ଆମେରିକା (US) ଏବଂ ଇରାନ (Iran) ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଐତିହାସିକ ଶାନ୍ତି ଚୁକ୍ତି ସ୍ୱାକ୍ଷରିତ ହୋଇଛି, ଯାହା ଫଳରେ ବିଶ୍ୱ ବାଣିଜ୍ୟ ପାଇଁ ହରମୁଜ୍ ପ୍ରଣାଳୀ (Strait of Hormuz) ପୁଣି ଥରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ଖୋଲିଯାଇଛି। ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟରେ ଦୀର୍ଘ ଦିନ ଧରି ଲାଗି ରହିଥିବା ତିକ୍ତତାର ଅନ୍ତ ଘଟିବା ସହିତ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବଜାରରେ ଏକ ବଡ଼ ଆଶ୍ୱସ୍ତି ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଛି। ତେବେ ଏହି ବୁଝାମଣା ଏବଂ ବାଣିଜ୍ୟିକ ମାର୍ଗ ଖୋଲିବା ଦ୍ୱାରା ଭାରତୀୟ ଅର୍ଥନୀତି ଉପରେ ଏହାର ୫ଟି ବଡ଼ ଏବଂ ସକାରାତ୍ମକ ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ିବାକୁ ଯାଉଛି।

ପେଟ୍ରୋଲ ଏବଂ ଡିଜେଲ ଶସ୍ତା

ହରମୁଜ୍ ପ୍ରଣାଳୀ ଦେଇ ବିଶ୍ୱର ଏକ ବଡ଼ ଅଂଶ ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ପରିବହନ ହୋଇଥାଏ। ଏହି ମାର୍ଗ ଖୋଲିବା ଦ୍ୱାରା ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବଜାରରେ ଅଶୋଧିତ ତୈଳ (Crude Oil) ଦର ହ୍ରାସ ପାଇବ। ଏହାର ସିଧାସଳଖ ଫାଇଦା ଭାରତୀୟ ଗ୍ରାହକଙ୍କୁ ମିଳିବ ଏବଂ ଆଗାମୀ ଦିନରେ ପେଟ୍ରୋଲ ଏବଂ ଡିଜେଲ ଦର ବହୁମାତ୍ରାରେ କମିବାର ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି।

ଏଲପିଜି (LPG) ସିଲିଣ୍ଡର ଦରରେ ହ୍ରାସ

ପେଟ୍ରୋଲିୟମ ଉତ୍ପାଦର ଆମଦାନୀ ସହଜ ଏବଂ ଶସ୍ତା ହେବା ଫଳରେ ରୋଷେଇ ଗ୍ୟାସ ବା ଏଲପିଜି ସିଲିଣ୍ଡର (LPG Cylinder) ଦରରେ ମଧ୍ୟ ହ୍ରାସ ଘଟିବ। ଏହା ଦ୍ୱାରା ସାଧାରଣ ଖାଉଟି ଏବଂ ମଧ୍ୟବିତ୍ତ ପରିବାରକୁ ବଡ଼ ଆଶ୍ୱସ୍ତି ମିଳିବ।

ମୁଦ୍ରାସ୍ଫୀତି ବା ଦରଦାମ୍ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ

ଦେଶରେ ଇନ୍ଧନ ଦର କମିଲେ ସାମଗ୍ରୀ ପରିବହନ ଖର୍ଚ୍ଚ ମଧ୍ୟ ହ୍ରାସ ପାଇବ। ଫଳରେ ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକ ସାମଗ୍ରୀ ତଥା ଖାଦ୍ୟପଦାର୍ଥ ଶସ୍ତା ହେବ। ଏହା ଭାରତ ସରକାର ଏବଂ ରିଜର୍ଭ ବ୍ୟାଙ୍କ (RBI) କୁ ଦେଶରେ ମୁଦ୍ରାସ୍ଫୀତି (Inflation) ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବାରେ ବହୁତ ସାହାଯ୍ୟ କରିବ।

