ଭୁବନେଶ୍ୱର: ବିଶିଷ୍ଟ ଓଡ଼ିଆ ବାଲୁକା ଶିଳ୍ପୀ ସୁଦର୍ଶନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କୁ ରୁଷିଆର କାଲିନିନଗ୍ରାଡ୍ ଠାରେ ଆୟୋଜିତ ଦ୍ୱିତୀୟ ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ବାଲୁକା ଭାସ୍କର୍ଯ୍ୟ ମହୋତ୍ସବରେ ସମ୍ମାନଜନକ 'ରୁଷିଆନ୍ ଗ୍ରାଣ୍ଡ୍ ସ୍ୟାଣ୍ଡ ମାଷ୍ଟର କପ୍-୨୦୨୬' ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି।

ବିଶ୍ୱବ୍ୟାପୀ ଦେଖାଦେଇଥିବା ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଏବଂ ଗ୍ଲୋବାଲ୍ ୱାର୍ମିଂ ଭଳି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସମସ୍ୟା ଉପରେ ଆଧାରିତ ତାଙ୍କର ନିଆରା ବାଲୁକା କଳା ପାଇଁ ତାଙ୍କୁ ଏହି ସମ୍ମାନ ମିଳିଛି। ନିଜର ଏହି ସଫଳତା ନେଇ ଖୁସି ବ୍ୟକ୍ତ କରିବା ସହ ଏହା ତାଙ୍କ କ୍ୟାରିୟରର ଏକ ବଡ଼ ମାଇଲଖୁଣ୍ଟ ବୋଲି ସେ କହିଛନ୍ତି। ନିଜ ଏକ୍ସ (X) ହ୍ୟାଣ୍ଡେଲରେ ପୋଷ୍ଟ କରି ସେ ଏହି ସୂଚନା ଦେଇଛନ୍ତି।

ଏହି ସମ୍ମାନଜନକ ସ୍ୱୀକୃତି ପାଇବାରେ ସୁଦର୍ଶନ ପଟ୍ଟନାୟକ ହେଉଛନ୍ତି ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ବାଲୁକା ଶିଳ୍ପୀ। ଏଥିପାଇଁ ସେ ଆୟୋଜକ, ବିଚାରପତି ମଣ୍ଡଳୀ ଏବଂ ତାଙ୍କୁ ସମର୍ଥନ ଓ ଉତ୍ସାହିତ କରିଥିବା ସମସ୍ତ ଶୁଭେଚ୍ଛୁମାନଙ୍କୁ କୃତଜ୍ଞତା ଜଣାଇଛନ୍ତି। ବିଭିନ୍ନ ସାମାଜିକ, ପରିବେଶ ଏବଂ ଦେଶଭକ୍ତି ଭିତ୍ତିକ ବାଲୁକା କଳା ନିର୍ମାଣ କରି ସେ ପୂର୍ବରୁ ମଧ୍ୟ ଅନେକ ଜାତୀୟ ତଥା ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ପୁରସ୍କାର ଲାଭ କରିଛନ୍ତି। ତାଙ୍କର ଏହି ବିଜୟ କେବଳ ଓଡ଼ିଶା ପାଇଁ ନୁହେଁ ବରଂ ସମଗ୍ର ଭାରତ ପାଇଁ ଏକ ଗୌରବର ବିଷୟ ପାଲଟିଛି।

ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ୨୦୨୫ ଏବଂ ୨୦୨୬ ଆରମ୍ଭରେ ଦୁର୍ବଳ ଲା ନିନା (La Niña) ପ୍ରଭାବ ଶେଷ ହେବା ପରେ ଏବେ ସାରା ବିଶ୍ୱର ନଜର ଏଲ୍ ନିନୋ (El Niño) ଉପରେ। ବୈଜ୍ଞାନିକମାନେ ଏକ ସମ୍ଭାବ୍ୟ 'ସୁପର ଏଲ୍ ନିନୋ' (Super El Niño) କୁ ନେଇ ସତର୍କ ସୂଚନା ଜାରି କରିଛନ୍ତି। ଏହା ହେଉଛି ଏଲ୍ ନିନୋର ସବୁଠାରୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରୂପ, ଯାହା ସମଗ୍ର ପୃଥିବୀର ପାଗକୁ ବ୍ୟାପକ ଭାବେ ବଦଳାଇଦେବାର କ୍ଷମତା ରଖିଥାଏ। ରଏଟର୍ସର ଏକ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ବିଶ୍ୱ ପାଣିପାଗ ସଂଗଠନ (WMO) ଭଳି ପ୍ରମୁଖ ଜଳବାୟୁ ସଂସ୍ଥା ଏନେଇ ଚେତାବନୀ ଦେଇସାରିଲେଣି। ୨୦୨୬ ମସିହା ଜୁନ୍ରୁ ଅଗଷ୍ଟ ମଧ୍ୟରେ ଏହି ପରିସ୍ଥିତି ସୃଷ୍ଟି ହେବାର ୮୦% ଆଶଙ୍କା ରହିଛି ଏବଂ ଏହା ବର୍ଷ ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଲାଗି ରହିପାରେ। 

ଦି ଗାର୍ଡିଆନ୍ ଅନୁଯାୟୀ, ଏଲ୍ ନିନୋ ହେଉଛି ENSO (ଏଲ୍ ନିନୋ-ସଦର୍ଣ୍ଣ ଓସିଲେସନ୍) ନାମକ ଏକ ବିଶାଳ ଜଳବାୟୁ ଚକ୍ରର ଅଂଶ। ପ୍ରଶାନ୍ତ ମହାସାଗରର କିଛି ଅଂଶ ସ୍ୱାଭାବିକଠାରୁ ଅଧିକ ଗରମ ହେଲେ ଏହି ପରିସ୍ଥିତି ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ। ଏକ 'ସୁପର ଏଲ୍ ନିନୋ' ହେଉଛି ଏହାର ସବୁଠାରୁ ଭୟଙ୍କର ରୂପ, ଯାହା ପୂର୍ବରୁ ମାତ୍ର କେତେଥର ଯଥା ୧୯୮୨-୮୩, ୧୯୯୭-୯୮ ଏବଂ ୨୦୧୫-୧୬ ମସିହାରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥିଲା। ବର୍ତ୍ତମାନ ମାନବକୃତ କାରଣରୁ ପୃଥିବୀର ହାରାହାରି ତାପମାତ୍ରା ପ୍ରାୟ ୧.୩ ଡିଗ୍ରୀ ସେଲସିୟସ୍ ବୃଦ୍ଧି ପାଇସାରିଥିବା ବେଳେ ଏହା ଉପରେ ଏକ ସୁପର ଏଲ୍ ନିନୋର ପ୍ରଭାବ ପରିସ୍ଥିତିକୁ ଆହୁରି ଜଟିଳ କରିଦେବ। ବୈଜ୍ଞାନିକମାନଙ୍କ ମତରେ ଏହାର ପ୍ରଭାବରେ ୨୦୨୬ ଏବଂ ବିଶେଷ କରି ୨୦୨୭ ବିଶ୍ୱର ସବୁଠାରୁ ଉତ୍ତପ୍ତ ବର୍ଷ ହୋଇପାରେ।

