ମନୋରଞ୍ଜନ
ପାସପୋର୍ଟ ନୁହେଁ ନାଗରିକତାର ପ୍ରମାଣ: ଜାଣନ୍ତୁ କ’ଣ କହିଲେ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର
କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛନ୍ତି ଯେ ପାସପୋର୍ଟ (Passport) କେବଳ ବିଦେଶ ଗସ୍ତ ପାଇଁ ଏକ ଆବଶ୍ୟକୀୟ ଯାତ୍ରା ପ୍ରମାଣପତ୍ର, ଏହା କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିର ଭାରତୀୟ ନାଗରିକତାର ପ୍ରମାଣପତ୍ର ନୁହେଁ। ବୁଧବାର ଦିନ ୧୪ତମ ପାସପୋର୍ଟ ସେବା ଦିବସ ପାଳନ ଅବସରରେ ସରକାରଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ଏହି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସୂଚନା ଦିଆଯାଇଛି। କେବଳ ଭାରତୀୟ ନାଗରିକମାନଙ୍କୁ ପାସପୋର୍ଟ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଉଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଏହାକୁ ନାଗରିକତାର ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ପ୍ରମାଣ ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ।
ପାସପୋର୍ଟ ହେଉଛି ସରକାରୀ ସମ୍ପତ୍ତି
ସରକାର ଆହୁରି ମଧ୍ୟ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛନ୍ତି ଯେ ପାସପୋର୍ଟ କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିର ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ସମ୍ପତ୍ତି ନୁହେଁ, ବରଂ ଏହା ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ସମ୍ପତ୍ତି। ଯଦି ସରକାର କୌଣସି କାରଣରୁ ଏହାକୁ ଫେରାଇ ଦେବାକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦିଅନ୍ତି, ତେବେ ସମ୍ପୃକ୍ତ ବ୍ୟକ୍ତି ଏହାକୁ ସରକାରଙ୍କ ନିକଟରେ ଜମା କରିବାକୁ ବାଧ୍ୟ ଅଟନ୍ତି। ଏହି ମନ୍ତବ୍ୟ ପରେ ସୋସିଆଲ ମିଡିଆରେ ନାଗରିକତା ପ୍ରମାଣପତ୍ରକୁ ନେଇ ବ୍ୟାପକ ଚର୍ଚ୍ଚା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି।
ଆଧାର ଓ ଭୋଟର କାର୍ଡ ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ ନାଗରିକତାର ପ୍ରମାଣ
ସୂଚନାଯୋଗ୍ୟ ଯେ, ମାନ୍ୟବର ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ ମଧ୍ୟ ପୂର୍ବରୁ ଏକ ଶୁଣାଣି ସମୟରେ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିସାରିଛନ୍ତି ଯେ ଆଧାର କାର୍ଡ ଏବଂ ଭୋଟର କାର୍ଡ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟକ୍ତିର ନାଗରିକତାର ପ୍ରମାଣପତ୍ର ନୁହେଁ। ଏଗୁଡ଼ିକ କେବଳ ପରିଚୟ ପତ୍ର ଭାବରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ, ଯାହାକୁ ମତଦାନ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସରକାରୀ କାର୍ଯ୍ୟ ସମୟରେ ଉପସ୍ଥାପନ କରାଯାଇଥାଏ।
ନାଗରିକତ୍ୱ ଆଇନ ଅନୁଯାୟୀ କିଏ ଭାରତୀୟ?
