ବିଲ୍‌ ପେମେଣ୍ଟ, ଟଙ୍କା ନେଣଦେଣ ଏସବୁ କାମ ଏବେ ଇଣ୍ଟରନେଟ୍ ବ୍ୟାକିଂ ଜରିଆରେ ସମ୍ଭବ ହୋଇପାରୁଛି। ହେଲେ ଇଣ୍ଟରନେଟ୍‌ ବ୍ୟାଙ୍କିଙ୍ଗ୍ ପ୍ରତି ସାମାନ୍ୟ ଅବହେଳା ଦେଖାଇବା ଦ୍ୱାରା ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତି ସର୍ବସ୍ବ ହରାଇଥାଏ। ତେଣୁ ଏହାକୁ ସୁରକ୍ଷା ଦେବାକୁ ଆପଣାନ୍ତୁ ଏହି ସ୍ମାର୍ଟ ଟିପ୍‌ସକୁ…

–  ଆକାଉଣ୍ଟକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିବାକୁ ବାରମ୍ବାର ପାସୱାର୍ଡ ବଦଳାନ୍ତୁ। ଆଉ ବଦଳାଉଥିବା ପାସୱାର୍ଡ କିପରି ସହଜରେ ମନେ ରହିବ, ସେଥିପ୍ରତି ଧ୍ୟାନ ଦିଅନ୍ତୁ ।

-ସାଇବର କେଫ ହେଉ କିମ୍ବା ଲାଇବ୍ରେରୀ, ସର୍ବସାଧାରଣ କମ୍ପ୍ୟୁଟରରେ ନିଜର ବ୍ୟାଙ୍କ ଆକାଉଣ୍ଟ ଲଗ୍‌ଇନ୍ କରିବାଠୁ ଦୂରେଇ ରୁହନ୍ତୁ । ଏହାଦ୍ବାରା ଅନ୍ୟମାନେ ସହଜରେ ଆପଣଙ୍କର ପାସୱାର୍ଡ ଟ୍ରାକ୍ କରିପାରନ୍ତି । ଯଦି ଅତି ଆବଶ୍ୟକରେ ଲଗ୍‌ଇନ୍ କରୁଛନ୍ତି ତେବେ କ୍ୟାସ୍ ଏବଂ ବ୍ରାଉଙ୍ଗି ହିଷ୍ଟ୍ରିକୁ କ୍ଲିଅର କରନ୍ତୁ । କମ୍ପ୍ୟୁଟରରୁ ସମସ୍ତ ଟେମ୍ପୋରାରି ଫାଇଲକୁ ଡିଲିଟ୍ କରନ୍ତୁ। ବ୍ରାଉଜରରେ ଆଇଡି ଏବଂ ପାସୱାର୍ଡ ସେଭ କରନ୍ତୁନି।

-ବ୍ୟାଙ୍କର ଅଫିସିଆଲ ଲଗ୍‌ଇନ୍ ପେଜ୍‌ରେ ଆଇଡି ଏବଂ ପାସୱାର୍ଡ ବ୍ୟବହାର କରିବା ଉଚିତ। ଏହାଦ୍ବାରା ଆକାଉଣ୍ଟ ସୁରକ୍ଷିତ ରୁହେ । ଏଥିପାଇଁ ୟୁଆର୍‌ଏଲ୍‌ର ଆରମ୍ଭରୁ ‘ଏଚ୍‌ଟିଟିପିଏସ୍ //’ ରହିଛି କି ନାହିଁ ସୁନିଶ୍ଚିତ ହୁଅନ୍ତୁ।

– ଅନ୍‌ଲାଇନ୍ ଟ୍ରାଞ୍ଜାକସନ୍ ପରେ ନିଜ ଆକାଉଣ୍ଟକୁ ଚେକ୍ କରନ୍ତୁ । ଯଦି ଏଥିରେ କିଛି ବ୍ୟତିକ୍ରମ ରହୁଛି ଯଥାସମ୍ଭବ ବ୍ୟାଙ୍କକୁ ଜଣାନ୍ତୁ। ଲାଇସେନ୍ସ ପ୍ରାପ୍ତ ଆଣ୍ଟି ଭାଇରସ ସଫ୍ଟର୍‌ରେ କମ୍ପ୍ୟୁଟର ଅପଡେଟ୍ କରନ୍ତୁ ।

