ଆମେରିକାର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ (Donald Trump) ପୁଣି ଥରେ ଏକ ନୂଆ ବିବାଦରେ ଫସିଛନ୍ତି। ନିଜ ସୋସିଆଲ୍ ମିଡିଆ ପ୍ଲାଟଫର୍ମ 'ଟ୍ରୁଥ୍ ସୋସିଆଲ୍'ରେ ଏକ ପୋଷ୍ଟ୍ ସେୟାର କରି ସେ ଭାରତ ଏବଂ ଚୀନକୁ "ନର୍କଖଣ୍ଡ" (Hellhole) ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଥିବା ଏକ ଆଲୋଚନାକୁ ସମର୍ଥନ କରିଛନ୍ତି। ଏହି ପୋଷ୍ଟ୍ ଭାଇରାଲ୍ ହେବା ପରେ ଭାରତ ସରକାର, ହାଇଦ୍ରାବାଦ ସ୍ଥିତ ଇରାନ କନସୁଲେଟ୍ ଏବଂ ଆମେରିକାର ଡେମୋକ୍ରାଟିକ୍ ପାର୍ଟି ତରଫରୁ କଡ଼ା ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ପ୍ରକାଶ ପାଇଛି।

କାହିଁକି ଆରମ୍ଭ ହେଲା ବିବାଦ?

ଆମେରିକାର ଜଣାଶୁଣା ରକ୍ଷଣଶୀଳ ରେଡିଓ ହୋଷ୍ଟ୍ ମାଇକେଲ୍ ସାଭେଜ୍ (Michael Savage) ଙ୍କ ଏକ ସୋ'ର ଟ୍ରାନ୍ସକ୍ରିପ୍ଟକୁ ଟ୍ରମ୍ପ ସେୟାର କରିଥିଲେ। ଏଥିରେ ଆମେରିକାର ଜନ୍ମସୂତ୍ରେ ନାଗରିକତ୍ୱ ନିୟମକୁ କଡ଼ା ସମାଲୋଚନା କରାଯାଇଥିଲା। ଟ୍ରାନ୍ସକ୍ରିପ୍ଟରେ ଲେଖାଥିଲା ଯେ, ଆମେରିକାରେ ଜନ୍ମ ହେଉଥିବା ପିଲା ସହଜରେ ନାଗରିକ ହୋଇଯାଉଛନ୍ତି ଏବଂ ପରେ ସେମାନେ ନିଜ ପୂରା ପରିବାରକୁ ଚୀନ୍, ଭାରତ କିମ୍ବା ପୃଥିବୀର ଅନ୍ୟ କୌଣସି ନର୍କଖଣ୍ଡରୁ ଏଠାକୁ ନେଇ ଆସୁଛନ୍ତି। ଏହି ଆପତ୍ତିଜନକ ମନ୍ତବ୍ୟକୁ ଟ୍ରମ୍ପ ନିଜ ଆକାଉଣ୍ଟରେ ପୁନଃ ପୋଷ୍ଟ୍ କରିବା ପରେ ଏହା ବିଶ୍ୱସ୍ତରରେ ତୀବ୍ର ଅସନ୍ତୋଷ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି।

