ମାସ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମାସ କାର୍ତ୍ତିକ । ଭଗବାନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କର ଏହି ମାସ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରିୟ । ଏହି ମାସ ପର୍ବପର୍ବାଣୀ ଓ ଧାର୍ମିକ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ ଗୁରୁତ୍ବ ବହନ କରେ । ସେହିଭଳି ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମରେ କାର୍ତ୍ତିକ ପୂର୍ଣ୍ଣିମାର ବିଶେଷ ମହତ୍ତ୍ୱ ରହିଛି । ଏହାକୁ ରାସ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ। ଏହିଦିନ ଦାନ ଓ ଧର୍ମ କଲେ ଧାର୍ମିକ କାର୍ଯ୍ୟର ହଜାର ଗୁଣ ଫଳ ମିଳିଥାଏ ବୋଲି ବିଶ୍ବାସ ରହିଛି । ତେବେ ଏହି ଦିନରେ କିଛି ବିଶେଷ କାର୍ଯ୍ୟକଲେ ଜୀବନରେ ସୁଖ ସମୃଦ୍ଧି ଆସିବା ସହ ଆର୍ଥିକ ସମସ୍ୟା ଦୂର ହୋଇଥାଏ।

ଦାନ:-

କାର୍ତ୍ତିକ ପୂର୍ଣ୍ଣିମାରେ ଦାନର ବିଶେଷ ମହତ୍ତ୍ବ ଅଛି। ତେଣୁ ଏହିଦିନ ଦେବାଳୟରେ କିମ୍ବା ଗରିବ ଲୋକଙ୍କୁ ଦାନ ଦେଲେ ପୁଣ୍ୟ ମିଳିଥାଏ । ବିଶ୍ଵାସ ରହିଛି ଯେ, ଏହି ଦିନ ଅନ୍ନ, ବସ୍ତ୍ର ଆଦି ଦାନ କଲେ ଘରେ ସୁଖ ସମୃଦ୍ଧି ବୃଦ୍ଧି ପାଇଥାଏ। ଏପରିକି କାର୍ତ୍ତିକ ପୂର୍ଣ୍ଣମୀରେ ଦୀପ ଦାନ କଲେ ସମସ୍ତ ସଙ୍କଟ ଦୂର ହେବା ସହ ଋଣରୁ ମଧ୍ୟ ମୁକ୍ତି ମିଳିଥାଏ। ଏହି ପବିତ୍ର ଦିନରେ ଘରର ମୁଖ୍ୟଦ୍ଵାରରେ ଆମ୍ବପତ୍ର ତୋରଣ ବାନ୍ଧିବା ଶୁଭ ବିବେଚନା କରାଯାଏ |

ତୁଳସୀ ପୂଜା:-

ଦାନ ପରି ତୁଳସୀ ପୂଜାର ମଧ୍ୟ ବିଶେଷ ମହତ୍ତ୍ୱ ରହିଛି। କୁହାଯାଏ, ତୁଳସୀ ପୂଜା ବିନା କାର୍ତ୍ତିକ ବ୍ରତର ଅର୍ଥ କିଛିନାହିଁ । କାର୍ତ୍ତିକ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ଦିନ ତୁଳସୀ ପୂଜନକଲେ ବୈକୁଣ୍ଠ ପ୍ରାପ୍ତି ହୋଇଥାଏ ବୋଲି ବିଶ୍ବାସ ରହିଛି। ଏହି ଦିନ ଶାଳଗ୍ରାମ ସହ ତୁଳସୀ ପୂଜା କରାଯାଏ। ତୁଳସୀ ଚଉଁରା ମୂଳରେ ଏହି ଦୀପ ଜାଳିଲେ ମନସ୍କାମନା ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବା ସହ ଦାରିଦ୍ର୍ୟତା ମଧ୍ୟ ଦୂର ହୋଇଥାଏ ।

ବ୍ରତ:-

କାର୍ତ୍ତିକ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ଦିନ ବ୍ରତ ମଧ୍ୟ ରଖାଯାଏ । ଏହିଦିନ ବ୍ରତ ପାଳନ କଲେ ସୂର୍ଯ୍ୟଲୋକ ପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇଥାଏ ବୋଲି ବିଶ୍ବାସ ରହିଛି । କାର୍ତ୍ତିକ ପୂର୍ଣ୍ଣମୀରେ ଗୋବିନ୍ଦ ନାମ ସ୍ମରଣ କଲେ ଅକ୍ଷୟ ପୁଣ୍ୟ ପ୍ରାପ୍ତିହୁଏ । କାର୍ତ୍ତିକ ପୂର୍ଣ୍ଣିମାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ପ୍ରତ୍ୟେକ ପୂର୍ଣିମା ରାତିରେ ବ୍ରତ ଓ ଜାଗରଣ କଲେ ସବୁ ମନୋବାଞ୍ଛା ପୂରଣ ହୋଇଥାଏ । ଏହି ଦିନ ସତ୍ୟନାରାୟଣଙ୍କ କଥା ଶୁଣିଲେ ଜୀବନର ସଙ୍କଟ ଦୂର ହୋଇଥାଏ ।