ଆଜିର ଯୁଗରେ ବ୍ୟାଙ୍କିଙ୍ଗ୍ ସେବା ପାଇବା ଅତ୍ୟନ୍ତ ସହଜ ହୋଇଛି । ମୋବାଇଲ୍ କିମ୍ବା କମ୍ପ୍ୟୁଟରର କ୍ଲିକରେ ଆମେ ବ୍ୟାଙ୍କିଙ୍ଗ ସୁବିଧା ପାଇ ପାରୁଛୁ। ଯେଉଁଠାରେ ପୂର୍ବରୁ ଆପଣଙ୍କୁ ଟଙ୍କା ପାଇଁ ବ୍ୟାଙ୍କ କିମ୍ବା ଏଟିଏମ୍‌ ଆଗରେ ଲମ୍ବା ଧାଡିରେ ଛିଡା ହେବାକୁ ପଡୁଥିଲା। କିନ୍ତୁ ଆଜି ଏହାସବୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବଦଳି ଯାଇଛି। ଟଙ୍କା ପଠାଇବା ଠାରୁ ପ୍ରତ୍ୟାହାର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାମ କିଛି ସେକେଣ୍ଡ ଭିତରେ ହୋଇପାରୁଛି। ଏହାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଯେ ବର୍ତ୍ତମାନ କୌଣସି କାମ ପାଇଁ ଆମକୁ ବ୍ୟାଙ୍କକୁ ଯିବାକୁ ପଡୁ ନାହିଁ, କାରଣ ଆମେ ମୋବାଇଲ କିମ୍ବା କମ୍ପୁଟରରେ ଏହି ସବୁ ଜିନିଷ ସହଜରେ କରିପାରୁଛେ।  ଉଦାହରଣ ସ୍ୱରୂପ, ଅନଲାଇନ୍ ଅର୍ଥାତ୍ ଇଣ୍ଟରନେଟ୍ ବ୍ୟାଙ୍କିଙ୍ଗ୍। ଲୋକମାନେ ଏହା ଦ୍ବାରା ଟଙ୍କା ପଠାଇବା ଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିପାରୁଛନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ଆପଣ ଜାଣନ୍ତି କି ଅନଲାଇନ୍ ବ୍ୟାଙ୍କିଙ୍ଗ୍ ବ୍ୟବହାର କରିବାବେଳେ ଆମେ କିଛି ଜିନିଷ ଉପରେ ଆପଣଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନରେ ରଖିବା ଉଚିତ୍। ଅନ୍ୟଥା, ସାଇବର ଠକ ମାନେ ଆପଣଙ୍କ ବ୍ୟାଙ୍କ ଆକାଉଣ୍ଟକୁ ଖାଲି କରି ଦେଇପାରନ୍ତି।

ସାର୍ବଜନୀନ କମ୍ପ୍ୟୁଟର କିମ୍ବା ମୋବାଇଲ୍ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତୁ ନାହିଁ 

ଅନେକ ସମୟରେ ଆମେ ସାର୍ବଜନୀନ କମ୍ପ୍ୟୁଟରରେ ଅନଲାଇନ୍ ବ୍ୟାଙ୍କିଙ୍ଗ୍ ବ୍ୟବହାର କରୁ, କିନ୍ତୁ ଏହା କରିବା ଭୁଲ୍। ଏହିପରି ସ୍ଥାନଗୁଡିକରେ ହ୍ୟାକରମାନେ ଆପଣଙ୍କୁ ଟ୍ରାକ୍ କରିପାରିବେ ଏବଂ ଆପଣଙ୍କର ବ୍ୟାଙ୍କ ଖାତା ଖାଲି କରିପାରିବେ। ଉଦାହରଣ ସୂରୂପ ଆମେ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ସାଇବର କେଫ୍‌ ଯାଇଥାନ୍ତି, ସେଠାରେ ଥିବା କମ୍ପୁଟରରେ ଅନଲାଇନ୍ ବ୍ୟାଙ୍କିଙ୍ଗ୍ ଖୋଲି ବ୍ୟବହାର କରିଥାନ୍ତି। ଯାହା ଠିକ୍‌ ନୁହେଁ। କାରଣ ସେଠାରେ ଥିବା କମ୍ପ୍ୟୁଟରକୁ ବହୁତ ଲୋକ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତି। ଏବଂ ହ୍ୟାକରମାନେ ସେ ସବୁ ସ୍ଥାନରେ ନଜର ରଖନ୍ତି। ଯାହା ଦ୍ବାରା ଆପଣଙ୍କ ଆକାଉଣ୍ଟ ଖାଲି କରି ଦେଇପାରନ୍ତି।