ଭାରତୀୟ ଟଙ୍କାର ମୂଲ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି

ଭାରତ ତାର ଆବଶ୍ୟକତାର ପ୍ରାୟ ୮୫ ପ୍ରତିଶତ ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ବିଦେଶରୁ ଆମଦାନୀ କରିଥାଏ। ତୈଳ ଦର କମିଲେ ଭାରତର ଆମଦାନୀ ବିଲ୍ ହ୍ରାସ ପାଇବ ଏବଂ ବୈଦେଶିକ ମୁଦ୍ରା ଭଣ୍ଡାର ମଜବୁତ ହେବ। ଏହା ଦ୍ୱାରା ଆମେରିକୀୟ ଡଲାର ତୁଳନାରେ ଭାରତୀୟ ଟଙ୍କା (Indian Rupee) ଅଧିକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହେବ।

ବାଣିଜ୍ୟ ନିଅଣ୍ଟ ହ୍ରାସ ଏବଂ ଅର୍ଥନୈତିକ ଅଭିବୃଦ୍ଧି

ଆମଦାନୀ ଖର୍ଚ୍ଚ କମିବା ଦ୍ୱାରା ଦେଶର ବାଣିଜ୍ୟ ନିଅଣ୍ଟ (Trade Deficit) କମିବ। କମ୍ ଇନ୍ଧନ ଖର୍ଚ୍ଚ ଶିଳ୍ପକ୍ଷେତ୍ରକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିବ, ଯାହା ଫଳରେ ଭାରତୀୟ ଅର୍ଥନୀତି ଆହୁରି ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ବିକାଶ କରିବ ଏବଂ ନିବେଶକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ନୂଆ ଉତ୍ସାହ ସୃଷ୍ଟି ହେବ।

ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ରୁଷ-ୟୁକ୍ରେନ ଯୁଦ୍ଧ ପରିପ୍ରେକ୍ଷୀରେ ରୁଷିଆ ଅର୍ଥନୀତିକୁ ଦୁର୍ବଳ କରିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଜି-୭ ରାଷ୍ଟ୍ର(ଆମେରିକା, ବ୍ରିଟେନ, ଫ୍ରାନ୍ସ, କାନାଡା, ଇଟାଲୀ, ଜର୍ମାନୀ, ଜାପାନ) ରୁଷର ପେଟ୍ରୋଲିୟମ ରପ୍ତାନି ଉପରେ ‘ପ୍ରାଇସକ୍ୟାପ୍‌’ ଲାଗୁ କରିଛନ୍ତି। ଅର୍ଥାତ୍‌ ଏହି ରାଷ୍ଟ୍ରମାନଙ୍କ ଦ୍ବାରା ବ୍ୟାରେଲ ପିଛା ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ମୂଲ୍ୟ ଠାରୁ ଅଧିକ ମୂଲ୍ୟରେ କୌଣସି ରାଷ୍ଟ୍ର ରୁଷିଆର ତେଲ ଆମଦାନୀ କରିପାରିବ ନାହିଁ। ଯଦି ଏହାକୁ ଉଲ୍ଲଘଂନ କରି କୌଣସି ରାଷ୍ଟ୍ର ରୁଷରୁ ଅଧିକ ମୂଲ୍ୟରେ ତେଲ ଆମଦାନୀ କରେ ତେବେ ଜି-୭ ରାଷ୍ଟ୍ର ସଂପୃକ୍ତ ରାଷ୍ଟ୍ର ବିରୋଧରେ ଆର୍ଥିକ କଟକଣା ଜାରି କରିବାକୁ ପଛାଇବେ ନାହିଁ। ହେଲେ ପାଶ୍ଚାତ୍ୟ ରାଷ୍ଟ୍ରମାନଙ୍କ ଏହି ତେଲ ରାଜନୀତି ବିଶ୍ବ ଅର୍ଥନୀତିକୁ ପୁଣି ପ୍ରଭାବିତ କରିବାର ଆଶଙ୍କା ସୃଷ୍ଟି କରିଛି।

