ଆଗାମୀ ଦିନରେ ଆକାଶମାର୍ଗରେ ଯୁଦ୍ଧର ରୂପରେଖ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବଦଳିବାକୁ ଯାଉଛି। ଭବିଷ୍ୟତର ଏହି ଯୁଦ୍ଧକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନା (IAF) ନିଜର ଶକ୍ତି ବୃଦ୍ଧି କରିବା ପାଇଁ ଷଷ୍ଠ ପିଢ଼ିର ଯୁଦ୍ଧବିମାନ (6th Generation Fighter Jets) ସନ୍ଧାନରେ ଲାଗିପଡ଼ିଛି। ନିକଟରେ କେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ମଧ୍ୟ ଏହି ଦିଗରେ ବିଶ୍ୱସ୍ତରୀୟ ଭାଗୀଦାରୀ ପାଇଁ ଆଗ୍ରହ ପ୍ରକାଶ କରିଛି। ଏକ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ପ୍ରୋଗ୍ରାମରେ ସାମିଲ ହେବା ଦ୍ୱାରା ଭାରତ ଏହି ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟାରେ ବହୁତ ଆଗୁଆ ହୋଇପାରିବ।
ଷଷ୍ଠ ପିଢ଼ିର ଯୁଦ୍ଧବିମାନର ବିଶେଷତ୍ୱ
ଏହି ନୂତନ ପିଢ଼ିର ଯୁଦ୍ଧବିମାନଗୁଡ଼ିକ କେବଳ ଏକ ସାଧାରଣ ବିମାନ ନୁହେଁ, ବରଂ ଯୁଦ୍ଧକ୍ଷେତ୍ରରେ ଏକ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କମାଣ୍ଡ ନୋଡ୍ (Command Node) ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବେ। ଏଥିରେ ଆର୍ଟିଫିସିଆଲ୍ ଇଣ୍ଟେଲିଜେନ୍ସ (AI), ଅତ୍ୟାଧୁନିକ ଷ୍ଟେଲ୍ଥ (Stealth) ଜ୍ଞାନକୌଶଳ, ଡେଟା ଫ୍ୟୁଜନ୍ ଏବଂ ମାନବଯୁକ୍ତ ଓ ମାନବବିହୀନ ଟିମ୍ (Manned-Unmanned Teaming) ଭଳି ବ୍ୟବସ୍ଥା ରହିବ। ଅର୍ଥାତ୍ ଏହି ଯୁଦ୍ଧବିମାନ ସହିତ ଅନେକଗୁଡ଼ିଏ ଡ୍ରୋନ୍ ମଧ୍ୟ ସମନ୍ୱୟ ରକ୍ଷା କରି ଶତ୍ରୁ ପକ୍ଷ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କରିପାରିବେ। ଏହାସହ ଲମ୍ବା ଦୂରତାର ସଠିକ୍ ଆକ୍ରମଣ କ୍ଷମତା ଏବଂ ଉନ୍ନତ ଇଞ୍ଜିନ୍ ବା ପ୍ରୋପଲସନ୍ ଟେକ୍ନୋଲୋଜି ଏହାର ପ୍ରମୁଖ ଆକର୍ଷଣ ହେବ।
ବିଶ୍ୱସ୍ତରୀୟ ପ୍ରତିଯୋଗିତା ଏବଂ ଫ୍ରାନ୍ସର ପ୍ରସ୍ତାବ
ବର୍ତ୍ତମାନ ବିଶ୍ୱରେ ଆମେରିକାର ଏଫ୍-୪୭ (F-47) ଏବଂ ଚୀନର ଜେ-୩୬ (J-36) ଓ ଜେ-୫୦ (J-50) ଭଳି ପ୍ରକଳ୍ପ ମାଧ୍ୟମରେ ଷଷ୍ଠ ପିଢ଼ିର ଯୁଦ୍ଧବିମାନ ଉପରେ କାମ ଦ୍ରୁତଗତିରେ ଆଗେଇ ଚାଲିଛି। ଇଉରୋପରେ ମୁଖ୍ୟତଃ ଦୁଇଟି ବଡ଼ ପ୍ରୋଜେକ୍ଟ- ବ୍ରିଟେନ୍-ଇଟାଲୀ-ଜାପାନର ଗ୍ଲୋବାଲ କମ୍ବ୍ୟାଟ୍ ଏୟାର ପ୍ରୋଗ୍ରାମ (GCAP) ଏବଂ ଫ୍ରାନ୍ସ-ଜର୍ମାନୀ-ସ୍ପେନ୍ ନେତୃତ୍ୱରେ ଫ୍ୟୁଚର୍ କମ୍ବ୍ୟାଟ୍ ଏୟାର ସିଷ୍ଟମ୍ (FCAS) ରହିଥିଲା। ତେବେ ଫ୍ରାନ୍ସ ଓ ଜର୍ମାନୀ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ମତଭେଦ କାରଣରୁ ଏହି FCAS ପ୍ରକଳ୍ପ ଏବେ ଅନିଶ୍ଚିତତା ଘେରରେ ପଡ଼ିଛି। ଏହି ସୁଯୋଗରେ ଫ୍ରାନ୍ସ ଏବେ ଷଷ୍ଠ ପିଢ଼ିର ଯୁଦ୍ଧବିମାନ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଭାରତ ସହିତ ମିଳିତ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତାବ ଦେଇଥିବାର ସୂଚନା ମିଳିଛି।
ଭାରତ ପାଇଁ ସୁଯୋଗ ଏବଂ ଭବିଷ୍ୟତ
ଯଦି ଫ୍ରାନ୍ସ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଦେଶ ସହିତ ଭାରତର ଏହି ସହଭାଗିତା ସଫଳ ହୁଏ, ତେବେ ଏହା ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନା ପାଇଁ ଏକ ବଡ଼ ସଫଳତା ସାବ୍ୟସ୍ତ ହେବ। ଭାରତ ବର୍ତ୍ତମାନ ସ୍ୱଦେଶୀ ଜ୍ଞାନକୌଶଳରେ ନିଜର ପଞ୍ଚମ ପିଢ଼ିର ବିମାନ ଏଏମସିଏ (AMCA - Advanced Medium Combat Aircraft) ଉପରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଛି। ଏହି ନୂଆ ମିଳିତ ପ୍ରକଳ୍ପ ଦ୍ୱାରା ଭାରତର ସ୍ୱଦେଶୀ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଶିଳ୍ପକୁ ବୈଷୟିକ ଜ୍ଞାନକୌଶଳ ମିଳିବ ଯାହାଦ୍ୱାରା ଭବିଷ୍ୟତର ଆଧୁନିକ ବାୟୁ ଯୁଦ୍ଧ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଦେଶ ନୂତନ ଶିଖରରେ ପହଞ୍ଚିପାରିବ। ବିଶେଷକରି, ଚୀନ୍ ଏବଂ ପାକିସ୍ତାନ ବିପକ୍ଷରେ ରଣନୈତିକ ସ୍ତରରେ ଭାରତ ନିଜର ଦବଦବା ବଜାୟ ରଖିପାରିବ।