ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟଙ୍କ ବଡ଼ ରାୟ: ଇଣ୍ଟରନେଟ୍ ବ୍ୟବହାର କରିବା ପିଲାମାନଙ୍କ ସମେତ ପ୍ରତ୍ୟେକ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ମୌଳିକ ଅଧିକାର

ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଏକ ଐତିହାସିକ ରାୟରେ, ଭାରତର ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି ଯେ ଇଣ୍ଟରନେଟ୍ ବ୍ୟବହାର କରିବା ପିଲାମାନଙ୍କ ସମେତ ପ୍ରତ୍ୟେକ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ଏକ ମୌଳିକ ଅଧିକାର। ସମ୍ବିଧାନର ଅନୁଚ୍ଛେଦ ୨୧ (ଜୀବନ ଏବଂ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ସ୍ୱାଧୀନତାର ଅଧିକାର) ଏବଂ ଅନୁଚ୍ଛେଦ ୧୯(୧)(କ) (ବାକ୍ ଏବଂ ଅଭିବ୍ୟକ୍ତିର ସ୍ୱାଧୀନତା) ଅଧୀନରେ ଏହା ସୁନିଶ୍ଚିତ ବୋଲି ଅଦାଲତ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛନ୍ତି। ପିଲାମାନଙ୍କ ଇଣ୍ଟରନେଟ୍ ବ୍ୟବହାର ଉପରେ ବୟସ ଭିତ୍ତିକ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କଟକଣା ଲଗାଇବା ଦାବିକୁ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ ଖାରଜ କରିଦେଇଛନ୍ତି।

ଶିଶୁ ଅଧିକାର ସ୍ୱେଚ୍ଛାସେବୀ ସଂଗଠନ 'ଜଷ୍ଟ ରାଇଟ୍ସ ଫର ଚିଲଡ୍ରେନ୍ ଆଲାଏନ୍ସ' ପକ୍ଷରୁ ଦାୟର ଏକ ଆବେଦନର ଶୁଣାଣି କରି ବିଚାରପତି ଜେ.ବି. ପାରଦିୱାଲା ଏବଂ ବିଚାରପତି କେ.ଭି. ଚନ୍ଦ୍ରନ୍ଙ୍କୁ ନେଇ ଗଠିତ ଖଣ୍ଡପୀଠ ଏହି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଆଦେଶ ଦେଇଛନ୍ତି। ସୋସିଆଲ ମିଡିଆ ପ୍ଲାଟଫର୍ମଗୁଡିକରେ ଶିଶୁ ଯୌନ ଶୋଷଣ ଏବଂ ନିର୍ଯାତନା ସାମଗ୍ରୀ (CSEAM) ଚିହ୍ନଟ କରିବାରେ ବିଫଳତାକୁ ନେଇ ଆବେଦନକାରୀ ଉଦ୍‌ବେଗ ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ। ତେବେ ନାବାଳକମାନଙ୍କ ଉପରେ ବ୍ୟାପକ ଡିଜିଟାଲ୍ କଟକଣା ଲଗାଇବାକୁ ମନା କରିଦେଇ ଖଣ୍ଡପୀଠ କହିଛନ୍ତି ଯେ, 'ଆମର ପିଲାମାନେ, ସେମାନଙ୍କ ବୟସ ନିର୍ବିଶେଷରେ, ସମାନ ଅଧିକାର ଉପଭୋଗ କରନ୍ତି। ଆମ ପିଲାମାନଙ୍କର ସୁରକ୍ଷା ଏବଂ ସେମାନଙ୍କର ସ୍ୱାଧୀନତା ପରସ୍ପରର ବିରୋଧୀ ନୁହେଁ। ସେମାନେ ଉଭୟର ହକଦାର ଅଟନ୍ତି।'

ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ପିଲା, ବିଶେଷ କରି ଦୁର୍ଗମ ଅଞ୍ଚଳରେ ଥିବା କିମ୍ବା ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଆବଶ୍ୟକତା ଥିବା ପିଲାମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଇଣ୍ଟରନେଟ୍ ଶିକ୍ଷା ଓ ଅଭିବ୍ୟକ୍ତିର ଏକ ଅପରିହାର୍ଯ୍ୟ ମାଧ୍ୟମ ବୋଲି କୋର୍ଟ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି। 

