ଦେଶରେ ବଢ଼ୁଥିବା ଟ୍ରାଫିକ ସମସ୍ୟା, ବାୟୁ ପ୍ରଦୂଷଣ ଏବଂ ସଡ଼କ ଭିତ୍ତିଭୂମି ଉପରେ ପଡ଼ୁଥିବା ଚାପକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି ନେପାଳ ସରକାର ଏକ ବଡ଼ ପଦକ୍ଷେପ ଗ୍ରହଣ କରିଛନ୍ତି। ସରକାରଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ସମସ୍ତ ପ୍ରକାରର ନୂଆ ସାର୍ବଜନୀନ ଗାଡ଼ି ବା ପବ୍ଲିକ ଟ୍ରାନ୍ସପୋର୍ଟ ପଞ୍ଜୀକରଣ ଉପରେ ଅନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କାଳ ପାଇଁ ରୋକ ଲଗାଯାଇଛି। ବିଶେଷ କଥା ହେଉଛି, ଏହି କଟକଣା କେବଳ ପେଟ୍ରୋଲ କିମ୍ବା ଡିଜେଲ ଚାଳିତ ଗାଡ଼ି ଉପରେ ନୁହେଁ, ବରଂ ଇଲେକ୍ଟ୍ରିକ ଭେଇକିଲ୍ (EV) ଉପରେ ମଧ୍ୟ ଲାଗୁ କରାଯାଇଛି।

କାହିଁକି ନିଆଗଲା ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି?

ନେପାଳର ପରିବହନ ପରିଚାଳନା ବିଭାଗ (Department of Transport Management) ଅନୁଯାୟୀ, ଦେଶର ସହରାଞ୍ଚଳ ବିଶେଷ କରି କାଠମାଣ୍ଡୁ ଉପତ୍ୟକାରେ ବାୟୁ ପ୍ରଦୂଷଣ ଏକ ଗମ୍ଭୀର ରୂପ ନେଇଛି। ଏହାସହ ଅତ୍ୟଧିକ ଗାଡ଼ି ଯୋଗୁଁ ଟ୍ରାଫିକ ଜାମ୍ ସମସ୍ୟା ସାଧାରଣ ଜୀବନଯାତ୍ରାକୁ ଅସ୍ତବ୍ୟସ୍ତ କରିଦେଇଛି। ଏହା ବ୍ୟତୀତ ଦେଶରେ ଇନ୍ଧନ ଯୋଗାଣ ସଙ୍କଟ ଏବଂ ପେଟ୍ରୋଲିୟମ ଜାତୀୟ ଦ୍ରବ୍ୟ ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳତାକୁ କମାଇବା ପାଇଁ ଏହିଭଳି କଠୋର ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଆଯାଇଛି। ପରିବହନ ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ବୈଜ୍ଞାନିକ ପରିଚାଳନାର ଅଭାବ ଏବଂ ରାସ୍ତାର କ୍ଷମତା ତୁଳନାରେ ଗାଡ଼ି ସଂଖ୍ୟା ବୃଦ୍ଧି ପାଉଥିବାରୁ ଏହା ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ବଡ଼ ଆହ୍ୱାନ ସୃଷ୍ଟି କରୁଥିଲା।

ଆଇନଗତ ପ୍ରାବଧାନ ଓ ଆଗାମୀ ପ୍ରଭାବ

ବିଭାଗ ପକ୍ଷରୁ ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି ଯାନ ଏବଂ ପରିବହନ ପରିଚାଳନା ଆଇନ, ୨୦୪୯ ର ଧାରା ୨୪(୩) ଅଧୀନରେ ନିଆଯାଇଛି, ଯାହା ସରକାରଙ୍କୁ ଜନସ୍ୱାର୍ଥ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ନୂଆ ଗାଡ଼ି ପଞ୍ଜୀକରଣ ଉପରେ ପ୍ରତିବନ୍ଧକ ଲଗାଇବାକୁ କ୍ଷମତା ପ୍ରଦାନ କରିଥାଏ। ଏ ନେଇ ସମସ୍ତ ସାତୋଟି ପ୍ରଦେଶର ଭୌତିକ ଭିତ୍ତିଭୂମି, ଶ୍ରମ ଓ ପରିବହନ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ତଥା ସ୍ଥାନୀୟ ପ୍ରଶାସନକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନାମା ଜାରି କରାଯାଇଛି। ପରବର୍ତ୍ତୀ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ନଆସିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କୌଣସି ନୂତନ ସାର୍ବଜନୀନ ଯାନ ପଞ୍ଜୀକରଣ ପ୍ରକ୍ରିୟା କରାଯିବ ନାହିଁ ବୋଲି ସ୍ପଷ୍ଟ କରାଯାଇଛି। ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, ଇଲେକ୍ଟ୍ରିକ ଗାଡ଼ିଗୁଡ଼ିକୁ ମଧ୍ୟ ଏହି କଟକଣା ପରିସରଭୁକ୍ତ କରାଯାଇଥିବାରୁ ପରିବେଶବିତ୍ ଏବଂ ପରିବହନ ବ୍ୟବସାୟୀମାନେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ପ୍ରକଟ କରିଛନ୍ତି।