କିଛି ଦିନ ଅନ୍ତରରେ ପାସୱାର୍ଡ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରନ୍ତୁ

ଯଦି ଆପଣ ଅନଲାଇନ୍ ବ୍ୟାଙ୍କିଙ୍ଗ୍ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତି, ତେବେ ମନେରଖନ୍ତୁ ଯେ ଆପଣ ସମୟ ସମୟରେ ଆପଣଙ୍କର ପାସୱାର୍ଡ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିବା ଉଚିତ୍ । ଆପଣ କିଛି ଦିନ ଅନ୍ତରରେ ଆପଣଙ୍କ ପାସୱାର୍ଡ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିପାରିବେ। ପାସୱାର୍ଡ ଚେଞ୍ଚ କରିବା ସହ ସର୍ବଦା ମଜଭୁତ ପାସୱାର୍ଡ ଦିଅନ୍ତୁ। ଯେପରି ବର୍ଣ୍ଣମାଳା(ଲେଟର) ଏବଂ ସଂଖ୍ୟା ବ୍ୟବହାର କରାଯାଉଥିବ।

ସ୍ପାମ୍ ଇମେଲଗୁଡିକ ପ୍ରତି ସାବଧାନ 

ସ୍ପାମ୍ ଇମେଲ ମାଧ୍ୟମରେ ବ୍ୟାଙ୍କିଂ ଠକେଇ ମଧ୍ୟ ଘଟେ । ଅନେକ ଥର ଆପଣ ହୁଏତ ଏପରି ଇମେଲଗୁଡିକ ଗ୍ରହଣ କରିଥିବେ, କିନ୍ତୁ ଆପଣଙ୍କୁ ଏହି ଇମେଲଗୁଡିକ ଖୋଲିବାକୁ ଭୁଲ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ। କାରଣ ସେହି ଇମେଲ ଗୁଡିକରେ ଉପରେ ବହୁତ ଗୁଡିଏ ଲିଙ୍କ ଥାଏ। ଏପରି ଇମେଲ ଖୋଲିବା ପରେ ବହୁତ ଗୁଡିଏ ଲିଙ୍କ ଥାଏ, ଯାହାକୁ କ୍ଲିକ କରିଦେଲେ ଆପଣ କାମୀର ଶିକାର ହୋଇପାରନ୍ତି। ତେଣୁ ଏହା କରିବା ଠାରୁ ଦୂରେଇ ରୁହନ୍ତୁ ।

ବ୍ୟାଙ୍କିଙ୍ଗ୍ ଆଇଡି ପାସୱାର୍ଡକୁ କାହାକୁ ଦିଅନ୍ତୁ ନାହିଁ

ଆପଣଙ୍କର ଅନଲାଇନ୍ ବ୍ୟାଙ୍କିଙ୍ଗ୍ ଆଇଡି ପାସୱାର୍ଡକୁ  କାହାକୁ ଦିଅନ୍ତୁ ନାହିଁ। ଏଥି ସହିତ ବହୁତ ସମୟରେ ସାଇବର ଠକମାନେ ଆପଣଙ୍କୁ କଲ୍‌ କରି ବ୍ୟାଙ୍କରୁ କଲ୍‌ ଆସିଛି କହି ଆପରଙ୍କୁ ଓଟିପି ମଧ୍ୟ ମାଗି ପାରନ୍ତି।ଏସବୁ ଠୁ ଦୂରରେ ରୁହନ୍ତୁ।  ଆପଣଙ୍କର ବ୍ୟାଙ୍କିଙ୍ଗ୍ ସୂଚନା କାହା ସହିତ ଅଂଶୀଦାର ନକରିବା ପାଇଁ ଆରବିଆଇର ସ୍ପଷ୍ଟ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦିଏ।