ଇରାନ ସମର୍ଥିତ ୟେମେନର ହୁଥି ବିଦ୍ରୋହୀମାନେ ସାଉଦି ଆରବର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ତୈଳ ବିଶୋଧନାଗାର ଉପରେ ଡ୍ରୋନ୍ ଆକ୍ରମଣ କରିଛନ୍ତି। ନିକଟରେ ସାଉଦି ଆରବ, ପାକିସ୍ତାନ ଏବଂ ତୁର୍କୀ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ୱାକ୍ଷରିତ ହୋଇଥିବା ଐତିହାସିକ 'ମକ୍କା ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଚୁକ୍ତି' ପରେ ପରେ ଏହି ଆକ୍ରମଣ ହୋଇଥିବାରୁ ଏବେ ଏହି ତ୍ରିପାକ୍ଷିକ ମେଣ୍ଟର ସଫଳତା ଏବଂ ପ୍ରଭାବକୁ ନେଇ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସ୍ତରରେ ପ୍ରଶ୍ନବାଚୀ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି।

ଆରାମକୋ ରିଫାଇନାରୀ ଉପରେ ଡ୍ରୋନ୍ ମାଡ଼

ସାଉଦି ଆରବର ଲାଲ ସାଗର ଉପକୂଳରେ ଥିବା ଜିଜାନ୍ ସହରରେ ଅବସ୍ଥିତ ବିଶ୍ୱର ଅନ୍ୟତମ ବୃହତ୍ ତୈଳ କମ୍ପାନୀ ଆରାମକୋ (Aramco) ର ଏକ ରିଫାଇନାରୀ ଉପରେ ହୁଥି ବିଦ୍ରୋହୀମାନେ ଡ୍ରୋନ୍ ମାଡ଼ କରିଛନ୍ତି। ହୁଥି ସେନା ମୁଖପାତ୍ର ୟାହିଆ ସାରି ଏହି ଆକ୍ରମଣକୁ ସ୍ୱୀକାର କରିବା ସହ ଏହା ସାଉଦି ଆରବର ଆକ୍ରମଣର ଜବାବ ବୋଲି କହିଛନ୍ତି। ସାଉଦି ଆରବର ଶକ୍ତି ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ମଧ୍ୟ ଏହି ଆକ୍ରମଣ ଯୋଗୁଁ ରିଫାଇନାରୀରେ ନିଆଁ ଲାଗିଥିବା ନେଇ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛି, ତେବେ ଅଗ୍ନିଶମ ବାହିନୀ ତୁରନ୍ତ ନିଆଁକୁ ଆୟତ୍ତ କରିବାରେ ସଫଳ ହୋଇଥିଲେ ଏବଂ କୌଣସି ଜୀବନହାନି ଘଟିନଥିବା ସୂଚନା ମିଳିଛି।

ମକ୍କା ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଚୁକ୍ତିର ପରୀକ୍ଷା

ଏହି ଆକ୍ରମଣର ମାତ୍ର କିଛି ଦିନ ପୂର୍ବରୁ ସାଉଦି ଆରବର କ୍ରାଉନ୍ ପ୍ରିନ୍ସ ମହମ୍ମଦ ବିନ୍ ସଲମାନ, ତୁର୍କୀର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ରେସେପ୍ ତାଇପ୍ ଏର୍ଦୋଗାନ୍ ଏବଂ ପାକିସ୍ତାନର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଶେହବାଜ ସରିଫ୍ ମକ୍କାଠାରେ ଏକ ମିଳିତ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଚୁକ୍ତି (Mecca Joint Defense Agreement) ରେ ସ୍ୱାକ୍ଷର କରିଥିଲେ। ଏହି ନାଟୋ-ଶୈଳୀର ଚୁକ୍ତି ଅନୁଯାୟୀ, ଯଦି ଏହି ତିନୋଟି ଦେଶ ମଧ୍ୟରୁ କାହା ଉପରେ ବି ଆକ୍ରମଣ ହୁଏ, ତେବେ ତାହାକୁ ସମସ୍ତଙ୍କ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯିବ। କିନ୍ତୁ ଚୁକ୍ତି ସ୍ୱାକ୍ଷରିତ ହେବାର ୪୮ ଘଣ୍ଟା ନପୁରୁଣୁ ହୁଥି ବିଦ୍ରୋହୀଙ୍କ ଏହି ଆକ୍ରମଣ ଚୁକ୍ତିର ବାସ୍ତବିକ ପରୀକ୍ଷା ନେଇଛି।