ଏଲ୍ ନିନୋ ଯୋଗୁଁ ବର୍ଷାର ପରିମାଣ ଏବଂ ସ୍ଥାନ ପ୍ରଭାବିତ ହେବ। କେଉଁଠି ଭୟଙ୍କର ମରୁଡ଼ି ତ ଆଉ କେଉଁଠି ପ୍ରବଳ ବନ୍ୟା ଯୋଗୁଁ କୃଷି କ୍ଷେତ୍ର ବ୍ୟାପକ କ୍ଷତିଗ୍ରସ୍ତ ହେବ। ଜାତିସଂଘର ସୂଚନା ଅନୁଯାୟୀ, ଦକ୍ଷିଣ ଆମେରିକା ଏବଂ ପଶ୍ଚିମ ଆଫ୍ରିକାରେ ଉତ୍ପାଦିତ ହେଉଥିବା କୋକୋଆ (Cocoa) ଫସଲ ପ୍ରତି ବିପଦ ଦେଖାଦେଲାଣି। ଏହାବ୍ୟତୀତ ଧାନ, ଗହମ, ମକା, ଚିନି, କଫି ଏବଂ ପାମ୍ ଅଏଲ୍ ପରି ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକ ସାମଗ୍ରୀର ଉତ୍ପାଦନ ହ୍ରାସ ପାଇବା ସହ ବିଶ୍ୱ ବଜାରରେ ଏହାର ଦର ଆକାଶଛୁଆଁ ହେବାର ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି। ଯେଉଁ ଦେଶଗୁଡ଼ିକ କୃଷି ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳ, ସେମାନଙ୍କ ଅର୍ଥନୀତି ପାଇଁ ଏହା ଏକ ବଡ଼ ଧକ୍କା ସାବ୍ୟସ୍ତ ହେବ।

ବିଭିନ୍ନ ଭୌଗୋଳିକ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଚରମ ପାଗ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିବ। ଅଷ୍ଟ୍ରେଲିଆ, ଦକ୍ଷିଣ ଆମେରିକା, ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣ ଏସିଆର କିଛି ଅଂଶ ବିଶେଷ ପ୍ରଭାବିତ ହେବେ। ଭାରତ ପାଇଁ ଏଲ୍ ନିନୋ ସବୁବେଳେ ଚିନ୍ତାର କାରଣ ହୋଇଆସିଛି। ଏହାଦ୍ୱାରା ଦେଶର ଗ୍ରୀଷ୍ମକାଳୀନ ମୌସୁମୀ ବାୟୁ ଦୁର୍ବଳ ହେବାର ଅନେକ ନଜିର ରହିଛି। ମୌସୁମୀ ବର୍ଷା ପ୍ରଭାବିତ ହେଲେ ଏହା ଭାରତୀୟ କୃଷିକ୍ଷେତ୍ର, ଜଳ ଭଣ୍ଡାର ଏବଂ କୃଷକମାନଙ୍କ ଆୟ ଉପରେ ସିଧାସଳଖ ପ୍ରଭାବ ପକାଇବ।

କ୍ରମାଗତ ତଥା ଦୀର୍ଘସ୍ଥାୟୀ ହିଟ୍‌ୱେଭ୍ (ଗ୍ରୀଷ୍ମପ୍ରବାହ) ଯୋଗୁଁ ବୟସ୍କ ତଥା ବାହାରେ କାମ କରୁଥିବା ଲୋକଙ୍କର ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସମସ୍ୟା ବଢ଼ିବ। ଏସି ଓ କୁଲର୍ ବ୍ୟବହାର ବଢ଼ିବା ସହ ଲୋକଙ୍କର ବିଦ୍ୟୁତ୍ ବିଲ୍ ମଧ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ପାଇବ। ଜଳ ସଙ୍କଟ କାରଣରୁ କଳକାରଖାନା ଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ଚାଷୀ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସମସ୍ତେ ପ୍ରଭାବିତ ହେବେ। ଏଥିରୁ ବାଦ୍ ପଡ଼ିବନି ପର୍ଯ୍ୟଟନ ଶିଳ୍ପ ମଧ୍ୟ। ସମୁଦ୍ର କୂଳବର୍ତ୍ତୀ ଅଞ୍ଚଳରେ ଝଡ଼ବାତ୍ୟା, ଏସିଆ ଓ ଅଷ୍ଟ୍ରେଲିଆରେ ଅତ୍ୟଧିକ ଗରମ ଏବଂ ପାର୍ବତ୍ୟାଞ୍ଚଳରେ କମ୍ ବରଫପାତ କାରଣରୁ ପର୍ଯ୍ୟଟକମାନେ ସେମାନଙ୍କର ଭ୍ରମଣ ଯୋଜନା ବାତିଲ୍ କରିବାକୁ ବାଧ୍ୟ ହେବେ। ଏହି ସମ୍ଭାବ୍ୟ ସଙ୍କଟକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି WMO ସରକାର ଏବଂ ବ୍ୟବସାୟିକ ସଂସ୍ଥାମାନଙ୍କୁ ଏବେଠାରୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ରହିବାକୁ ସତର୍କ କରାଇଛି।