ଭାରତର କଡ଼ା ଜବାବ

ଭାରତୀୟ ବୈଦେଶିକ ବ୍ୟାପାର ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ (MEA) ଏହି ମନ୍ତବ୍ୟକୁ କଡ଼ା ନିନ୍ଦା କରିଛି। ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ମୁଖପାତ୍ର ରଣଧୀର ଜୟସ୍ୱାଲ୍ (Randhir Jaiswal) କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଏହି ମନ୍ତବ୍ୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ "ଅଜ୍ଞତାପୂର୍ଣ୍ଣ, ଅନୁପଯୁକ୍ତ ଏବଂ ନିମ୍ନ ରୁଚିସମ୍ପନ୍ନ"। ଏହା ଭାରତ-ଆମେରିକା ସମ୍ପର୍କର ପ୍ରକୃତ ସ୍ଥିତିକୁ ପ୍ରତିଫଳିତ କରେ ନାହିଁ, ଯାହା ପାରସ୍ପରିକ ସମ୍ମାନ ଏବଂ ସମାନ ସ୍ୱାର୍ଥ ଉପରେ ଆଧାରିତ ବୋଲି ସେ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛନ୍ତି। ବିବାଦ ବଢ଼ିବା ଦେଖି ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ ସ୍ଥିତ ଆମେରିକୀୟ ଦୂତାବାସ (US Embassy) ତୁରନ୍ତ ସ୍ପଷ୍ଟୀକରଣ ଦେଇ କହିଥିଲା ଯେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଟ୍ରମ୍ପ ଭାରତକୁ ଏକ "ମହାନ ଦେଶ" ବୋଲି ମାନନ୍ତି ଏବଂ ଦେଶର ଶୀର୍ଷ ନେତୃତ୍ୱଙ୍କ ସହ ତାଙ୍କର ଘନିଷ୍ଠ ବନ୍ଧୁତା ରହିଛି।

ଇରାନ କନସୁଲେଟର ବ୍ୟଙ୍ଗାତ୍ମକ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା

ଭାରତ ଉପରେ ହୋଇଥିବା ଏହି ଆକ୍ରମଣର ଜବାବ ଦେବାକୁ ଯାଇ ହାଇଦ୍ରାବାଦ ସ୍ଥିତ ଇରାନ କନସୁଲେଟ୍ ଏକ ଅଭିନବ ତଥା ବ୍ୟଙ୍ଗାତ୍ମକ ପଦକ୍ଷେପ ନେଇଛି। କନସୁଲେଟ୍ ପକ୍ଷରୁ ସୋସିଆଲ୍ ମିଡିଆ ପ୍ଲାଟଫର୍ମ X ରେ ଲେଖାଯାଇଛି ଯେ, "ଚୀନ୍ ଏବଂ ଭାରତ ହେଉଛି ସଭ୍ୟତାର ପାଳଣା (Cradles of Civilisation)। ପ୍ରକୃତ ନର୍କଖଣ୍ଡ ସେଇଠି ଅଛି ଯେଉଁଠାରୁ ଜଣେ ଯୁଦ୍ଧ-ଅପରାଧୀ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଇରାନର ସଭ୍ୟତାକୁ ଧ୍ୱଂସ କରିବା ପାଇଁ ଧମକ ଦେଇଥିଲେ"। ଏହା ସହିତ ଇରାନ କନସୁଲେଟ୍ ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ମନ୍ତବ୍ୟକୁ 'ସୀମାହୀନ ଅମାନବୀୟତା' ଏବଂ 'କେବଳ ବର୍ଣ୍ଣବୈଷମ୍ୟ' ବୋଲି କହି ସମାଲୋଚନା କରିଛି। ଇରାନର ଏହି ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ପରେ ଇଣ୍ଟରନେଟରେ ଏକ ମିମ୍ ୱାର୍ (Meme War) ମଧ୍ୟ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଯାଇଛି।

ଡେମୋକ୍ରାଟିକ୍ ପାର୍ଟି ଏବଂ ନେତାଙ୍କ ସମାଲୋଚନା

ଆମେରିକା ଭିତରେ ମଧ୍ୟ ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ଏହି ପୋଷ୍ଟକୁ ନେଇ ବିରୋଧାଭାସ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଛି। ଭାରତୀୟ ବଂଶୋଦ୍ଭବ ତଥା ଡେମୋକ୍ରାଟିକ୍ ପାର୍ଟି ନେତା ସାଂସଦ ଅମି ବେରା (Ami Bera) ଏହି ପୋଷ୍ଟକୁ କଡ଼ା ସମାଲୋଚନା କରିଛନ୍ତି। ସେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ଏହି ମନ୍ତବ୍ୟ "ଅପମାନଜନକ, ଅଜ୍ଞତାପୂର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ତାଙ୍କ ପଦବୀର ମର୍ଯ୍ୟାଦାଠାରୁ ବହୁ ତଳେ"। ସେହିପରି ଭାରତରେ କଂଗ୍ରେସ ସଭାପତି ମଲ୍ଲିକାର୍ଜୁନ ଖଡ଼ଗେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମୋଦୀଙ୍କ ନୀରବତାକୁ ନେଇ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠାଇଛନ୍ତି ଏବଂ ଦେଶ ପ୍ରତି ହୋଇଥିବା ଏହି ଅପମାନର ଦୃଢ଼ ଜବାବ ଦେବାକୁ ଦାବି କରିଛନ୍ତି।

ପାରମ୍ପରିକ ଏବଂ ଅତ୍ୟାଧୁନିକ ସୁରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ଭେଦ କରି ସାଉଦି ଆରବର ରାଜଧାନୀ ରିୟାଦ ସ୍ଥିତ ଆମେରିକା ଦୂତାବାସ ଉପରେ ହୋଇଥିବା ଇରାନର ଡ୍ରୋନ୍ ଆକ୍ରମଣରେ ବ୍ୟାପକ କ୍ଷୟକ୍ଷତି ଘଟିଛି। ଗତ ମାର୍ଚ୍ଚ ମାସରେ ହୋଇଥିବା ଏହି ଆକ୍ରମଣରେ ଦୂତାବାସର ଅନେକ ଅଂଶ ଗୁରୁତର ଭାବେ ନଷ୍ଟ ହୋଇଥିବା ଦି ୱାଲ୍ ଷ୍ଟ୍ରିଟ୍ ଜର୍ଣ୍ଣାଲ (WSJ)ର ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ରିପୋର୍ଟରୁ ଜଣାପଡିଛି।

ବ୍ୟାପକ କ୍ଷୟକ୍ଷତି ଏବଂ ସିଆଇଏ (CIA) ଷ୍ଟେସନ ଉପରେ ପ୍ରଭାବ

ମାର୍ଚ୍ଚ ୩ ତାରିଖ ରାତି ପ୍ରାୟ ୧:୩୦ ସମୟରେ ଏହି ଆକ୍ରମଣ ହୋଇଥିଲା। ଦୁଇଟି ଇରାନୀୟ ଡ୍ରୋନ୍ ଦୂତାବାସର ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୁରକ୍ଷିତ ଅଞ୍ଚଳରେ ପ୍ରବେଶ କରିଥିଲା ଯେଉଁଠାରେ ଦିନ ସମୟରେ ଶହ ଶହ ଲୋକ କାମ କରିଥାନ୍ତି। ଏହି ହମଲାରେ ଦୂତାବାସର ତିନୋଟି ମହଲା, ବିଶେଷକରି ସିଆଇଏ (CIA)ର ଏକ ଷ୍ଟେସନ ଗୁରୁତର ଭାବେ କ୍ଷତିଗ୍ରସ୍ତ ହୋଇଛି। ଆକ୍ରମଣ ଯୋଗୁଁ ସେଠାରେ ଭୟାବହ ଅଗ୍ନିକାଣ୍ଡ ଘଟିଥିଲା ଏବଂ ନିଆଁ ଜଳିବା ପ୍ରାୟ ୧୨ ଘଣ୍ଟା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜାରି ରହିଥିଲା। ବର୍ତ୍ତମାନ ଏବଂ ପୂର୍ବତନ ଆମେରିକୀୟ ଅଧିକାରୀମାନେ ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି ଯେ, ଯଦି ଏହି ଆକ୍ରମଣ ଦିନ ସମୟରେ (କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ ଚାଲୁଥିବା ବେଳେ) ହୋଇଥାନ୍ତା, ତେବେ ଏହା ଏକ ବଡ଼ ଧରଣର ଜୀବନହାନି ଘଟାଇଥାନ୍ତା।

ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ରିପୋର୍ଟ ଏବଂ ପ୍ରକୃତ ସତ୍ୟ

ପୂର୍ବରୁ ସାଉଦି ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଦାବି କରିଥିଲା ଯେ, ଏହି ଡ୍ରୋନ୍ ଆକ୍ରମଣରେ କେବଳ 'ସୀମିତ ଅଗ୍ନିକାଣ୍ଡ' ଏବଂ 'ସାମାନ୍ୟ କ୍ଷୟକ୍ଷତି' ଘଟିଛି। ତେବେ ୱାଲ୍ ଷ୍ଟ୍ରିଟ୍ ଜର୍ଣ୍ଣାଲର ଏହି ନୂତନ ରିପୋର୍ଟ ସେହି ଦାବିକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଖଣ୍ଡନ କରିଛି। ଆମେରିକୀୟ ଅଧିକାରୀଙ୍କ ମତରେ ଏହି ଆକ୍ରମଣ ଯୋଗୁଁ ଦୂତାବାସର କିଛି ଅଂଶ ଅପୂରଣୀୟ ଭାବେ କ୍ଷତିଗ୍ରସ୍ତ ହୋଇଛି, ଯାହାକୁ ପୁନର୍ବାର ବ୍ୟବହାରଯୋଗ୍ୟ କରିବା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ।

ବୃଦ୍ଧି ପାଉଥିବା ଆଞ୍ଚଳିକ ଉତ୍ତେଜନା

ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟରେ ଚାଲିଥିବା ବ୍ୟାପକ ଯୁଦ୍ଧର ଅଂଶବିଶେଷ ଭାବେ ଇରାନ ଏବେ ନିଜର ଆକ୍ରମଣକୁ ଅଧିକ ତୀବ୍ର କରିଛି। ଆମେରିକାର ପାଟ୍ରିଅଟ୍ ବ୍ୟାଟେରୀ (Patriot batteries) ଭଳି ଅତ୍ୟାଧୁନିକ ବାୟୁ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ଇରାନର ଡ୍ରୋନ୍ ଗୁଡ଼ିକ ସହଜରେ ଅତିକ୍ରମ କରିପାରିବା ବିଶେଷଜ୍ଞମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ବଡ଼ ଚିନ୍ତାର କାରଣ ପାଲଟିଛି। ସୁରକ୍ଷା ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ ଆମେରିକା ନିଜର ଅଣ-ଜରୁରୀକାଳୀନ କର୍ମଚାରୀମାନଙ୍କୁ ସାଉଦି ଆରବ ସମେତ ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟର ଅନେକ ଦେଶରୁ ସ୍ଥାନାନ୍ତର କରିବା ପାଇଁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇଛି।

ଇରାନର ରାଜଧାନୀ ତେହେରାନରେ ବୁଧବାର ସକାଳେ ଏକ ବଡ଼ ଧରଣର ଏୟାରଷ୍ଟ୍ରାଇକ୍ ହୋଇଥିବା ସୂଚନା ମିଳିଛି। ଏହି ଆକ୍ରମଣ ତେହେରାନ ସ୍ଥିତ ପୂର୍ବତନ ଆମେରିକୀୟ ଦୂତାବାସ (US Embassy) ପରିସର ଭିତରେ ହୋଇଥିବା କୁହାଯାଉଛି। ବର୍ତ୍ତମାନ ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟରେ ଚାଲିଥିବା ଯୁଦ୍ଧ ପରିସ୍ଥିତି ମଧ୍ୟରେ ଏହି ଆକ୍ରମଣ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯାଉଛି।