ଗୋଟିଏ ପଟରେ ପ୍ରାଇସ୍‌କ୍ୟାପକୁ ନେଇ ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ତୈଳ ବଜାରରେ ଅସ୍ଥିରତା ଦେଖାଯିବା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା ବେଳେ ଅନ୍ୟପଟରେ ପେଟ୍ରୋଲିୟମ ରପ୍ତାନିକାରୀ ରାଷ୍ଟ୍ର ସଂଘ (ଓପେକ୍‌)ର ତୈଳ ଉତ୍ପାଦନ ହ୍ରାସ କରିବା ନିଷ୍ପତ୍ତି ବିଶ୍ବ ତୈଳ ଯୋଗାଣ ଧାରାକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରିବାର ଆଶଙ୍କା ସୃଷ୍ଟି କରିଛି। ଏଭଳି ସ୍ଥିତିରେ ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ବଜାରରେ ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ମୂଲ୍ୟ ପୁଣି ବୃଦ୍ଧି ପାଇବାର ଆଶଙ୍କା ବଢିଛି। ରୁଷ ଉପରେ ପ୍ରାଇସ୍‌କ୍ୟାପ ଲାଗୁ କରାଯିବା ପରେ ସୋମବାର ଆମେରିକୀୟ ବ୍ରେଣ୍ଟକ୍ରୁଡ୍‌ ମୂଲ୍ୟ ୨ ପ୍ରତିଶତ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି। ଦୁଇ ଦିନ ତଳେ ଏହି ତୈଳ ମୂଲ୍ୟ ବ୍ୟାରେଲ ପିଛା ୮୫ ରୁ ୮୬ ଡଲାର ମଧ୍ୟରେ ରହିଥିଲା। ହେଲେ ସୋମବାର ବ୍ରେଣ୍ଟକ୍ରୁଡ ମୂଲ୍ୟ ୮୭.୨୫ ଡଲାର ଛୁଇଁଛି।

ଅନ୍ୟପଟେ ରୁଷ ଉପରେ ପ୍ରାଇସକ୍ୟାପ୍‌ ଲାଗୁ ହେବା ଯୋଗୁଁ ସେଠାରେ ତୈଳ ଉତ୍ପାଦନ ହ୍ରାସ କରାଯିବାର ସମ୍ଭାବନାକୁ ମଧ୍ୟ ଏଡାଇ ଦିଆଯାଇପାରୁ ନାହିଁ। ଏହାଦ୍ବାରା ବିଶ୍ବ ବଜାରରେ ବର୍ଦ୍ଧିତ ପେଟ୍ରୋଲିୟମ ଚାହିଦା ପୂରଣ ହୋଇ ନପାରିଲେ ମୂଲ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ନିଶ୍ଚିତ ବୋଲି କୁହାଯାଉଛି। ସେପଟେ ଚୀନ୍‌ର ଅଧିକାଂଶ ସହରରେ ଏବେ କୋଭିଡ୍‌ କଟକଣା କୋହଳ କରାଯାଇଥିବାରୁ ଔଦ୍ୟୋଗିକ କାରବାର ବୃଦ୍ଧି ସହ ପେଟ୍ରୋଲିୟମ ଚାହିଦା ବଢିବାର ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି। ତେଣୁ ସେହି ଅନୁସାରେ ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ବଜାରରେ ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ପେଟ୍ରୋଲିୟମ ଉପଲବ୍ଧ ନ ହେଲେ ମୂଲ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ନିଶ୍ଚିତ ବୋଲି ବଜାର ବିଶ୍ଳେଷଣକାରୀ ମତ ଦେଇଛନ୍ତି।

ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ବିଗତ କିଛି ମାସ ଧରି ପେଟ୍ରୋଲ ଏବଂ ଡିଜେଲ ଦର ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କୁ ଅସହ୍ୟ କରିଥିଲା ବେଳେ ସରକାର ଉତ୍ପାଦନ ଶୁଳ୍କ ହ୍ରାସ କରି ଏଗୁଡିକର ମୂଲ୍ୟରେ କିଛିଟା ହ୍ରାସ କରିଥିଲେ। ପେଟ୍ରୋଲ ମୂଲ୍ୟରେ ପ୍ରାୟ ୮ଟଙ୍କା ଏବଂ ଡିଜେଲ ମୂଲ୍ୟରେ ୭ ଟଙ୍କା ହ୍ରାସ ଘଟିଥିଲା ବେଳେ ବିଭିନ୍ନ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଲୋକଙ୍କୁ ସାମାନ୍ୟ ଆଶ୍ବସ୍ତି ମିଳିଥିଲା। ଏପରିକି କିଛି ଦିନ ହେଲା ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବଜାରରେ ଅଶୋଧିତ ପେଟ୍ରୋଲିୟମ ମୂଲ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଥିଲେ ହେଁ ଘରୋଇ ବଜାରରେ ଗତ ମେ ମାସ ୨୨ ତାରିଖରୁ ପେଟ୍ରୋଲ ଏବଂ ଡିଜେଲ ମୂଲ୍ୟ ସ୍ଥିର ରହିଛି। ହେଲେ ଏବେ ପୁଣିଥରେ ପେଟ୍ରୋଲ ଏବଂ ଡିଜେଲ ମୂଲ୍ୟ ବଢିବାର ଆଶଙ୍କା ଦେଖାଯାଇଛି।

ବର୍ତ୍ତମାନ ‘ଇଣ୍ଡିଆନ ବାସ୍କେଟ୍ କ୍ରୁଡ ଅଏଲ’ ବ୍ୟାରେଲ ମୂଲ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଥିବାରୁ ଏଭଳି ଆଶଙ୍କା ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି। ଗତ ଶୁକ୍ରବାର ସୁଦ୍ଧା ଇଣ୍ଡିଆନ ବାସ୍କେଟ କ୍ରୁଡ ଅଏଲ ମୂଲ୍ୟ ବିଗତ ୧୦ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବାଧିକ ସ୍ତରରେ ପହଞ୍ଚିବା ସହିତ ବ୍ୟାରେଲ ପିଛା ମୂଲ୍ୟ ୧୨୧.୨୮ ଡଲାର ଛୁଇଁଛି। ଯାହାକି ଘରୋଇ ବଜାରରେ ପେଟ୍ରୋଲ ଏବଂ ଡିଜେଲ ମୂଲ୍ୟ ବଢିବାର କାରଣ ହୋଇପାରେ ବୋଲି କୁହାଯାଉଛି। ଏପଟେ ଡଲାର ତୁଳନାରେ ଟଙ୍କା ମୂଲ୍ୟ ହ୍ରାସ ପାଉଥିବାରୁ ଏହା ମଧ୍ୟ ଚିନ୍ତାର ଅନ୍ୟତମ କାରଣ ହୋଇଛି। ‘ପେଟ୍ରୋଲିୟମ ପ୍ଲାନିଂ ଆଣ୍ଡ ଆନାଲିସିସ ସେଲ(ପିପିଏସି) ’ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରକାଶ କରାଯାଇଥିବା ତଥ୍ୟ ଅନୁସାରେ ଗତ ୭ ତାରିଖ ସୁଦ୍ଧା ଡଲାର ତୁଳନାରେ ଟଙ୍କା ମୂଲ୍ୟ ୭୭.୭୨ ରହିଥିଲା ବେଳେ ଇଣ୍ଡିଆନ ବାସ୍କେଟ କ୍ରୁଡ ମୂଲ୍ୟ ବ୍ୟାରେଲ ପିଛା ୧୧୮.୦୬ ଡଲାରକୁ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଥିଲା। ଏହାସତ୍ତ୍ବେ ଗତ ମଙ୍ଗଳବାର ସୁଦ୍ଧା ଏହି ମୂଲ୍ୟ ହାରାହାରି ଭାବେ ୧୧୭.୦୧ ଡଲାର ରହିଥିଲା। କିନ୍ତୁ ଅଚାନକ ଭାବେ ଗତକାଲି ଏହି ମୂଲ୍ୟ ୧୨୧ ଡଲାର ପାର୍‌ କରିବା ଘଟଣା ପେଟ୍ରୋଲ ଏବଂ ଡିଜେଲର ପୁଣି ମୂଲ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ପ୍ରତି ଆଶଙ୍କା ଆଣିଛି। ପିପିଏସି ତଥ୍ୟ ଅନୁସାରେ ଇଣ୍ଡିଆନ ବାସ୍କେଟରେ ଅଶୋଧିତ ତୈଳର ଏହି ଦର ଫେବୃଆରୀ-ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୧୨ ପରେ ଦ୍ୱିତୀୟ ସର୍ବାଧିକ ସ୍ତର। ଏଭଳି ସ୍ଥିତିରେ ବର୍ତ୍ତମାନ ଘରୋଇ ବଜାରରେ ଏହି ଦୁଇଟି ଇନ୍ଧନ ମୂଲ୍ୟ ପହଞ୍ଚିବା ଏବେ ସରକାରଙ୍କ ଲାଗି ଚିନ୍ତାର କାରଣ ପାଲଟିଛି। ଏହାଦ୍ୱାରା ଦେଶରେ ପେଟ୍ରୋଲ ଓ ଡିଜେଲ ଦର ବୃଦ୍ଧି ଏକ ପ୍ରକାର ନିଶ୍ଟିତ ହୋଇଯାଇଥିବା ବେଳେ ସରକାର ଚାହିଁଲେ ବି ଏଥର ମୂଲ୍ୟବୃଦ୍ଧି ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରି ନ ପାରନ୍ତି ବୋଲି କୁହାଯାଉଛି।