ପ୍ରଦୂଷଣର କାରଣ ପାଲଟିଥିବା ପ୍ଲାଷ୍ଟିକ୍ ଏବେ ପରିବେଶ ପାଇଁ ଆହୁରି ଭୟଙ୍କର ସାବ୍ୟସ୍ତ ହେଉଛି। କେବଳ ସମୁଦ୍ର, ନଦୀ ବା ମାଟି ନୁହେଁ, ବରଂ ବାୟୁମଣ୍ଡଳକୁ ମଧ୍ୟ ଏହା ପ୍ରଦୂଷିତ କରିବା ସହ ବିଶ୍ୱ ତାପମାତ୍ରା ବୃଦ୍ଧି ବା ଗ୍ଲୋବାଲ୍ ୱାର୍ମିଂର ନୂଆ କାରଣ ସାଜିଛି। ନିକଟରେ ହୋଇଥିବା ଏକ ନୂତନ ଗବେଷଣାରୁ ଜଣାପଡିଛି ଯେ, ବାୟୁମଣ୍ଡଳରେ ଭାସମାନ ମାଇକ୍ରୋପ୍ଲାଷ୍ଟିକ୍ (କ୍ଷୁଦ୍ର ପ୍ଲାଷ୍ଟିକ୍ କଣିକା) ସୂର୍ଯ୍ୟ କିରଣକୁ ଶୋଷି ପୃଥିବୀକୁ ଅଧିକ ଉତ୍ତପ୍ତ କରୁଛି।

ମାଇକ୍ରୋପ୍ଲାଷ୍ଟିକ୍ କ’ଣ?

ମାଇକ୍ରୋପ୍ଲାଷ୍ଟିକ୍ ହେଉଛି ପ୍ଲାଷ୍ଟିକର ଅତି କ୍ଷୁଦ୍ର କଣିକା ଯାହାର ଆକାର ୫ ମିଲିମିଟରରୁ କମ୍ ହୋଇଥାଏ। ବ୍ୟବହୃତ ପ୍ଲାଷ୍ଟିକ୍ ଆବର୍ଜନା, ପୋଷାକ, କସମେଟିକ୍ସ ଏବଂ ଟାୟାର୍ ଆଦି ନଷ୍ଟ ହୋଇ କିମ୍ବା ଘର୍ଷଣ ହୋଇ ଏହି କ୍ଷୁଦ୍ର କଣିକା ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ। ବର୍ତ୍ତମାନ ଏହା ଆମ ପବନ, ପାଣି ଏବଂ ଆଖପାଖ ପରିବେଶରେ ସବୁଠି ବ୍ୟାପି ଗଲାଣି।

ରଙ୍ଗୀନ ପ୍ଲାଷ୍ଟିକ୍ ଅଧିକ ବିପଜ୍ଜନକ

'ନେଚର୍ କ୍ଲାଇମେଟ୍ ଚେଞ୍ଜ୍' ଜର୍ଣ୍ଣାଲରେ ପ୍ରକାଶିତ ଏହି ରିପୋର୍ଟ ଅନୁସାରେ, ସମସ୍ତ ମାଇକ୍ରୋପ୍ଲାଷ୍ଟିକ୍ ଏକାଭଳି କ୍ଷତିକାରକ ନୁହଁନ୍ତି। ଚୀନ୍‌ର ଫୁଦାନ୍ ୟୁନିଭରସିଟିର ଗବେଷକମାନେ ଜାଣିବାକୁ ପାଇଛନ୍ତି ଯେ ଧଳା ବା ସ୍ୱଚ୍ଛ ପ୍ଲାଷ୍ଟିକ୍ ତୁଳନାରେ କଳା, ହଳଦିଆ, ନୀଳ ଏବଂ ନାଲି ରଙ୍ଗର ମାଇକ୍ରୋପ୍ଲାଷ୍ଟିକ୍ ସୂର୍ଯ୍ୟ କିରଣକୁ ୭୫ ଗୁଣ ଅଧିକ ଶୋଷଣ କରିଥାଏ। ତେଣୁ ରଙ୍ଗୀନ ପ୍ଲାଷ୍ଟିକ୍ କଣିକା ପୃଥିବୀର ତାପମାତ୍ରା ବୃଦ୍ଧି ଦିଗରେ ଏକ ବଡ଼ ବିପଦ ସୃଷ୍ଟି କରୁଛି।

