ସାଉଦି ଆରବର ଆରାମକୋ ରିଫାଇନାରୀ ଉପରେ ହୁଥି ବିଦ୍ରୋହୀଙ୍କ ଆକ୍ରମଣ: ନୂଆ 'ମକ୍କା ଚୁକ୍ତି' ଉପରେ ଉଠିଲା ପ୍ରଶ୍ନ

ଇରାନ ସମର୍ଥିତ ୟେମେନର ହୁଥି ବିଦ୍ରୋହୀମାନେ ସାଉଦି ଆରବର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ତୈଳ ବିଶୋଧନାଗାର ଉପରେ ଡ୍ରୋନ୍ ଆକ୍ରମଣ କରିଛନ୍ତି। ନିକଟରେ ସାଉଦି ଆରବ, ପାକିସ୍ତାନ ଏବଂ ତୁର୍କୀ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ୱାକ୍ଷରିତ ହୋଇଥିବା ଐତିହାସିକ 'ମକ୍କା ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଚୁକ୍ତି' ପରେ ପରେ ଏହି ଆକ୍ରମଣ ହୋଇଥିବାରୁ ଏବେ ଏହି ତ୍ରିପାକ୍ଷିକ ମେଣ୍ଟର ସଫଳତା ଏବଂ ପ୍ରଭାବକୁ ନେଇ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସ୍ତରରେ ପ୍ରଶ୍ନବାଚୀ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି।

ଆରାମକୋ ରିଫାଇନାରୀ ଉପରେ ଡ୍ରୋନ୍ ମାଡ଼

ସାଉଦି ଆରବର ଲାଲ ସାଗର ଉପକୂଳରେ ଥିବା ଜିଜାନ୍ ସହରରେ ଅବସ୍ଥିତ ବିଶ୍ୱର ଅନ୍ୟତମ ବୃହତ୍ ତୈଳ କମ୍ପାନୀ ଆରାମକୋ (Aramco) ର ଏକ ରିଫାଇନାରୀ ଉପରେ ହୁଥି ବିଦ୍ରୋହୀମାନେ ଡ୍ରୋନ୍ ମାଡ଼ କରିଛନ୍ତି। ହୁଥି ସେନା ମୁଖପାତ୍ର ୟାହିଆ ସାରି ଏହି ଆକ୍ରମଣକୁ ସ୍ୱୀକାର କରିବା ସହ ଏହା ସାଉଦି ଆରବର ଆକ୍ରମଣର ଜବାବ ବୋଲି କହିଛନ୍ତି। ସାଉଦି ଆରବର ଶକ୍ତି ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ମଧ୍ୟ ଏହି ଆକ୍ରମଣ ଯୋଗୁଁ ରିଫାଇନାରୀରେ ନିଆଁ ଲାଗିଥିବା ନେଇ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛି, ତେବେ ଅଗ୍ନିଶମ ବାହିନୀ ତୁରନ୍ତ ନିଆଁକୁ ଆୟତ୍ତ କରିବାରେ ସଫଳ ହୋଇଥିଲେ ଏବଂ କୌଣସି ଜୀବନହାନି ଘଟିନଥିବା ସୂଚନା ମିଳିଛି।

ମକ୍କା ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଚୁକ୍ତିର ପରୀକ୍ଷା

ଏହି ଆକ୍ରମଣର ମାତ୍ର କିଛି ଦିନ ପୂର୍ବରୁ ସାଉଦି ଆରବର କ୍ରାଉନ୍ ପ୍ରିନ୍ସ ମହମ୍ମଦ ବିନ୍ ସଲମାନ, ତୁର୍କୀର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ରେସେପ୍ ତାଇପ୍ ଏର୍ଦୋଗାନ୍ ଏବଂ ପାକିସ୍ତାନର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଶେହବାଜ ସରିଫ୍ ମକ୍କାଠାରେ ଏକ ମିଳିତ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଚୁକ୍ତି (Mecca Joint Defense Agreement) ରେ ସ୍ୱାକ୍ଷର କରିଥିଲେ। ଏହି ନାଟୋ-ଶୈଳୀର ଚୁକ୍ତି ଅନୁଯାୟୀ, ଯଦି ଏହି ତିନୋଟି ଦେଶ ମଧ୍ୟରୁ କାହା ଉପରେ ବି ଆକ୍ରମଣ ହୁଏ, ତେବେ ତାହାକୁ ସମସ୍ତଙ୍କ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯିବ। କିନ୍ତୁ ଚୁକ୍ତି ସ୍ୱାକ୍ଷରିତ ହେବାର ୪୮ ଘଣ୍ଟା ନପୁରୁଣୁ ହୁଥି ବିଦ୍ରୋହୀଙ୍କ ଏହି ଆକ୍ରମଣ ଚୁକ୍ତିର ବାସ୍ତବିକ ପରୀକ୍ଷା ନେଇଛି।

ପାକିସ୍ତାନ ଓ ତୁର୍କୀର ନୀରବତା

ସାଉଦି ଆରବର ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ ହୋଇଥିଲେ ସୁଦ୍ଧା ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପାକିସ୍ତାନ ଏବଂ ତୁର୍କୀ ପକ୍ଷରୁ କୌଣସି ସିଧାସଳଖ ସାମରିକ ପଦକ୍ଷେପ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇନାହିଁ କିମ୍ବା ହୁଥି ବିଦ୍ରୋହୀଙ୍କ ବିରୋଧରେ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ନିଆଯାଇନାହିଁ। ଏହି ଦୁଇ ଦେଶର ନୀରବତା ଏବେ ଏହି ନୂତନ ସାମରିକ ମେଣ୍ଟର ଭବିଷ୍ୟତ ଉପରେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠାଇଛି। ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ମତରେ, ଯଦି ପାକିସ୍ତାନ ଏବଂ ତୁର୍କୀ ଏହି ସମୟରେ ସାଉଦି ଆରବକୁ ସାମରିକ ସହାୟତା ନ ଯୋଗାନ୍ତି, ତେବେ ଏହି ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଚୁକ୍ତି କେବଳ କାଗଜପତ୍ରରେ ସୀମିତ ରହିଯିବ। ଆଗାମୀ ଦିନରେ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟର ରାଜନୀତିରେ କେଉଁ ମୋଡ଼ ନେଉଛି, ତାହା ଉପରେ ସମସ୍ତଙ୍କ ନଜର ରହିଛି।