ଉଲ୍ଲେଖଯୋଗ୍ୟ ଯେ, ଭାରତ ନିଜ ଆବଶ୍ୟକତାର ୮୦ ପ୍ରତିଶତ ତୈଳ ବିଦେଶରୁ ଆମଦାନୀ କରୁଥିବା ବେଳେ ଅଧିକ ମାତ୍ରାରେ ତୈଳ କ୍ରୟ ଲାଗି ବିଭିନ୍ନ ପେଟ୍ରୋଲିୟମ ଉତ୍ପାଦନକାରୀ ରାଷ୍ଟ୍ର ଉତ୍ସର ସନ୍ଧାନ କରିଥାଏ। ଯାହାକୁ ନେଇ ଅଶୋଧିତ ତୈଳର ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବଜାର ଇଣ୍ଡିଆନ ଅଏଲ ବାସ୍କେଟ ଲାଗି ପୃଥକ ହୋଇଥାଏ। ଏବେ କ୍ରୁଡ ବାସ୍କେଟରେ ତୈଳ ଦର ମହଙ୍ଗା ହେବା ଦେଶରେ ବଜାର ଦରକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରିବ ବୋଲି ଅନୁମାନ କରାଯାଉଛି। ଦେଶରେ ମୁଦ୍ରାସ୍ପୀତି ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ନିକଟରେ ପେଟ୍ରୋଲ ଓ ଡିଜେଲ ଉପରୁ ଉତ୍ପାଦନ ଶୁଳ୍କ ହ୍ରାସ କରି ଉଭୟ ପେଟ୍ରୋଲ ଏବଂ ଡିଜେଲ ମୂଲ୍ୟକୁ ନିଅନ୍ତ୍ରିତ କରିବାକୁ ଉଦ୍ୟମ କରିଥିଲେ। ଫଳରେ ଏକାଥରକେ ପେଟ୍ରୋଲ ମୂଲ୍ୟରେ ଅନ୍ୟୂନ ୮ ଟଙ୍କା ଏବଂ ଡିଜେଲ ଲିଟର ପିଛା ୭ ଟଙ୍କା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ହ୍ରାସ ପାଇଥିଲା। ହେଲେ ସାଂପ୍ରତିକ ସ୍ଥିତିରେ ଏହି ଦୁଇଟି ଇନ୍ଧନ ମୂଲ୍ୟ ପୁଣି ବଢିବା ସହିତ ମୁଦ୍ରାସ୍ଫୀତି ଏବଂ ଖାଉଟି ସ୍ତରରେ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସାମଗ୍ରୀ ମୂଲ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି କରିପାରେ ବୋଲି ଆଶଙ୍କା ପ୍ରକାଶ ପାଇଛି। ୨୦୨୨ ପ୍ରାରମ୍ଭରେ ରୁଷ-ୟୁକ୍ରେନ ଯୁଦ୍ଧକୁ ନେଇ ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ବିଶ୍ୱ ତୈଳ ବଜାର ଯଥେଷ୍ଟ ମାତ୍ରାରେ ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇଥିଲା। ଫେବୃଆରୀ ୨୪ରେ ୟୁକ୍ରେନ ବିରୋଧରେ ରୁଷ ଯୁଦ୍ଧ ଘୋଷଣା କରିବା ପରେ ଫେବୃଆରୀ ୨୫ରୁ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୯ ମଧ୍ୟରେ ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ତୈଳ ବଜାରରେ ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ବ୍ୟାରେଲ ପିଛା ମୂଲ୍ୟ ୧୧୧.୮୬ ଡଲାର ଛୁଇଁଥିଲା। ହେଲେ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ଏହି ସ୍ଥିତିରେ କିଛିଟା ସୁଧାର ଆସିବା ସହିତ ମାର୍ଚ୍ଚ ଶେଷ ଭାଗରୁ ଏପ୍ରିଲ ମଧ୍ୟରେ ଏହି ମୂଲ୍ୟ ୧୦୩.୪୪ ଡଲାରକୁ ହ୍ରାସ ହୋଇଥିଲା। ତେବେ ଗତ ଗୁରୁବାର ପୁଣି ଥରେ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବଜାରରେ ଦର ବୃଦ୍ଧି ଏବେ ଚିନ୍ତାର କାରଣ ପାଲଟିଛି। ଅଶୋଧିତ ପେଟ୍ରୋଲିୟମ ମୂଲ୍ୟ ଗତ ୧୩ ସପ୍ତାହର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସ୍ତରରେ ପହଞ୍ଚିଛି। ଏହି ମୂଲ୍ୟ ବୃଦ୍ଧିର ପ୍ରଭାବ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଭାରତୀୟ ବଜାରରେ ଅନୁଭୂତ ହୋଇ ନଥିଲେ ହେଁ ଆଗାମୀ ଦିନରେ ଏହା ବଜାରକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରିପାରେ ବୋଲି ବଜାର ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ ଆକଳନ କରିଛନ୍ତି।

