ବ୍ୟାଙ୍କଙ୍କୁ ରିଜର୍ଭ ବ୍ୟାଙ୍କର ନିର୍ଦ୍ଦେଶ; ସର୍ବନିମ୍ନ ବାଲାନ୍ସ ,ଡେବିଟ୍ କାର୍ଡ, ଲେଟ୍‌ ପେମେଣ୍ଟ ଫି’ କମାଅ …

ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଭାରତୀୟ ରିଜର୍ଭ ବ୍ୟାଙ୍କ (ଆର୍‌ବିଆଇ) ଗ୍ରାହକମାନଙ୍କଠାରୁ ଆଦାୟ କରାଯାଉଥିବା କିଛି ଫି’ ହ୍ରାସ କରିବାକୁ ଯାଉଛି। ଏ ନେଇ ଆର୍‌ବିଆଇ ବ୍ୟାଙ୍କଗୁଡ଼ିକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇଛି। ଏଥିରେ ଡେବିଟ୍ କାର୍ଡ ପାଇଁ ଶୁଳ୍କ, ବିଳମ୍ବ ପେମେଣ୍ଟ ଏବଂ ସର୍ବନିମ୍ନ ବାଲାନ୍ସ ଭଳି କେତେକ କ୍ଷେତ୍ରରେ ବ୍ୟାଙ୍କ ନେଉଥିବା ଫି’ ହ୍ରାସ କରିବାକୁ ରିଜର୍ଭ ବ୍ୟାଙ୍କ କହିଛି। ଏକ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ଏହି ପଦକ୍ଷେପ ବ୍ୟାଙ୍କଗୁଡ଼ିକର ରାଜସ୍ୱକୁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଭାବିତ କରିପାରେ। ବ୍ୟାଙ୍କଗୁଡ଼ିକ ଖୁଚୁରା ଋଣ ଉପରେ ଅଧିକ ଧ୍ୟାନ ଦେଉଥିବାରୁ ରିଜର୍ଭ ବ୍ୟାଙ୍କ ଏଭଳି ପଦକ୍ଷେପ ନେଇଛି। କର୍ପୋରେଟ୍ ଋଣରେ କ୍ଷତି ସହିବା ପରେ ବ୍ୟାଙ୍କଗୁଡ଼ିକ ବର୍ତ୍ତମାନ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଋଣ, କାର୍ ଋଣ ଏବଂ କ୍ଷୁଦ୍ର ବ୍ୟବସାୟ ଋଣରୁ ଭଲ ଲାଭ ସୃଷ୍ଟି କରୁଛନ୍ତି।

ଗରିବ ଏବଂ ନିମ୍ନ ଆୟକାରୀ ଗ୍ରାହକମାନଙ୍କୁ ଏପରି ଫି’ ବିଶେଷ ଭାବରେ ଚିନ୍ତାରେ ପକାଇଥିବା କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ବ୍ୟାଙ୍କ ଅନୁଭବ କରୁଛି। ଏହା ଏବେ ବିଶ୍ୱର ସର୍ବାଧିକ ଜନସଂଖ୍ୟା ବିଶିଷ୍ଟ ଦେଶ ଭାରତରେ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରସଙ୍ଗ। ଯଦିଓ ରିଜର୍ଭ ବ୍ୟାଙ୍କ ବ୍ୟାଙ୍କଗୁଡ଼ିକୁ ଶୁଳ୍କ ହ୍ରାସ କରିବାକୁ ପରାମର୍ଶ ଦେଇଛି, ତଥାପି ଏ ନେଇ କୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସୀମା ସ୍ଥିର କରିନାହିଁ। ବ୍ୟାଙ୍କ ବଜାରର ତଥ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ, ଖୁଚୁରା ଏବଂ କ୍ଷୁଦ୍ର ବ୍ୟବସାୟ ଋଣ ପାଇଁ ପ୍ରକ୍ରିୟାକରଣ ଫି’ ବର୍ତ୍ତମାନ ୦.୫% ରୁ ୨.୫% ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହିଛି। କିଛି ବ୍ୟାଙ୍କ ଗୃହ ଋଣ ଫି ୨୫,୦୦୦ ଟଙ୍କା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସୀମିତ ରଖିଛନ୍ତି। ଚଳିତ ବର୍ଷ ବ୍ୟାଙ୍କଗୁଡ଼ିକର ଫି’ ବାବଦ ରାଜସ୍ୱ ସଂଗ୍ରହ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି। ଇଣ୍ଡିଆ ରେଟିଂସ୍ ଆଣ୍ଡ୍ ରିସର୍ଚ୍ଚର ତଥ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ, ଜୁନ୍ ଶେଷ ତ୍ରୈମାସିକରେ ଫି’ରୁ ସଂଗୃହୀତ ରାଜସ୍ୱ ୧୨% ବୃଦ୍ଧି ପାଇ ୫୧୦.୬ ବିଲିୟନ ଡଲାର ହୋଇଛି। ଏହା ପୂର୍ବ ବର୍ଷ ତୁଳନାରେ ୬% ଅଧିକ।

ରିଜର୍ଭ ବ୍ୟାଙ୍କ ମତରେ ସମାନ ଉତ୍ପାଦ ପାଇଁ ବିଭିନ୍ନ ଗ୍ରାହକଙ୍କଠାରୁ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଶୁଳ୍କ ଆଦାୟ କରାଯାଉଛି। ଏହା ଅନ୍ୟାୟ। ଇଣ୍ଡିଆନ୍ ବ୍ୟାଙ୍କ ଆସୋସିଏସନ୍ (ଆଇବିଏ) ମଧ୍ୟ ଆର୍‌ବିଆଇ ର ଯାଞ୍ଚ ଅଧୀନରେ ୧୦୦ରୁ ଅଧିକ ଖୁଚୁରା ଉତ୍ପାଦ ଉପରେ ବ୍ୟାଙ୍କ ସହିତ ଆଲୋଚନା କରୁଛି। ୨୦୨୪ ମାର୍ଚ୍ଚରେ ଆର୍‌ବିଆଇ ଗଭର୍ଣ୍ଣର ବ୍ୟାଙ୍କ ଏବଂ ଏନ୍‌ବିଏଫ୍‌ସି ଗୁଡିକୁ ଗ୍ରାହକଙ୍କ ଅଭିଯୋଗର ସମାଧାନ କରିବାକୁ କହିଥିଲେ। ସେ ପରାମର୍ଶ ଦେଇଥିଲେ ଯେ ଏମ୍‌ଡି ଏବଂ ସିଇଓ ଭଳି ବରିଷ୍ଠ ବ୍ୟାଙ୍କ ଅଧିକାରୀମାନେ ସପ୍ତାହରେ ଥରେ ଅଭିଯୋଗ ସମାଧାନ ପାଇଁ ସମୟ ଉତ୍ସର୍ଗ କରିବା ଉଚିତ।