ଆକ୍ରମଣର ପ୍ରଭାବ

ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷଦର୍ଶୀଙ୍କ ମତରେ, ତେହେରାନର ତାଲେଘାନି ଷ୍ଟ୍ରିଟ୍ରେ ଥିବା ଏହି ବିଶାଳ ଦୂତାବାସ ପରିସରରେ ଆକ୍ରମଣ ଯୋଗୁଁ ଆଖପାଖ କୋଠାର କାଚ ଝରକା ଭାଙ୍ଗିଯାଇଛି। ତେବେ ବାହାରୁ କୌଣସି କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ର ମାଡ଼ ହୋଇଥିବାର ଚିହ୍ନ ଦେଖାଯାଉନାହିଁ, ଯାହା ସୂଚାଉଛି ଯେ ଆକ୍ରମଣଟି ସିଧାସଳଖ ପରିସରର ଭିତର ଅଂଶକୁ ଟାର୍ଗେଟ୍ କରି କରାଯାଇଛି। ଏହି ଘଟଣାରେ କେତେ କ୍ଷୟକ୍ଷତି ବା ମୃତାହତ ହୋଇଛନ୍ତି, ସେ ନେଇ ଇରାନ କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷଙ୍କ ତରଫରୁ ବର୍ତ୍ତମାନ ସୁଦ୍ଧା କୌଣସି ସରକାରୀ ସୂଚନା ଦିଆଯାଇନାହିଁ।

ଦୂତାବାସର ଐତିହାସିକ ପୃଷ୍ଠଭୂମି

୧୯୭୯ ମସିହାର ଐତିହାସିକ ଇରାନ ବନ୍ଧକ ସଙ୍କଟ (Iran hostage crisis) ପରଠାରୁ ଏହି ଦୂତାବାସ ପରିସରଟି ଇରାନର ରିଭୋଲ୍ୟୁସନାରୀ ଗାର୍ଡ (Revolutionary Guard) ର ନିୟନ୍ତ୍ରଣରେ ରହିଛି। ବର୍ତ୍ତମାନ ଏହି ସ୍ଥାନର କିଛି ଅଂଶକୁ ଇରାନର ସ୍ୱେଚ୍ଛାସେବୀ ବାହିନୀ ବାସିଜ୍ (Basij) ପରିଚାଳନା କରୁଛି। ବିଶେଷ କରି ଏହି ପରିସରକୁ ଆମେରିକା ବିରୋଧୀ ସଂଗ୍ରହାଳୟ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଉଛି। ସୂଚନାଯୋଗ୍ୟ ଯେ, ଏଠାରେ ଆମେରିକୀୟ କୂଟନୀତିଜ୍ଞମାନଙ୍କୁ ୪୪୪ ଦିନ ପାଇଁ ବନ୍ଧକ ରଖାଯାଇଥିଲା।

ବଢୁଛି ଯୁଦ୍ଧର ଆଶଙ୍କା

ଆମେରିକା, ଇସ୍ରାଏଲ ଏବଂ ଇରାନ ମଧ୍ୟରେ ଚାଲିଥିବା ତିକ୍ତତା ଓ ସାମ୍ପ୍ରତିକ ଯୁଦ୍ଧ ପରିସ୍ଥିତି ମଧ୍ୟରେ ଏହି ଆକ୍ରମଣ ହୋଇଛି। ଗୋଟିଏ ପଟେ ଇରାନ ସମର୍ଥିତ ଗୋଷ୍ଠୀମାନେ ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରେ ଆକ୍ରମଣ କରୁଥିବା ବେଳେ, ଅନ୍ୟପଟେ ଏହାର କଡ଼ା ଜବାବ ଦିଆଯାଉଛି। ଏଭଳି ଏକ ପ୍ରତୀକାତ୍ମକ ତଥା ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ସ୍ଥାନ ଉପରେ ହୋଇଥିବା ଆକ୍ରମଣ ଆଗାମୀ ଦିନରେ ପରିସ୍ଥିତିକୁ ଅଧିକ ଭୟାବହ କରିବ ବୋଲି ଆଶଙ୍କା କରାଯାଉଛି।