କୋଣାର୍କ: ବିଶ୍ୱ ପ୍ରସିଦ୍ଧ କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିରର ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ଭାରତୀୟ ପ୍ରତ୍ନତାତ୍ତ୍ୱିକ ସର୍ବେକ୍ଷଣ ସଂସ୍ଥା (ASI) ପକ୍ଷରୁ ଉଦ୍ୟମ ଜୋରଦାର କରାଯାଇଛି। ମନ୍ଦିର ଗର୍ଭଗୃହରୁ ବାଲି କାଢ଼ିବା ପ୍ରକ୍ରିୟାର ସମୀକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ ଏକ ୧୦ ଜଣିଆ ବିଶେଷଜ୍ଞ ଦଳ ଏହି ଐତିହ୍ୟ ସ୍ଥଳ ପରିଦର୍ଶନ କରିଛନ୍ତି।
ଏଏସଆଇ (ASI)ର ଅତିରିକ୍ତ ମହାନିର୍ଦ୍ଦେଶକ (ଏଡିଜି)ଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଆସିଥିବା ଏହି ଟିମ୍ ପୁରୀ ସର୍କଲର ଅଧିକାରୀମାନଙ୍କ ସହ ମନ୍ଦିର ପରିସର ବୁଲି ଦେଖିଥିଲେ। ଦଶନ୍ଧି ଦଶନ୍ଧି ଧରି ମନ୍ଦିରର ଭିତର ଅଂଶରେ ବାଲି ରହିଆସିଥିବା ବେଳେ, ଏହାକୁ କାଢ଼ିବା ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ସଂରକ୍ଷଣ ପ୍ରକ୍ରିୟା ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯାଉଛି। ବାଲି କାଢ଼ିବା ଦ୍ୱାରା ସ୍ମାରକୀର ମୂଳ ଗଠନମୂଳକ ସ୍ଥିରତା ଉପରେ କୌଣସି ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ିବ କି ନାହିଁ, ତାହା ଉପରେ ଏଏସଆଇ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ନଜର ରଖିଛି।
ଐତିହାସିକ ଗାଠନିକ ଶୈଳୀକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିବା ସହିତ ସବୁଠାରୁ ସୁରକ୍ଷିତ ଏବଂ ବୈଜ୍ଞାନିକ ପଦ୍ଧତିରେ ବାଲି କିପରି ବାହାର କରାଯାଇପାରିବ, ସେନେଇ ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ ମୂଲ୍ୟାୟନ କରୁଛନ୍ତି। ମନ୍ଦିରର ଐତିହାସିକ ସ୍ଥାପତ୍ୟ ଯେପରି କୌଣସି ପ୍ରକାରେ କ୍ଷତିଗ୍ରସ୍ତ ନହୁଏ, ତାହା ନିଶ୍ଚିତ କରିବା ଏହି ସମୀକ୍ଷାର ପ୍ରାଥମିକ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ। ପରବର୍ତ୍ତୀ ପର୍ଯ୍ୟାୟ କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ଉପଯୁକ୍ତ କୌଶଳ ଏବଂ ନିରାପତ୍ତା ବ୍ୟବସ୍ଥା ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରିବାରେ ବିଶେଷଜ୍ଞ ଦଳର ଆକଳନ ବିଶେଷ ସାହାଯ୍ୟ କରିବ ବୋଲି ଆଶା କରାଯାଉଛି।
କୋଣାର୍କ ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର ହେଉଛି ଏକ ୟୁନେସ୍କୋ (UNESCO) ବିଶ୍ୱ ଐତିହ୍ୟ ସ୍ଥଳ ଏବଂ ଓଡ଼ିଶାର ଅନ୍ୟତମ ପ୍ରମୁଖ ସାଂସ୍କୃତିକ ପ୍ରତୀକ। ତେଣୁ ଏହାର ଗାଠନିକ ବିକାଶ ବା ପରିବର୍ତ୍ତନ ପାଇଁ ଯତ୍ନଶୀଳ ଯୋଜନା ଏବଂ ବୈଜ୍ଞାନିକ ତଦାରଖର ନିହାତି ଆବଶ୍ୟକତା ରହିଛି। ବିଶେଷଜ୍ଞମାନଙ୍କ ସୁପାରିଶ ଆଧାରରେ ଆଗାମୀ ଦିନରେ ଏହି ଐତିହ୍ୟ ସ୍ଥଳର ସଂରକ୍ଷଣ ପ୍ରୟାସକୁ ଆହୁରି ମଜବୁତ ତଥା ବ୍ୟାପକ କରାଯିବ। କୋଣାର୍କର ଶହ ଶହ ବର୍ଷର ପୁରାତନ ସ୍ଥାପତ୍ୟର ସୁରକ୍ଷା ସହିତ ଏହାକୁ ଦୀର୍ଘସ୍ଥାୟୀ କରିବା ପାଇଁ ଏହି ସମୀକ୍ଷା ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପଦକ୍ଷେପ।