ଇଣ୍ଡିଆନ ବାସ୍କେଟ କ୍ରୁଡ୍‌ କ’ଣ
ଭାରତ ନିଜର ତୈଳ ଆବଶ୍ୟକତାର ସର୍ବାଧିକ ଭାଗ ବିଦେଶରୁ ଆମଦାନୀ କରିଥାଏ। ଯାହାକି ଉପସାଗରୀୟ ରାଷ୍ଟ୍ର ଏବଂ ଆମେରିକୀୟ ବଜାରରୁ ସର୍ବାଧିକ ଆମଦାନୀ ହୋଇଥାଏ। ତେବେ ବିଭିନ୍ନ ଦିଗକୁ ନେଇ ସାଉଦି ଆରବ , ଓମାନ ଏବଂ ୟୁଏଇ ଭଳି ଉପସାଗରୀୟ ରାଷ୍ଟ୍ରଗୁଡିକର ତୈଳ ଦର ଏବଂ ଆମେରିକାର ‘ବ୍ରେଣ୍ଟ କ୍ରୁଡ’ ତୈଳ ମୂଲ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ କିଛିଟା ଫରକ୍‌ ରହିଥାଏ। ଭାରତ ଆମଦାନୀ କରୁଥିବା ଏହି ଦୁଇଟି କିସମର ତୈଳର ହାରାହାରି ମୂଲ୍ୟ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରିବା ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ଇଣ୍ଡିଆନ ବାସ୍କେଟ(ଆଇବି) ବୋଲି କୁହାଯାଇଥାଏ।

ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ : ବିଶ୍ବ ବଜାରରେ କ୍ରୁଡ୍‌ ବା ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ଦର ହ୍ରାସ ଘଟିବାରେ ଲାଗିଛି। ଏକ ହିସାବ ଅନୁଯାୟୀ,ଗତ ସପ୍ତାହରେ ବଜାରରେ ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ଦର ଅନୁନ୍ୟ ୭.୬୬ ପ୍ରତିଶତ ହ୍ରାସ ଘଟିଥିଲା। ଚଳିତମାସ ପ୍ରାରମ୍ଭରେ ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ଦର ବ୍ୟାରେଲ ପିଛା ୭୫ ଡଲାରରେ ପହଞ୍ଚିଥିଲା ​​ଯାହା ବର୍ତ୍ତମାନ ୬୮ ଡଲାରକୁ ଖସିଆସିଛି। ଯଦିବା ବିଶ୍ବ ବଜାରରେ ଅଶୋଧିତ ତେଲ ଦର ଏତେ ମାତ୍ରାରେ ହ୍ରାସ ଘଟିଛି, କିନ୍ତୁ ଘରୋଇ ବଜାରରେ ପେଟ୍ରୋଲ ଏବଂ ଡିଜେଲ ଦର ନାମକୁ ମାତ୍ର ହ୍ରାସ କରାଯିବା ବର୍ତ୍ତମାନ ସମୟରେ ଖାଉଟିଙ୍କୁ ବେଶ ଅସନ୍ତୁଷ କରୁଛି।

ରାକ୍ଷବନ୍ଧନ ଦିନ ତୈଳ କମ୍ପାନୀଗୁଡିକ ଦୀର୍ଘ ୧୨୮ ଦିନ ପରେ ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ଘରୋଇ ବଜାରରେ ପେଟ୍ରୋଲ ଦର ହ୍ରାସ ଘଟାଇଛନ୍ତି। ଏବେ ବି ଦେଶର ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶ ଏବଂ ରାଜସ୍ଥାନ ସମେତ ୨୧ ଟି ରାଜ୍ୟରେ ପେଟ୍ରୋଲ ଦର ଲିଟର ପିଛା ୧୦୦ ଟଙ୍କା ଅତିକ୍ରମ କରିଛି। ଚଳିତବର୍ଷ ପେଟ୍ରୋଲ ଦର ୧୮ଟଙ୍କାରୁ ଅଧିକ ବୃଦ୍ଧି ଘଟିଥିବା ଜଣାଯାଇଛି। ତୈଳ କମ୍ପାନୀଗୁଡିକ ଘରୋଇ ବଜାରରେ ଆଜି ପେଟ୍ରୋଲ ଏବଂ ଡିଜେଲର ମୂଲ୍ୟ ହ୍ରାସ କରିଛନ୍ତି। ନୂଆଦିଲ୍ଲୀରେ ପେଟ୍ରୋଲ ଏବଂ ଡିଜେଲ ଦର ଲିଟର ପିଛା ୧୫ ପଇସା ହ୍ରାସ ହୋଇଛି। ଏଠାରେ ପେଟ୍ରୋଲ ଲିଟର ପିଛା ୧୦୧ ଟଙ୍କା ୪୯ ପଇସା ଏବଂ ଡିଜେଲ ୮୮ ଟଙ୍କା ୯୨ ପଇସାରେ ବିକ୍ରି ହେଉଛି। ଏହାପୂର୍ବରୁ ଅଗଷ୍ଟ ୨୨ରେ ତୈଳ କମ୍ପାନୀଗୁଡିକ ଦର ହ୍ରାସ କରିଥିଲେ।

ବର୍ତ୍ତମାନ ବିଶ୍ବ ବଜାରରେ ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ୬୮ ଡଲାରରେ ପହଞ୍ଚିସାରିଥିବା ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଦେଶର ତୈଳ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକ ପେଟ୍ରୋଲ ଏବଂ ଡିଜେଲ ଦର ହ୍ରାସ କରି ଏହାର ଲାଭ କେତେ ଦୂର ଗ୍ରାହକଙ୍କୁ ଦେବେ ତାହା ସମୟ କହିବ। ଏଭଳି ପରିସ୍ଥିତିରେ ଆଗାମୀ ଦିନରେ ପେଟ୍ରୋଲ ଏବଂ ଡିଜେଲର ମୂଲ୍ୟ ଆହୁରି ହ୍ରାସ ପାଇପାରେ। ଜାନୁଆରୀ ୧ ରେ ପେଟ୍ରୋଲ ଲିଟର ପିଛା ୮୩ ଟଙ୍କା ୭୧ ପଇସା ରହିଥିଲା, ଯାହା ବର୍ତ୍ତମାନ ୧୦୧ ଟଙ୍କା ୬୪ ପଇସା ରହିଛି। ୯ ମାସରୁ କମ୍ ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ପେଟ୍ରୋଲ ୧୮ ଟଙ୍କାରୁ ଅଧିକ ମହଙ୍ଗା ହୋଇଛି। ଏଥିସହିତ ଡିଜେଲ ଲିଟର ପିଛା ୧୫ ଟଙ୍କା ୬୦ ପଇସାରୁ ୮୯ ଟଙ୍କା ୪୭ ପଇସା ମହଙ୍ଗା ହୋଇଛି। ଦେଶର ୨୧ ଟି ରାଜ୍ୟରେ ପେଟ୍ରୋଲ ଲିଟର ପିଛା ୧୦୦ ଟଙ୍କା ଟିପିଯାଇଛି। ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶ, ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ, ବିହାର, ମହାରାଷ୍ଟ୍ର, କର୍ଣ୍ଣାଟକ, ମଣିପୁର, ତେଲେଙ୍ଗାନା, ପଞ୍ଜାବ, ସିକ୍କିମ, ଓଡ଼ିଶା, କେରଳ, ଦିଲ୍ଲୀ, ତାମିଲନାଡୁ ଏବଂ ରାଜସ୍ଥାନର ସମସ୍ତ ଜିଲାରେ ପେଟ୍ରୋଲ ୧୦୦ ଟଙ୍କା ଅତିକ୍ରମ କରିଛି। ଏଥିସହିତ ଜାମ୍ମୁ କାଶ୍ମୀର, ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗ, ପଣ୍ଡିଚେରୀ, ତ୍ରିପୁରା, ନାଗାଲାଣ୍ଡ ଏବଂ ଲଦାଖର ଅନେକ ସ୍ଥାନରେ ପେଟ୍ରୋଲ ୧୦୦ ଟଙ୍କା ଲିଟର ଟପିଛି। ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ ଡିଜେଲ କଥା କହିଲେ ଓଡ଼ିଶା, ରାଜସ୍ଥାନ ଏବଂ ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶରେ ଏହା ୧୦୦ ଟଙ୍କାରୁ ଅଧିକ ହୋଇଛି।