'ମିଶନ୍ ସୁଦର୍ଶନ ଚକ୍ର' ବା ଆଣ୍ଟି-ବାଲିଷ୍ଟିକ୍ ମିସାଇଲ୍ ସିଲ୍ଡ (anti-ballistic missile shield) କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଏବେ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ଆଗେଇ ଚାଲିଛି। ଆଗାମୀ ୧୨ ମାସ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରୋଜେକ୍ଟ କୁଶା (Project Kusha) ଅଧୀନରେ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଗବେଷଣା ଏବଂ ବିକାଶ ସଂଗଠନ (DRDO) ତିନୋଟି ଇଣ୍ଟରସେପ୍ଟର ମିସାଇଲ୍ ପରୀକ୍ଷଣ କରିବାକୁ ଯାଉଛି। ଏହି କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ରଗୁଡ଼ିକ ୧୫୦ କିଲୋମିଟରରୁ ୪୦୦ କିଲୋମିଟର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶତ୍ରୁର ଆକ୍ରମଣକୁ ପ୍ରତିହତ କରିବାରେ ସକ୍ଷମ ହେବେ।

ଓଡ଼ିଶା ଉପକୂଳରେ ଏମ୍-୧ ଇଣ୍ଟରସେପ୍ଟରର ସଫଳ ପରୀକ୍ଷଣ

ଗୁରୁବାର ଦିନ ଡିଆରଡିଓ ପକ୍ଷରୁ ଓଡ଼ିଶା ଉପକୂଳରେ କୁଶା ଏମ୍-୧ (M-1) ଇଣ୍ଟରସେପ୍ଟରର ପ୍ରଥମ ପରୀକ୍ଷଣ କରାଯାଇଛି। ଏହାର ଲକ୍ଷ୍ୟଭେଦ କ୍ଷମତା ୧୨୦ କିଲୋମିଟର ରହିଛି। ଆଗାମୀ ଦିନରେ ୧୫୦ କିଲୋମିଟର କ୍ଷମତା ସମ୍ପନ୍ନ ଏମ୍-୨ (M-2) ଏବଂ ୪୦୦ କିଲୋମିଟର କ୍ଷମତା ବିଶିଷ୍ଟ ଏମ୍-୩ (M-3) ଇଣ୍ଟରସେପ୍ଟରର ପରୀକ୍ଷଣ କରାଯିବାର ଯୋଜନା ରହିଛି। ଏହି ମିସାଇଲ୍ ଗୁଡ଼ିକ ଭାରତୀୟ ସେନାର ୮୦ କିଲୋମିଟର ବ୍ୟାପ୍ତ ମଧ୍ୟମ ଦୂରଗାମୀ ସର୍ଫେସ୍ ମିସାଇଲ୍ ଏବଂ ଉନ୍ନତମାନର ଏସ୍-୪୦୦ (S-400) ଏୟାର ଡିଫେନ୍ସ ସିଷ୍ଟମ୍ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ବ୍ୟବଧାନକୁ ପୂରଣ କରିବା ସହ ଭାରତୀୟ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥାର ମେରୁଦଣ୍ଡ ପାଲଟିବେ।

ପ୍ରୋଜେକ୍ଟ କୁଶା ଏବଂ ଅପରେସନ୍ ସିନ୍ଦୂର

ମେ ୨୦୨୨ରେ ସୁରକ୍ଷା ସମ୍ପର୍କିତ କ୍ୟାବିନେଟ୍ କମିଟି ଦ୍ୱାରା 'ପ୍ରୋଜେକ୍ଟ କୁଶା'କୁ ଅନୁମୋଦନ ମିଳିଥିଲା। ତେବେ 'ଅପରେସନ୍ ସିନ୍ଦୂର' (Operation Sindoor) ପରେ ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପ ଆହୁରି ଗତିଶୀଳ ହୋଇଥିଲା। ଏହି ଅପରେସନ୍ ସମୟରେ ପାକିସ୍ତାନ ଭାରତକୁ ଟାର୍ଗେଟ୍ କରି ପ୍ରାୟ ୧୦୦୦ଟି ପ୍ରୋଜେକ୍ଟାଇଲ୍ ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲା। ମାତ୍ର, ଭାରତର ଆକାଶ ତୀର (Akash Teer) ମିସାଇଲ୍ ସିଷ୍ଟମ୍ ସାହାଯ୍ୟରେ ଶତ୍ରୁପକ୍ଷର କୌଣସି ବି ମିସାଇଲ୍ କିମ୍ବା କାମିକାଜି ଡ୍ରୋନ୍ ନିଜର ଲକ୍ଷ୍ୟ ହାସଲ କରିପାରିନଥିଲା ଏବଂ ଆକାଶ ମାର୍ଗରେ ହିଁ ସେଗୁଡ଼ିକୁ ସଫଳତାର ସହ ଧ୍ୱଂସ କରିଦିଆଯାଇଥିଲା।

ବଦଳୁଥିବା ଯୁଦ୍ଧ କୌଶଳ ଓ ଭାରତର ପ୍ରସ୍ତୁତି

ଇରାନ-ଆମେରିକା ଯୁଦ୍ଧ ଏବଂ ସାମ୍ପ୍ରତିକ ଗଲ୍ଫ ଦେଶ ଗୁଡିକରେ ସଂଘର୍ଷରୁ ଏହା ସ୍ପଷ୍ଟ ହୋଇଛି ଯେ, ଆଗାମୀ ଦିନରେ ଯୁଦ୍ଧଗୁଡ଼ିକ କେବଳ ମିସାଇଲ୍ ଏବଂ ଡ୍ରୋନ୍ ଭଳି ଷ୍ଟାଣ୍ଡଅଫ୍ (standoff) ଅସ୍ତ୍ର ମାଧ୍ୟମରେ ଲଢ଼ାଯିବ। ଏହି କାରଣରୁ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ ସରକାର ପ୍ରୋଜେକ୍ଟ କୁଶାକୁ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପ୍ରାଥମିକତା ଦେଉଛନ୍ତି। ଏହି ଲଙ୍ଗ୍ ରେଞ୍ଜ ସର୍ଫେସ୍ ଟୁ ଏୟାର ମିସାଇଲ୍ (LR-SAM) ଭାରତର ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଭିତ୍ତିଭୂମିକୁ ସୁରକ୍ଷା ଦେବାରେ ନିର୍ଣ୍ଣାୟକ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିବ।