ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନା (ଆଇଏଏଫ) ମିଗ୍‌-୨୧ ଲଢୁଆ ବିମାନର ଉଡ଼ାଣରେ କଟକଣା ଲଗାଇ ଦେଇଛି। ଗତ ୮ ତାରିଖରେ ରାଜସ୍ଥାନ ହନୁମାନଗଡ଼ରେ ହୋଇଥିବା ଦୁର୍ଘଟଣା ପରେ ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଆଯାଇଛି। ଏହି ଦୁର୍ଘଟଣାରେ ୩ ମହିଳାଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିଲା। ଏହି ଦୁର୍ଘଟଣାର ଯାଞ୍ଚ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ନ ହେବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମିଗ୍‌-୨୧ ବିମାନ ଉଡ଼ାଣ କରିବ ନାହିଁ। ଏବେ ବାୟୁସେନାରେ ମିଗ୍‌-୨୧ ବିମାନର ୩ଟି ସ୍କ୍ବାଡ୍ରନ ରହିଛି। ପ୍ରତି ସ୍କ୍ବାଡ୍ରନରେ ୧୬ରୁ ୧୮ ଲଢୁଆ ବିମାନ ରହିଥାଏ। ଏହି ହିସାବରେ ଏବେ ପ୍ରାୟ ୫୦ ବିମାନ ସେବାରେ ଅଛି।

୨୦୨୫ ସୁଦ୍ଧା ଏହି ବିମାନକୁ ସେବାମୁକ୍ତ କରିବା ପାଇଁ ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖାଯାଇଥିଲା। ବାୟୁସେନା ପାଖରେ ମୋଟ ୩୧ କମ୍ବାଟ ସ୍କ୍ବାଡ୍ରନ ରହିଛି। ମିଗ୍‌-୨୧ ଏକକ ଇଞ୍ଜିନ ଏବଂ ସିଟ୍‌ ବିଶିଷ୍ଟ ଏକ ବହୁମୁଖୀ ଯୁଦ୍ଧ ବିମାନ। ଏହାକୁ ଇଣ୍ଟରସେପ୍ଟର ଏୟାରକ୍ରାଫ୍ଟ ଭାବେ ୧୯୬୩ ବାୟୁସେନାରେ ସାମିଲ କରାଯାଇଥିଲା। କିଛି ବର୍ଷ ପରେ ଏହାର ଆକ୍ରମଣ କ୍ଷମତା ବୃଦ୍ଧି କରାଯାଇଥିଲା। ଏହି ବିମାନ ବାରମ୍ବାର ଦୁର୍ଘଟଣାର ଶିକାର ହେଉଥିଲା। ସେଥିପାଇଁ ଏହାକୁ ଉଡ଼ନ୍ତା କଫିନ କୁହାଯାଉଥିଲା। କେବଳ ଗତ ୧୬ ମାସରେ ମିଗ୍‌-୨୧ ବିମାନ ୭ ଥର ଦୁର୍ଘଟଣାଗ୍ରସ୍ତ ହୋଇଥିଲା। ଏହାର ସୁରକ୍ଷା ରେକର୍ଡ ବହୁତ ଖରାପ। ତେଣୁ ବାୟୁସେନା ଏସ୍‌ୟୁ-୩୦ ଏବଂ ସ୍ବଦେଶୀ ହାଲୁକା ଲଢୁଆ ବିମାନ (ଏଲସିଏ) ଦ୍ବାରା ଏହାକୁ ବଦଳା ଯାଉଛି। ଏଥିରେ ବିଳମ୍ବ ହେବାରୁ ମିଗ୍‌ ଏ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମ ରହିଛି।

୧୯୬୩ ପରେ ବାୟୁସେନାକୁ ବିଭିନ୍ନ ଶ୍ରେଣୀରେ ୮୭୨ଟି ମିଗ୍‌ ବିମାନ ମିଳିସାରିଛି। ତେବେ ଏଥିରୁ ୫୦୦ଟି ଦୁର୍ଘଟଣାର ଶିକାର ହୋଇଛି। ଦୁର୍ଘଟଣାରେ ୨୦୦ରୁ ଅଧିକ ପାଇଲଟ ଏବଂ ୫୬ ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କ ଜୀବନ ଯାଇଛି। ରୁଷ୍‌ ଏବଂ ଚୀନ୍‌ ପରେ ଭାରତ ସର୍ବାଧିକ ମିଗ୍‌-୨୧ ବିମାନ ବ୍ୟବହାର କରୁଛି। ୧୯୬୪ରେ ଏହାକୁ ସୁପରସୋନିକ ଫାଇଟର ଜେଟ୍‌ ଭାବେ ବାୟୁସେନାରେ ସାମିଲ କରାଯାଇଥିଲା। ପ୍ରଥମେ ଏହି ବିମାନ ରୁଷ୍‌ରେ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଉଥିଲା। ପରେ ଭାରତକୁ ଏହାର ଜ୍ଞାନକୌଶଳ ମିଳିଥିଲା। ଏହି ବିମାନ ୧୯୭୧ ଭାରତ-ପାକିସ୍ତାନ ଯୁଦ୍ଧ, ୧୯୯୯ କାରଗିଲ ଯୁଦ୍ଧ ସହିତ ବିଭିନ୍ନ ଅଭିଯାନରେ ଗୁରୁତ୍ବପୂର୍ଣ୍ଣ ଯୋଗଦାନ ଦେଇଥିଲା। ରୁଷ୍‌ ୧୯୮୫ରେ ବିମାନର ନିର୍ମାଣ ବନ୍ଦ କରିଦେଇଥିଲା। କିନ୍ତୁ ଭାରତ ଏହାକୁ ଉନ୍ନତ କରି ବ୍ୟବହାର କରୁଥିଲା।

ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ : ବାରମ୍ବାର ମିଗ-୨୧ର ବିମାନ ଦୁର୍ଘଟଣା ପରେ ଚେତିଛି ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନା। ଆସନ୍ତା ୨୦୨୫ ଶେଷ ସୁଦ୍ଧା ମିଗ-୨୧ର ସମସ୍ତ ସ୍କ୍ୱାଡନକୁ ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନା ପକ୍ଷରୁ ଅବସର ଦିଆଯିବ । ଏନେଇ ବାୟୁସେନା ପକ୍ଷରୁ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିବା ଜଣାପଡିଛି। ଗୁରୁବାରଦିନ ରାଜସ୍ଥାନରେ ବାରମେରରେ ହୋଇଥିବା ମିଗ-୨୧ ବିସନ୍ ବିମାନ ଦୁର୍ଘଟଣା ପୁଣି ଏହି ବିମାନର ସୁରକ୍ଷା ନେଇ ପ୍ରଶ୍ନବାଚୀ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲା। ମିଗ-୨୧ ବହୁ ପୁରୁଣା ହୋଇଯାଇଥିବାରୁ ବାରମ୍ବାର ଦୁର୍ଘଟଣା ଘଟୁଥିବା କହିଥିଲେ ପୂର୍ବତନ ବାୟୁସେନା ଅଧିକାରୀ । ଯାହାପରେ ୨୦୨୫ ଶେଷ ସୁଦ୍ଧା ମିଗ-୨୧ର ସମସ୍ତ ସ୍କ୍ୱାଡନକୁ ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନା ପକ୍ଷରୁ ଅବସର ଦିଆଯିବ ବୋଲି କହିଛି।

ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନା ପକ୍ଷରୁ ଆଜି କୁହାଯାଇଛି ଯେ ଆସନ୍ତା ୨୦୨୫ ଶେଷ ସୁଦ୍ଧା ମିଗ-୨୧ର ସମସ୍ତ ସ୍କ୍ୱାଡନକୁ ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନା ପକ୍ଷରୁ ଅବସର ଦିଆଯିବ । ଏନେଇ ବାୟୁସେନା ପକ୍ଷରୁ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଛି । ଚଳିତ ବର୍ଷ ସେପ୍ଟେମ୍ୱର ୩୦ରେ ମିଗ-୨୧ ଯୁଦ୍ଧ ବିମାନର ଗୋଟିଏ ସ୍କ୍ୱାଡନକୁ ପ୍ରଥମେ ଅବସର ଦେବ ବାୟୁସେନା । ମିଗ-୨୧ ଯୁଦ୍ଧ ବିମାନ ସ୍ଥାନରେ ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନା ଅତ୍ୟାଧୁନିକ ଏୟାରକ୍ରାଫ୍ଟ ଏସୟୁ-୩୦ ଏବଂ ସ୍ୱଦେଶୀ ଲାଇଟ୍ କମବାଟ୍ ଏୟାରକ୍ରାଫ୍ଟ(ଏଲସିଏ)କୁ ସେବାରେ ନିୟୋଜିତ କରିବ ବୋଲି ଜଣାପଡିଛି।

ସୂଚନାଯୋଗ୍ୟ ଗୁରୁବାର ଜୁଲାଇ ୨୮ ସଂଧ୍ୟାରେ ମିଗ-୨୧ ଯୁଦ୍ଧ ବିମାନ ରାଜସ୍ଥାନର ବାରମେରରେ ଦୁର୍ଘଟଣାଗ୍ରସ୍ତ ହୋଇଥିଲା । ଏଥିରେ ଯୁବ ଫ୍ଲାଇଟ୍ ଲେଫ୍ଟନାଣ୍ଟ ଏ.ବାଲ ଏବଂ ୱିଙ୍ଗ କମାଣ୍ଡର ରାଣାଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିଲା। ଗତ ୨୦ ମାସ ଭିତରେ ୬ଟି ମିଗ୍-୨୧ ଯୁଦ୍ଧ ବିମାନ ଦୁର୍ଘଟଣାଗ୍ରସ୍ତ ହୋଇଛି । ଏଥିରେ ୫ ଜଣ ପାଇଲଟଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଛି।

ସେହିପରି ତଥ୍ୟ ଅନୁସାରେ ଗତ ୧୦ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ୨୧ଟି ମିଗ୍ ବିମାନ ଦୁର୍ଘଟଣାଗ୍ରସ୍ତ ହୋଇଛି । ସୋଭିଏତ ଯୁଗର ଏହି ପୁରୁଣା ଲଢୁଆ ବିମାନ ୧୯୬୩ରେ ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନାରେ ସାମିଲ ହୋଇଥିଲା । ସେବେଠାରୁ ଏପର୍ୟ୍ୟନ୍ତ ବାୟୁସେନାରେ ମୋଟ ୮୭୪ଟି ମିଗ୍ ବିମାନ ସାମିଲ ହୋଇଛି । ଏହି ବର୍ଷରେ ମୋଟ ୪୦୦ଟି ମିଗ୍ ବିମାନ ଦୁର୍ଘଟଣାଗ୍ରସ୍ତ ହୋଇଛି ଓ ୨୦୦ ପାଇଲଟ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଛନ୍ତି ।ସେହିପରି ସରକାରୀ ତଥ୍ୟ ଅନୁସାରେ ଗତ ୧୦ ବର୍ଷରେ ଭାରତୀୟ ସାମରିକ ବାହିନୀରେ ମୋଟ ୧୦୮ଟି ବିମାନ ଓ ହେଲିକପ୍ଟର ଦୁର୍ଘଟଣା ହୋଇଛି ।