ଡିଜିଟାଲ ଆକ୍ସେସକୁ ସୀମିତ ନକରି ଅନଲାଇନରେ ବେଆଇନ ବିଷୟବସ୍ତୁକୁ ରୋକିବା ପାଇଁ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ କେତେକ ବୈଷୟିକ ଏବଂ ନୀତିଗତ ପଦକ୍ଷେପ ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ କରିଛନ୍ତି:

ଜାତୀୟ CSEAM ଡାଟାବେସ୍: ଖରାପ ବିଷୟବସ୍ତୁକୁ ତୁରନ୍ତ ହଟାଇବା ପାଇଁ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଡିଜିଟାଲ୍ ଆଇଡେଣ୍ଟିଫାୟର୍ (ହାସ୍) ଏବଂ ୟୁଆରଏଲ୍ (URL) କୁ ନେଇ ଏକ କେନ୍ଦ୍ରୀଭୂତ ଡିଜିଟାଲ୍ ଡାଟାବେସ୍ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିବାକୁ କେନ୍ଦ୍ରକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦିଆଯାଇଛି।

ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ 'ଚାଇଲ୍ଡ ମୋଡ୍' କଣ୍ଟ୍ରୋଲ୍: ସୋସିଆଲ୍ ମିଡିଆ ପ୍ଲାଟଫର୍ମଗୁଡ଼ିକ କଠୋର ପ୍ୟାରେଣ୍ଟାଲ୍ କଣ୍ଟ୍ରୋଲ୍, ଆକାଉଣ୍ଟ୍ ପ୍ରାଇଭେସି ସେଟିଂସ୍ ଏବଂ ଅଜଣା ବୟସ୍କଙ୍କ ମେସେଜିଂ ଉପରେ କଟକଣା ଲାଗୁ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ।

ପ୍ଲାଟଫର୍ମର ଦାୟିତ୍ୱବୋଧ: ବିନା ସମ୍ମତିରେ ପ୍ରକାଶିତ ଶୋଷଣମୂଳକ ବିଷୟବସ୍ତୁକୁ ହଟାଇବା ପାଇଁ ଟେକ୍ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକ ଷ୍ଟାଣ୍ଡାର୍ଡ ଅପରେଟିଂ ପ୍ରୋସିଡ୍ୟୁର୍ ଏବଂ ହାସ୍-ମ୍ୟାଚିଂ ଟେକ୍ନୋଲୋଜି ଗ୍ରହଣ କରିବା ଜରୁରୀ। 

ଡିଜିଟାଲ୍ ସାକ୍ଷରତା ଏବଂ ହେଲ୍ପଲାଇନ୍: ବିଦ୍ୟାଳୟ ପାଠ୍ୟକ୍ରମରେ ବୟସ-ଉପଯୁକ୍ତ ଡିଜିଟାଲ୍ ନିରାପତ୍ତା ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରିବା ସହ ଶିକ୍ଷାନୁଷ୍ଠାନଗୁଡ଼ିକରେ ଚାଇଲ୍ଡ ହେଲ୍ପଲାଇନ୍ (୧୦୯୮) ଏବଂ ସାଇବର କ୍ରାଇମ୍ ହେଲ୍ପଲାଇନ୍ (୧୯୩୦) ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିବାକୁ ଅଦାଲତ ପରାମର୍ଶ ଦେଇଛନ୍ତି। କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କୁ ଆବଶ୍ୟକୀୟ ସଂଶୋଧନ ଆଣିବାକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦିଆଯାଇଛି ଏବଂ ଏହାର ଅନୁପାଳନ ରିପୋର୍ଟ ଡିସେମ୍ବର ୧୦, ୨୦୨୬ ସୁଦ୍ଧା କୋର୍ଟରେ ଦାଖଲ କରିବାକୁ ସମୟସୀମା ଧାର୍ଯ୍ୟ କରାଯାଇଛି।