ଭାରତୀୟ ନାଗରିକତ୍ୱ ଆଇନ ଅନୁଯାୟୀ, ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତି ଯଦି ୧୯୫୦ ଜାନୁଆରୀ ୨୬ରୁ ୧୯୮୭ ଜୁଲାଇ ୧ ମଧ୍ୟରେ ଭାରତରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥାନ୍ତି, ତେବେ ସେ ସ୍ୱତଃ ଭାରତୀୟ ନାଗରିକ ଭାବେ ବିବେଚିତ ହେବେ। ସେହିପରି ୧୯୮୭ ଜୁଲାଇ ୧ ପରେ ଭାରତରେ ଜନ୍ମ ହୋଇଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ପିତାମାତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ କେହି ଜଣେ ଭାରତୀୟ ହୋଇଥିବା ଆବଶ୍ୟକ। ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, ୨୦୦୪ ଡିସେମ୍ବର ୩ ପରେ ଭାରତରେ ଜନ୍ମିତ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ପିତାମାତା ଉଭୟ ଭାରତୀୟ ହୋଇଥିବା ଜରୁରୀ। ଯଦି ପିତାମାତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଜଣେ ବିଦେଶୀ ହୋଇଥାନ୍ତି, ତେବେ ତାଙ୍କୁ ଦେଶାଟନକାରୀ କୁହାଯିବ।
ପାସପୋର୍ଟ ନୁହେଁ ନାଗରିକତାର ପ୍ରମାଣ: ଜାଣନ୍ତୁ କ’ଣ କହିଲେ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର
କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛନ୍ତି ଯେ ପାସପୋର୍ଟ (Passport) କେବଳ ବିଦେଶ ଗସ୍ତ ପାଇଁ ଏକ ଆବଶ୍ୟକୀୟ ଯାତ୍ରା ପ୍ରମାଣପତ୍ର, ଏହା କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିର ଭାରତୀୟ ନାଗରିକତାର ପ୍ରମାଣପତ୍ର ନୁହେଁ। ବୁଧବାର ଦିନ ୧୪ତମ ପାସପୋର୍ଟ ସେବା ଦିବସ ପାଳନ ଅବସରରେ ସରକାରଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ଏହି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସୂଚନା ଦିଆଯାଇଛି। କେବଳ ଭାରତୀୟ ନାଗରିକମାନଙ୍କୁ ପାସପୋର୍ଟ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଉଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଏହାକୁ ନାଗରିକତାର ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ପ୍ରମାଣ ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ।
ପାସପୋର୍ଟ ହେଉଛି ସରକାରୀ ସମ୍ପତ୍ତି
ସରକାର ଆହୁରି ମଧ୍ୟ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛନ୍ତି ଯେ ପାସପୋର୍ଟ କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିର ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ସମ୍ପତ୍ତି ନୁହେଁ, ବରଂ ଏହା ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ସମ୍ପତ୍ତି। ଯଦି ସରକାର କୌଣସି କାରଣରୁ ଏହାକୁ ଫେରାଇ ଦେବାକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦିଅନ୍ତି, ତେବେ ସମ୍ପୃକ୍ତ ବ୍ୟକ୍ତି ଏହାକୁ ସରକାରଙ୍କ ନିକଟରେ ଜମା କରିବାକୁ ବାଧ୍ୟ ଅଟନ୍ତି। ଏହି ମନ୍ତବ୍ୟ ପରେ ସୋସିଆଲ ମିଡିଆରେ ନାଗରିକତା ପ୍ରମାଣପତ୍ରକୁ ନେଇ ବ୍ୟାପକ ଚର୍ଚ୍ଚା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି।
ଆଧାର ଓ ଭୋଟର କାର୍ଡ ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ ନାଗରିକତାର ପ୍ରମାଣ
ସୂଚନାଯୋଗ୍ୟ ଯେ, ମାନ୍ୟବର ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ ମଧ୍ୟ ପୂର୍ବରୁ ଏକ ଶୁଣାଣି ସମୟରେ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିସାରିଛନ୍ତି ଯେ ଆଧାର କାର୍ଡ ଏବଂ ଭୋଟର କାର୍ଡ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟକ୍ତିର ନାଗରିକତାର ପ୍ରମାଣପତ୍ର ନୁହେଁ। ଏଗୁଡ଼ିକ କେବଳ ପରିଚୟ ପତ୍ର ଭାବରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ, ଯାହାକୁ ମତଦାନ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସରକାରୀ କାର୍ଯ୍ୟ ସମୟରେ ଉପସ୍ଥାପନ କରାଯାଇଥାଏ।
ନାଗରିକତ୍ୱ ଆଇନ ଅନୁଯାୟୀ କିଏ ଭାରତୀୟ?
ଭାରତୀୟ ନାଗରିକତ୍ୱ ଆଇନ ଅନୁଯାୟୀ, ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତି ଯଦି ୧୯୫୦ ଜାନୁଆରୀ ୨୬ରୁ ୧୯୮୭ ଜୁଲାଇ ୧ ମଧ୍ୟରେ ଭାରତରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥାନ୍ତି, ତେବେ ସେ ସ୍ୱତଃ ଭାରତୀୟ ନାଗରିକ ଭାବେ ବିବେଚିତ ହେବେ। ସେହିପରି ୧୯୮୭ ଜୁଲାଇ ୧ ପରେ ଭାରତରେ ଜନ୍ମ ହୋଇଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ପିତାମାତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ କେହି ଜଣେ ଭାରତୀୟ ହୋଇଥିବା ଆବଶ୍ୟକ। ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, ୨୦୦୪ ଡିସେମ୍ବର ୩ ପରେ ଭାରତରେ ଜନ୍ମିତ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ପିତାମାତା ଉଭୟ ଭାରତୀୟ ହୋଇଥିବା ଜରୁରୀ। ଯଦି ପିତାମାତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଜଣେ ବିଦେଶୀ ହୋଇଥାନ୍ତି, ତେବେ ତାଙ୍କୁ ଦେଶାଟନକାରୀ କୁହାଯିବ।