ଗବେଷକଙ୍କ ମତ ଏବଂ ପ୍ରଭାବ

ଆମେରିକାର ଡ୍ୟୁକ୍ ୟୁନିଭରସିଟିର ପ୍ରଫେସର୍ ଡ୍ରୁ ସିଣ୍ଡେଲ୍ଙ୍କ ମତରେ, ବାୟୁମଣ୍ଡଳରେ ଥିବା ଏହି କଣିକାଗୁଡ଼ିକ ଏକ 'ୱାର୍ମିଂ ଏଜେଣ୍ଟ୍' ବା ତାପମାତ୍ରା ବୃଦ୍ଧିକାରୀ ଭାବେ କାମ କରୁଛନ୍ତି। ତାଙ୍କ ହିସାବ ଅନୁଯାୟୀ, ଗୋଟିଏ ବର୍ଷରେ ନିର୍ଗତ ହେଉଥିବା ମାଇକ୍ରୋପ୍ଲାଷ୍ଟିକ୍‌ର ପ୍ରଭାବ ପ୍ରାୟ ୨୦୦ଟି କୋଇଲା ଚାଳିତ ବିଦ୍ୟୁତ୍ କେନ୍ଦ୍ରରୁ ବାହାରୁଥିବା ଉତ୍ତାପ ସହ ସମାନ। ଏହି ପରିମାଣ ସାଧାରଣ ପ୍ରଦୂଷଣ ତୁଳନାରେ କମ୍ ମନେ ହେଉଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଏହାକୁ କୌଣସି ପରିସ୍ଥିତିରେ ଅଣଦେଖା କରିହେବ ନାହିଁ କାରଣ ପ୍ଲାଷ୍ଟିକ୍ ଦଶନ୍ଧି ଦଶନ୍ଧି ଧରି ନଷ୍ଟ ହୁଏ ନାହିଁ।

ଭବିଷ୍ୟତ ପାଇଁ ବଡ଼ ଆହ୍ୱାନ

ବର୍ତ୍ତମାନର ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ ମଡେଲରେ ମାଇକ୍ରୋପ୍ଲାଷ୍ଟିକ୍‌ରୁ ସୃଷ୍ଟି ହେଉଥିବା ଉତ୍ତାପକୁ ସାମିଲ କରାଯାଇ ନାହିଁ। ଭିଏନା ୟୁନିଭରସିଟିର ପ୍ରଫେସର୍ ଆଣ୍ଡ୍ରିଆସ୍ ଷ୍ଟୋଲ୍ଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ, ବାୟୁମଣ୍ଡଳରେ ମାଇକ୍ରୋପ୍ଲାଷ୍ଟିକର ପ୍ରଭାବ ମାପିବାର ଜ୍ଞାନକୌଶଳ ଏବେ ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ରହିଛି। ତେଣୁ ଏହାର ସଠିକ୍ ପ୍ରଭାବ ଆକଳନ କରିବା ନେଇ ଏବେ ମଧ୍ୟ ଅନିଶ୍ଚିତତା ରହିଛି। ତଥାପି ପରିବେଶ ଏବଂ ମାନବ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ପ୍ରତି ଥିବା ଦୀର୍ଘମିଆଦୀ ବିପଦକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି ପ୍ଲାଷ୍ଟିକ୍ ଉତ୍ପାଦନ ଉପରେ ତୁରନ୍ତ ରୋକ୍ ଲଗାଇବା ନିହାତି ଜରୁରୀ ହୋଇପଡ଼ିଛି।