ପାକିସ୍ତାନ ଓ ତୁର୍କୀର ନୀରବତା

ସାଉଦି ଆରବର ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ ହୋଇଥିଲେ ସୁଦ୍ଧା ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପାକିସ୍ତାନ ଏବଂ ତୁର୍କୀ ପକ୍ଷରୁ କୌଣସି ସିଧାସଳଖ ସାମରିକ ପଦକ୍ଷେପ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇନାହିଁ କିମ୍ବା ହୁଥି ବିଦ୍ରୋହୀଙ୍କ ବିରୋଧରେ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ନିଆଯାଇନାହିଁ। ଏହି ଦୁଇ ଦେଶର ନୀରବତା ଏବେ ଏହି ନୂତନ ସାମରିକ ମେଣ୍ଟର ଭବିଷ୍ୟତ ଉପରେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠାଇଛି। ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ମତରେ, ଯଦି ପାକିସ୍ତାନ ଏବଂ ତୁର୍କୀ ଏହି ସମୟରେ ସାଉଦି ଆରବକୁ ସାମରିକ ସହାୟତା ନ ଯୋଗାନ୍ତି, ତେବେ ଏହି ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଚୁକ୍ତି କେବଳ କାଗଜପତ୍ରରେ ସୀମିତ ରହିଯିବ। ଆଗାମୀ ଦିନରେ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟର ରାଜନୀତିରେ କେଉଁ ମୋଡ଼ ନେଉଛି, ତାହା ଉପରେ ସମସ୍ତଙ୍କ ନଜର ରହିଛି।

ଚୀନ୍ ଏବଂ ତୁର୍କୀ ଠାରୁ ଅତ୍ୟାଧୁନିକ ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର ଆମଦାନୀ କରି ପାକିସ୍ତାନ ଭାରତ ବିରୋଧରେ ନୂଆ ଷଡ଼ଯନ୍ତ୍ର ରଚୁଥିବା ସ୍ପଷ୍ଟ ହୋଇଛି । ସାମ୍ପ୍ରତିକ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ଗତ କିଛି ଦିନ ହେବ ପାକିସ୍ତାନରେ ଚୀନ୍ ଏବଂ ତୁର୍କୀର ସାମରିକ ବିମାନଗୁଡ଼ିକର ଯାତାୟାତ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି। ଏହି ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ଇସଲାମାବାଦକୁ ବିପୁଳ ପରିମାଣରେ ଅତ୍ୟାଧୁନିକ ମାରଣାସ୍ତ୍ର ଯୋଗାଉଛନ୍ତି, ଯାହା ଭାରତର ସୁରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥା ପାଇଁ ଏକ ନୂଆ ଆହ୍ୱାନ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି ।

ଡ୍ରୋନ୍ ଏବଂ ଅତ୍ୟାଧୁନିକ ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ରର ଆମଦାନୀ

ପ୍ରତିରକ୍ଷା ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ମତରେ, ପାକିସ୍ତାନ ଏବେ ତୁର୍କୀରୁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଟିବି୨ ଡ୍ରୋନ୍ (TB2 Drones) ଏବଂ ବିଭିନ୍ନ ଘାତକ ଲଏଟରିଂ ମ୍ୟୁନିସନ୍ (Loitering Munitions) ଆମଦାନୀ କରୁଛି। କେବଳ ସେତିକି ନୁହେଁ, ଚୀନ୍ ଏବଂ ତୁର୍କୀ ସେମାନଙ୍କର ନୂତନ ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ରଗୁଡ଼ିକୁ ପରୀକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ ପାକିସ୍ତାନକୁ ଏକ 'ଲାଇଭ୍ ଲ୍ୟାବ୍' ଭାବରେ ବ୍ୟବହାର କରୁଥିବା ଦାବି କରାଯାଉଛି। ଏହି ସମସ୍ତ ସାମରିକ ପ୍ରସ୍ତୁତି ସିଧାସଳଖ ଭାରତକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରି କରାଯାଉଥିବା ଆଶଙ୍କା ପ୍ରକାଶ ପାଇଛି ।

ଚୀନ୍-ତୁର୍କୀ-ପାକିସ୍ତାନ ମେଣ୍ଟ

ନିକଟରେ ମିଳିଥିବା ସୂଚନା ଅନୁଯାୟୀ, ତୁର୍କୀ ଏବଂ ପାକିସ୍ତାନ ମିଳିତ ଭାବେ ଏକ ନୂଆ 'ବାୟୁରୁ ବାୟୁ'କୁ ନିକ୍ଷେପ କରାଯାଇପାରୁଥିବା ମିସାଇଲ୍ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରୁଛନ୍ତି । ଏହି ନୂତନ ମିସାଇଲ୍ ତୁର୍କୀର ଗୋକଡୋଗାନ୍ (GÖKDOĞAN) ଏବଂ ପାକିସ୍ତାନର ଫାଜ୍-୨ ବିଭିଆରଏଏମ୍ (FAAZ-2 BVRAAM) ମିସାଇଲ୍ ଜ୍ଞାନକୌଶଳକୁ ମିଶାଇ ତିଆରି କରାଯାଉଛି। ଏହାର ମୂଳ ଲକ୍ଷ୍ୟ ହେଉଛି ଭାରତର ସ୍ୱଦେଶୀ ଜ୍ଞାନକୌଶଳରେ ନିର୍ମିତ ଅସ୍ତ୍ର (Astra) ମିସାଇଲକୁ ଟକ୍କର ଦେବା। ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, ଚୀନ୍ ମଧ୍ୟ ନିଜର ଅତ୍ୟାଧୁନିକ ଯୁଦ୍ଧ ବିମାନ ଏବଂ ସାମରିକ ଉପକରଣ ପାକିସ୍ତାନକୁ ପ୍ରଦାନ କରି ପ୍ରତିରକ୍ଷା ସମ୍ପର୍କକୁ ଆହୁରି ମଜବୁତ କରୁଛି ।

ଭାରତ ଉପରେ ଏହାର ପ୍ରଭାବ

ବେଜିଂ, ଆଙ୍କାରା ଏବଂ ଇସଲାମାବାଦ ମଧ୍ୟରେ ବଢ଼ୁଥିବା ଏହି ସାମରିକ ସମ୍ପର୍କ ଏସିଆ ମହାଦେଶ ତଥା ବିଶେଷକରି ଦକ୍ଷିଣ ଏସିଆରେ ଆଞ୍ଚଳିକ ସ୍ଥିରତା ପ୍ରତି ବିପଦ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି । ଚୀନ୍ ଏବଂ ତୁର୍କୀର ଏହି ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର ଯୋଗାଣ ଭାରତ ବିରୋଧରେ ଏକ ବଡ଼ ଧରଣର ପ୍ରସ୍ତୁତିର ସଙ୍କେତ ଦେଉଛି। ଏହି ତ୍ରିପାକ୍ଷିକ ମେଣ୍ଟର ମୁକାବିଲା କରିବା ପାଇଁ ଭାରତକୁ ନିଜର ସୀମା ସୁରକ୍ଷା ଏବଂ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ପ୍ରଣାଳୀକୁ ଆହୁରି ସୁଦୃଢ଼ କରିବାର ଆବଶ୍ୟକତା ରହିଛି ବୋଲି ସାମରିକ ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ ଚେତାବନୀ ଦେଇଛନ୍ତି ।

ଆମେରିକା ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ ନିକଟରେ ଏକ ସମ୍ମିଳନୀ ପାଇଁ ତୁର୍କୀ ଗସ୍ତରେ ଥିବା ବେଳେ ଏକ 'ଧମକ' କାରଣରୁ ନିଜର ବିମାନ ବଦଳାଇଥିଲେ। ସୂଚନା ଅନୁଯାୟୀ, ଇରାନୀୟ ପ୍ରକ୍ସିମାନଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ଏକ ବିଶ୍ୱାସଯୋଗ୍ୟ ଧମକ ମିଳିବା ପରେ ସୁରକ୍ଷା କାରଣରୁ ଏପରି କରାଯାଇଥିଲା। ତେବେ ଏହି ଘଟଣାକୁ ନେଇ ଆମେରିକୀୟ ଗୁଇନ୍ଦା ସଂସ୍ଥା ସିଆଇଏ (CIA) ଏବଂ ଇସ୍ରାଏଲ୍ ଗୁଇନ୍ଦା ସଂସ୍ଥା ମଧ୍ୟରେ ମତଭେଦ ଦେଖାଦେଇଥିଲା।

ସିଆଇଏର ଆକଳନ

'ଦି ୱାସିଂଟନ୍ ପୋଷ୍ଟ'ର ଏକ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ଏହି ଧମକ ସମ୍ପର୍କରେ ଇସ୍ରାଏଲ୍ ଗୁଇନ୍ଦା ସଂସ୍ଥା ପ୍ରଥମେ ସୂଚନା ଦେଇଥିଲା। ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ଜୀବନ ପ୍ରତି ବିପଦ ଥିବା ଦର୍ଶାଇ ତାଙ୍କୁ ଗୋପନରେ ଅନ୍ୟ ବିମାନରେ ପଠାଇବାକୁ ଇସ୍ରାଏଲ୍ ପରାମର୍ଶ ଦେଇଥିଲା। ମାତ୍ର କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଗୁଇନ୍ଦା ସଂସ୍ଥା ଏହି ଇସ୍ରାଏଲୀୟ ଗୁଇନ୍ଦା ସୂଚନା ଉପରେ ବିଶେଷ ଭରସା କରିନଥିଲା ଏବଂ ଏହାକୁ 'ବିଶ୍ୱାସଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ' ବୋଲି ଦର୍ଶାଇଥିଲା। ଆମେରିକୀୟ ଅଧିକାରୀଙ୍କ ମତରେ ଏହି ସୂଚନା କେବଳ ଇସ୍ରାଏଲ୍ ପକ୍ଷରୁ ଆସିଥିଲା ଏବଂ ଆମେରିକୀୟ ଗୁଇନ୍ଦାମାନେ ଏହାକୁ ନିମ୍ନସ୍ତରର ଆକଳନ ବା ସନ୍ଦେହଜନକ ବୋଲି ବିବେଚନା କରିଥିଲେ।

୩ ଥର ବିମାନ ବଦଳାଇଲେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି

ଗୁଇନ୍ଦା ସୂଚନା ଉପରେ ସିଆଇଏର ସନ୍ଦେହ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଆମେରିକାର ସିକ୍ରେଟ୍ ସର୍ଭିସ୍ କୌଣସି ବିପଦ ମୁଣ୍ଡାଇବାକୁ ଚାହିଁନଥିଲା। ପୂର୍ବରୁ ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ଉପରେ ତିନିଥର ଆକ୍ରମଣ ଉଦ୍ୟମ ହୋଇଥିବାରୁ ସୁରକ୍ଷାକର୍ମୀମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସତର୍କ ଥିଲେ। ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କୁ ପ୍ରଥମେ କତାର ପକ୍ଷରୁ ଉପହାର ମିଳିଥିବା ବୋଇଂ ୭୪୭-୮ ବିମାନରୁ ବାହାର କରି ପୁରୁଣା ଏୟାର ଫୋର୍ସ ୱାନରେ ବସାଯାଇଥିଲା। ପରେ ଏକ ଏୟାରପୋର୍ଟ କ୍ୟାଟରିଂ ଟ୍ରକ୍ ସାହାଯ୍ୟରେ ତାଙ୍କୁ ଲୁଚାଇ ଏକ ଛୋଟ ସି-୩୨ଏ (C-32A) ବିମାନରେ ସୁରକ୍ଷିତ ସ୍ଥାନକୁ ନିଆଯାଇଥିଲା।

ସିକ୍ରେଟ୍ ସର୍ଭିସର ପରାମର୍ଶ

ଏହି ଘଟଣା ସମ୍ପର୍କରେ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ରଖି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ସେ କେବଳ ସିକ୍ରେଟ୍ ସର୍ଭିସ୍ ଏବଂ ସେନାର ପରାମର୍ଶକୁ ପାଳନ କରିଥିଲେ। ବଡ଼ ବିମାନଟିକୁ ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ଭ୍ରମିତ କରିବା ପାଇଁ ଏକ ଡିକୟ ବା ନକଲି ବିମାନ ଭାବରେ ବ୍ୟବହାର କରି ଉଡ଼ାଣ ଭରିବାକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦିଆଯାଇଥିଲା।

ଗତ ମାସରେ ତୁର୍କୀର ରାଜଧାନୀ ଆଙ୍କାରା ଠାରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ନାଟୋ (NATO) ଶିଖର ସମ୍ମିଳନୀ ସମୟରେ ଆମେରିକା ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ଉପରେ ଇରାନର ଆକ୍ରମଣ ଷଡ଼ଯନ୍ତ୍ରକୁ ନେଇ ଏକ ବଡ଼ ଖବର ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଥିଲା। ଏହି ଗୁଇନ୍ଦା ରିପୋର୍ଟ ପରେ ଟ୍ରମ୍ପ ନିଜର ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ଗୋପନୀୟ ଭାବେ ବିମାନ ବଦଳାଇ ଆମେରିକା ଫେରିଥିଲେ। ତେବେ ବର୍ତ୍ତମାନ ଏହି ଘଟଣାରେ ଏକ ନୂଆ ମୋଡ଼ ଆସିଛି। ତୁର୍କୀ ଅଭିଯୋଗ କରିଛି ଯେ ଏହି ହତ୍ୟା ଧମକ ପ୍ରକୃତ ନଥିଲା, ବରଂ ଏହା ଇସ୍ରାଏଲର ଏକ ସୁଚିନ୍ତିତ ଚାଲ୍ ହୋଇପାରେ। ତୁର୍କୀର କହିବା ଅନୁଯାୟୀ, ଆମେରିକା ଏବଂ ଇରାନ ମଧ୍ୟରେ ଚାଲିଥିବା ବୁଝାମଣାକୁ ଭଣ୍ଡୁର କରିବା ପାଇଁ ଇସ୍ରାଏଲ ଏଭଳି ଗୁଇନ୍ଦା ରିପୋର୍ଟ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଥିଲା।

ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କୁ ହତ୍ୟା ଧମକ ଓ ଗୋପନୀୟ ବିମାନ ଯାତ୍ରା

ଇସ୍ରାଏଲ୍ ଗୁଇନ୍ଦା ବିଭାଗ ଦାବି କରିଥିଲା ଯେ, ଆଙ୍କାରା ସମ୍ମିଳନୀ ସମୟରେ ଇରାନର ଏକ ଗୁପ୍ତଚର ଗୋଷ୍ଠୀ ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରିବା ପାଇଁ ଯୋଜନା କରୁଛନ୍ତି। ରିପୋର୍ଟରେ ଦର୍ଶାଯାଇଥିଲା ଯେ, ସେମାନଙ୍କ ପାଖରେ କାନ୍ଧରୁ ଉତକ୍ଷେପଣ ହୋଇପାରୁଥିବା କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ର ରହିଥିଲା, ଯାହାକି ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ବିମାନ 'ଏୟାର ଫୋର୍ସ ୱାନ'କୁ ଖସାଇ ଦେବାର କ୍ଷମତା ରଖିଥିଲା। ଏହି ସୂଚନା ଏତେ ସଠିକ୍ ଥିଲା ଯେ, ଟ୍ରମ୍ପ ରହୁଥିବା ହୋଟେଲର ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ମହଲା ବିଷୟରେ ମଧ୍ୟ ଏଥିରେ ଉଲ୍ଲେଖ ଥିଲା। ଏହି ବିପଦକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି ଟ୍ରମ୍ପ ନିଜର ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ବିମାନ ବଦଳାଇ ଏକ ସାମରିକ ବିମାନରେ ଗୋପନୀୟ ଭାବେ ୱାଶିଂଟନ୍ ଫେରିଥିଲେ। ଏଥିପାଇଁ ତାଙ୍କୁ ଲୁଚାଇ ଏକ କ୍ୟାଟରିଂ ଟ୍ରକରେ ନିଆଯାଇଥିଲା।

ଇସ୍ରାଏଲ୍ ରିପୋର୍ଟ ଉପରେ ତୁର୍କୀର ସନ୍ଦେହ

ତୁର୍କୀ ସରକାର ଏବଂ ଗୁଇନ୍ଦା ଅଧିକାରୀମାନେ ଇସ୍ରାଏଲର ଏହି ଦାବିକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ଖଣ୍ଡନ କରିଛନ୍ତି। ସେମାନଙ୍କ ମତରେ, ଇସ୍ରାଏଲ୍ ନିଜର କୂଟନୈତିକ ସ୍ୱାର୍ଥ ହାସଲ କରିବା ପାଇଁ ଏହି ମିଥ୍ୟା ଷଡ଼ଯନ୍ତ୍ର ରଚିଥିଲା। ଆମେରିକା ଓ ଇରାନ ମଧ୍ୟରେ ଚାଲିଥିବା ଶାନ୍ତି ଆଲୋଚନା ତଥା ନିକଟରେ ଚର୍ଚ୍ଚାରେ ଥିବା ଆମେରିକା-ଇରାନ ଚୁକ୍ତିକୁ ବିଫଳ କରିବା ଇସ୍ରାଏଲର ମୂଳ ଲକ୍ଷ୍ୟ ଥିଲା। ଏହା ବ୍ୟତୀତ ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ ଏବଂ ତୁର୍କୀ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ରେସେପ୍ ତାଇପ୍ ଏର୍ଡୋଗାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ସମ୍ପର୍କରେ ତିକ୍ତତା ସୃଷ୍ଟି କରିବା ପାଇଁ ଏଭଳି ଖବର ପ୍ରସାରଣ କରାଯାଇଥିଲା ବୋଲି ତୁର୍କୀ ଅଭିଯୋଗ କରିଛି।

ପ୍ରକୃତ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ: ଏଫ୍-୩୫ ଡିଲ୍ ଉପରେ ନଜର

ଏହି ନାଟୋ ସମ୍ମିଳନୀ ସମୟରେ ଟ୍ରମ୍ପ ତୁର୍କୀ ଉପରୁ ପ୍ରତିବନ୍ଧକ ହଟାଇବା ଏବଂ ଆଙ୍କାରାକୁ ଏଫ୍-୩୫ (F-35) ଯୁଦ୍ଧ ବିମାନ ବିକ୍ରି କରିବା ନେଇ ସକାରାତ୍ମକ ସଙ୍କେତ ଦେଇଥିଲେ। ମାତ୍ର ଇସ୍ରାଏଲର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ବେଞ୍ଜାମିନ୍ ନେତାନ୍ୟାହୁ ଏହାକୁ ତୀବ୍ର ବିରୋଧ କରୁଥିଲେ, କାରଣ ଏହାଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟରେ ଇସ୍ରାଏଲର ସାମରିକ ଆଧିପତ୍ୟ ପ୍ରତି ବିପଦ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥାନ୍ତା। ତେଣୁ, ଏହି ବିମାନ ଚୁକ୍ତିକୁ ଅଟକାଇବା ସହ ନେତାନ୍ୟାହୁଙ୍କୁ ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ରକ୍ଷକ ଭାବରେ ଉପସ୍ଥାପନ କରିବା ପାଇଁ ଇସ୍ରାଏଲ ଏଭଳି ଗୁଇନ୍ଦା ରିପୋର୍ଟ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଥିଲା ବୋଲି ତୁର୍କୀ ସନ୍ଦେହ କରୁଛି।

ଇରାନର ପୁରୁଣା ଶତ୍ରୁତା ଓ ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ବିବୃତ୍ତି

ଯଦିଓ ତୁର୍କୀ ଏହି ଘଟଣାକୁ ଏକ ଷଡ଼ଯନ୍ତ୍ର ବୋଲି କହୁଛି, ତଥାପି ଟ୍ରମ୍ପ ଏବଂ ଇରାନ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ଶତ୍ରୁତା ବହୁ ପୁରୁଣା। ୨୦୨୦ ମସିହାରେ ଇରାନର ଶୀର୍ଷ କମାଣ୍ଡର କାସେମ୍ ସୋଲେମାନୀଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରିବା ପାଇଁ ଟ୍ରମ୍ପ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇଥିଲେ। ସେବେଠାରୁ ଇରାନ ଅନେକ ଥର ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରିବାକୁ ଧମକ ଦେଇଆସିଛି। ନିକଟରେ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ଦେଇ ଟ୍ରମ୍ପ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ସେ କୌଣସି ଧମକକୁ ଭୟ କରନ୍ତି ନାହିଁ ଏବଂ ଆମେରିକାର ସୁରକ୍ଷା ଏଜେନ୍ସିମାନେ ସବୁ ପରିସ୍ଥିତିର ମୁକାବିଲା କରିବା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଅଛନ୍ତି।

ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ତୁର୍କୀରେ ଭୟଙ୍କର ବିମାନ ଦୁର୍ଘଟଣା । ଦୁର୍ଘଟଣାରେ ଲିବିଆର ସେନାମୁଖ୍ୟ (ଆର୍ମି ଚିଫ୍)ଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ଘଟିଛି।ତୁର୍କୀର ରାଜଧାନୀ ଅଙ୍କାରା ନିକଟରେ ଘଟିଥିବା ଏକ ମର୍ମନ୍ତୁଦ ବିମାନ ଦୁର୍ଘଟଣାରେ ଲିବିଆର ସେନା ମୁଖ୍ୟ ମହମ୍ମଦ ଅଲି ଅହମ୍ମଦ ଅଲ-ହଦ୍ଦାଦ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଚାରିଜଣ ବରିଷ୍ଠ ଅଧିକାରୀଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ଘଟିଛି। ତୁର୍କୀର ଜଣେ ବରିଷ୍ଠ ଅଧିକାରୀଙ୍କ ସୂଚନା ମୁତାବକ, ବିମାନରେ ଥିବା ୩ ଜଣ କ୍ରୁ ସଦସ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଏହି ଦୁର୍ଘଟଣାରେ ପ୍ରାଣ ହରାଇଛନ୍ତି। ଲିବିଆର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଅବଦୁଲ ହମିଦ ଦବିବାହ ଏହି ଘଟଣାକୁ ନିଶ୍ଚିତ କରିବା ସହ ଏହାକୁ ଏକ ଦୁଃଖଦ ଦୁର୍ଘଟଣା ବୋଲି ଅଭିହିତ କରିଛନ୍ତି।

ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ମଙ୍ଗଳବାର ଦିନ ଏହି ଦୁର୍ଘଟଣା ଘଟିଥିଲା। ଲିବିଆର ସେନା ମୁଖ୍ୟ ତୁର୍କୀରେ ତାଙ୍କର ପ୍ରତିପକ୍ଷ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ସାମରିକ କମାଣ୍ଡରମାନଙ୍କ ସହ ବୈଠକ ସାରି ଫେରୁଥିବା ସମୟରେ ବିମାନଟି ଦୁର୍ଘଟଣାଗ୍ରସ୍ତ ହୋଇଥିଲା। ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଦବିବାହ କହିଛନ୍ତି ଯେ, 'ଏହି ଦୁର୍ଘଟଣା ଦେଶ, ସାମରିକ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ବଡ଼ କ୍ଷତି। ଆମେ ଏଭଳି ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱଙ୍କୁ ହରାଇଛୁ ଯେଉଁମାନେ ଦେଶ ସେବାରେ ନିଜକୁ ଉତ୍ସର୍ଗ କରିଥିଲେ।'

ତୁର୍କୀ ଅଧିକାରୀ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛନ୍ତି ଯେ, ଏହା କୌଣସି ଷଡ଼ଯନ୍ତ୍ର ନୁହେଁ ବରଂ ଯାନ୍ତ୍ରିକ ତ୍ରୁଟି କାରଣରୁ ଘଟିଛି। ବିମାନରେ ବୈଦ୍ୟୁତିକ ତ୍ରୁଟି ଦେଖାଦେବା ପରେ ପାଇଲଟ୍ ଏୟାର ଟ୍ରାଫିକ୍ କଣ୍ଟ୍ରୋଲକୁ ଜରୁରୀ ଅବତରଣ ପାଇଁ ଅନୁରୋଧ କରିଥିଲେ। ତୁର୍କୀର ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ମନ୍ତ୍ରୀ ଅଲି ୟେରଲିକାୟା ସୋସିଆଲ ମିଡିଆରେ ଜଣାଇଛନ୍ତି ଯେ, ଅଙ୍କାରାର ଏସେନବୋଗା ବିମାନବନ୍ଦରରୁ ତ୍ରିପୋଲି ଅଭିମୁଖେ ଯାଉଥିବା ଏହି ବିମାନର ଭଗ୍ନାବଶେଷ ହେମାନା ଜିଲ୍ଲାର କେସିକାଭାକ୍ ଗ୍ରାମ ନିକଟରେ ଠାବ କରାଯାଇଛି।

ସୂଚନାନୁଯାୟୀ, ତୁର୍କୀ ଅଧିକାରୀମାନେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଫାଲକନ୍ ୫୦ ପ୍ରକାରର ବ୍ୟବସାୟିକ ଜେଟ୍‌ର ଭଗ୍ନାବଶେଷ ଆଙ୍କାରାର ଦକ୍ଷିଣରେ ପ୍ରାୟ ୭୦ କିଲୋମିଟର ଦୂରରେ ହାଇମାନା ଜିଲ୍ଲାର କେସିକାଭାକ୍ ଗ୍ରାମ ନିକଟରେ ମିଳିଛି । ତୁର୍କୀ ଏୟାର ଟ୍ରାଫିକ୍ ନିୟନ୍ତ୍ରକମାନେ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଅଙ୍କାରାର ଏସେନବୋଗା ବିମାନବନ୍ଦରରୁ ଉଡ଼ାଣ ଆରମ୍ଭ କରିବା ପରେ ଲିବିଆ ଫେରୁଥିବା ବିମାନ ସହିତ ସେମାନଙ୍କର ଯୋଗାଯୋଗ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ହୋଇଯାଇଥିଲା । ବିମାନଟି ରାତି ୮ଟା ୩୦ମିନିଟରେ ଉଡ଼ାଣ କରିଥିଲା ​​ଏବଂ ୪୦ ମିନିଟ୍ ପରେ ଯୋଗାଯୋଗ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ହୋଇଥିଲା ବୋଲି ତୁର୍କୀର ହୋମ୍ ମିନିଷ୍ଟର ଅଲି ୟେର୍ଲିକାୟା ଏକ ସାମାଜିକ ଗଣମାଧ୍ୟମ ପୋଷ୍ଟରେ କହିଛନ୍ତି  । ସମସ୍ତ ଯୋଗାଯୋଗ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ବିମାନଟି ହାଇମାନା ନିକଟରେ ଜରୁରୀକାଳୀନ ଅବତରଣ ପାଇଁ ସଙ୍କେତ ଦେଇଥିଲା । କିନ୍ତୁ ଦୁର୍ଭାଗ୍ୟବସତଃ ବିମାନ ଦୁର୍ଘଟଣାଗ୍ରସ୍ତ ହୋଇଥିଲା । ଦୁର୍ଘଟଣାରେ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ୩ ଜଣ କ୍ରୁ ସଦସ୍ୟଙ୍କ ପରିଚୟ ମିଳିପାରିନାହିଁ ।

ଆଙ୍କାରା: ତୁର୍କୀ ଏବଂ ସିରିୟାରେ ସୋମବାର ରାତି ପ୍ରାୟ ୮ଟା ୩୦େର ପୁଣି ଭୂକମ୍ପ ହୋଇଛି। ୧୦ ସେକେଣ୍ଡ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅନୁଭୂତ ହୋଇଥିଲା। ଏହାର ତୀବ୍ରତା ୬.୪ ରେକର୍ଡ କରାଯାଇଛି। ଏହି ଝଟ୍‌କା ଲେବନାନ ଏବଂ ଇସ୍ରାଏଲ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅନୁଭୂତ ହୋଇଛି। ଲତାକିୟାରେ ପ୍ରାୟ ୧୦ ସେକେଣ୍ଡ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଭୂକମ୍ପର ଦୁଇଟି ଝଟକା ଅନୁଭୁତ କରାଯାଇଛି । ସେଣ୍ଟ୍ରାଲ ଅନ୍ତାକ୍ୟାରେ ଭୂମିକମ୍ପ ପରେ ଆଉ କିଛି କୋଠା ଭୁଶୁଡ଼ି ପଡ଼ିଛି ।ଏହି ଭୂକମ୍ପ ଯୋଗୁଁ ଅତିକମରେ ୩ ଜଣଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ପ୍ରାୟ ୨୦୦ ଲୋକ ଆହତ ହୋଇଥିବାର ଖବର ମିଳିଛି ।

ସୂଚନାଯୋଗ୍ୟ, ଦୁଇ ସପ୍ତାହ ପୂର୍ବେ ତୁର୍କୀ ଓ ସିରିଆରେ ଭୂକମ୍ପର ଜୋରଦାର ଝଟକା ଅନୁଭୂତ ହୋଇଥିଲା , ଯେଉଁଥିରେ ୪୫ ହଜାରରୁ ଅଧିକ ଲୋକଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇ ଥିଲା । ଏବେ ପୁଣି ଥରେ ପୃଥିବୀ କମ୍ପିଛି। ୬.୪ ତୀବ୍ରତାର ବଡ଼ ଝଟକା ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଭୟଭୀତ କରାଇ ଦେଇଛି। ଏବେବି ଗତ ଭୂକମ୍ପରୁ ଲୋକେ ବାହାରି ନଥିଲା ବେଳେ ପୁଣି ଥରେ ଧ୍ୱଂସର ଆଶଙ୍କା ଠିଆ ହୋଇଛି ।