ଆମେରିକା ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି ଯେ ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଗଠିତ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ 'ବୋର୍ଡ ଅଫ୍ ପିସ୍' (Board of Peace) ଗାଜାରେ ଥିବା ହମାସ (Hamas) ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସଶସ୍ତ୍ର ଗୋଷ୍ଠୀର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ନିରସ୍ତ୍ରୀକରଣ ପାଇଁ ଏକ ଐତିହାସିକ ଚୁକ୍ତିରେ ପହଞ୍ଚିଛି। ଗୁରୁବାର ସନ୍ଧ୍ୟାରେ ଏକ ସୋସିଆଲ ମିଡିଆ ପୋଷ୍ଟ ମାଧ୍ୟମରେ ଟ୍ରମ୍ପ ଏହାକୁ ସ୍ଥାୟୀ ଶାନ୍ତି ଏବଂ ନିରାପତ୍ତା ଦିଗରେ ଏକ "ସ୍ମରଣୀୟ ପଦକ୍ଷେପ" ବୋଲି ଅଭିହିତ କରିଛନ୍ତି।

ନୂଆ ପାଲେଷ୍ଟାଇନ ସରକାର ଏବଂ ଇସ୍ରାଏଲର ସୁରକ୍ଷା

ଏହି ଚୁକ୍ତି ଅନୁଯାୟୀ, ଗାଜାରେ ଏକ ନୂତନ ପାଲେଷ୍ଟାଇନ ପ୍ରଶାସନ ଗଠନ କରାଯିବ ଯାହାକି ବୋର୍ଡ ଅଫ୍ ପିସ୍ ସହ ମିଶି କାମ କରିବ। ଟ୍ରମ୍ପ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଏହା ଫଳରେ ଗାଜାକୁ ଆଉ ଆତଙ୍କବାଦୀ ଆକ୍ରମଣର ଆଡ୍ଡାସ୍ଥଳୀ ଭାବରେ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ ଏବଂ ଇସ୍ରାଏଲକୁ ତାର ଉପଯୁକ୍ତ ସୁରକ୍ଷା ମିଳିବ। ଏହି ଯୋଜନା ଅଧୀନରେ, ନିରସ୍ତ୍ରୀକରଣ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଶେଷ ହେବା ପରେ ଗାଜାରୁ ଇସ୍ରାଏଲୀୟ ସେନା ପ୍ରତ୍ୟାହାର କରିବେ ଏବଂ ଏହାର ସୁରକ୍ଷା ଦାୟିତ୍ୱ ଏକ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଷ୍ଟାବିଲାଇଜେସନ୍ ଫୋର୍ସ ଏବଂ ନୂତନ ପାଲେଷ୍ଟାଇନ ପୋଲିସ ବାହିନୀକୁ ହସ୍ତାନ୍ତର କରାଯିବ।

ହମାସର ସର୍ତ୍ତ ଏବଂ ଇସ୍ରାଏଲର ସନ୍ଦେହ

ଯଦିଓ ଏହି ଚୁକ୍ତିକୁ ଏକ ବଡ଼ ସଫଳତା ବୋଲି କୁହାଯାଉଛି, ତଥାପି ଉଭୟ ପକ୍ଷରୁ କିଛି ମତଭେଦ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଛି। ହମାସର ଜଣେ ବରିଷ୍ଠ ଅଧିକାରୀ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଏହା ଏକ ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଡ୍ରାଫ୍ଟ ଚୁକ୍ତି ଏବଂ ଗାଜାରୁ ଇସ୍ରାଏଲ ସେନା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରତ୍ୟାହାର ନକରିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ହମାସ ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର ତ୍ୟାଗ କରିବ ନାହିଁ। ଏଥିସହ ସେମାନଙ୍କର ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର ଇସ୍ରାଏଲକୁ ନଦିଆଯାଇ ନୂତନ ପାଲେଷ୍ଟାଇନ ପ୍ରଶାସନ ଅଧୀନରେ ରଖାଯିବ। ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, ହମାସ ପ୍ରକୃତରେ ଅସ୍ତ୍ର ତ୍ୟାଗ କରିବ କି ନାହିଁ, ସେ ନେଇ ଇସ୍ରାଏଲ ମଧ୍ୟ ସନ୍ଦେହ ପ୍ରକଟ କରିଛି।

ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ୨୦-ସୂତ୍ରୀ ଶାନ୍ତି ଯୋଜନା

ଏହି ଚୁକ୍ତି ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କର ସେହି ୨୦-ସୂତ୍ରୀ ଶାନ୍ତି ପ୍ରସ୍ତାବର ଏକ ଅଂଶ, ଯାହା ଗତ ବର୍ଷ ଇସ୍ରାଏଲ ଏବଂ ହମାସ ମଧ୍ୟରେ ଚାଲିଥିବା ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧକୁ ଶେଷ କରିବା ପାଇଁ ଅଣାଯାଇଥିଲା। ଅକ୍ଟୋବର ୭, ୨୦୨୩ ରେ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିବା ଏହି ଯୁଦ୍ଧରେ ହଜାର ହଜାର ଲୋକ ପ୍ରାଣ ହରାଇଥିଲେ। ଗାଜାର ପୁନର୍ନିର୍ମାଣ, ୫ ବିଲିୟନ ଡଲାରରୁ ଅଧିକ ସହାୟତା ପାଣ୍ଠି ସଂଗ୍ରହ ଏବଂ ଶାନ୍ତି ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ତ୍ୱରାନ୍ୱିତ କରିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଟ୍ରମ୍ପ ଏହି ବୋର୍ଡ ଅଫ୍ ପିସ୍ ଗଠନ କରିଥିଲେ। ଏହି ଚୁକ୍ତି ସଫଳତାର ସହ ଲାଗୁ ହେଲେ ଏହା ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟରେ ଏକ ଯୁଗାନ୍ତକାରୀ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଆଣିବ ବୋଲି ଆଶା କରାଯାଉଛି।

ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଆମେରିକା ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ଶାନ୍ତି ପ୍ରସ୍ତାବର ଜବାବରେ ଇରାନ ପୁନର୍ବାର ଆଲୋଚନା ପାଇଁ କଡ଼ା ସର୍ତ୍ତ ରଖିଛି। ଉପସାଗରୀୟ ଅଞ୍ଚଳରେ ଥିବା ଆମେରିକାର ସମସ୍ତ ସାମରିକ ଘାଟି ବନ୍ଦ କରିବା ଏବଂ କଟକଣା ହଟାଇବା ପାଇଁ ତେହେରାନ ଦାବି କରିଛି।

ଯୁଦ୍ଧବିରାମ ଆଲୋଚନା ପାଇଁ ଇରାନ କଡ଼ା ଆଭିମୁଖ୍ୟ ଗ୍ରହଣ କରିଛି। ଉପସାଗରରେ ଆମେରିକାର ସାମରିକ ଘାଟି ବନ୍ଦ ଏବଂ ସମସ୍ତ କଟକଣା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରତ୍ୟାହାର କରିବାକୁ ଦାବି କରିଛି। ଏହା ସହ ଯୁଦ୍ଧ କ୍ଷତିପୂରଣ ମଧ୍ୟ ମାଗିଛି। ଏହା ବ୍ୟତୀତ ହୋର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀ ଦେଇ ଯାଉଥିବା ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକରୁ ଶୁଳ୍କ ଆଦାୟ ପାଇଁ ଏକ ନୂଆ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଲାଗୁ କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତାବ ଦେଇଛି, ଯାହାଦ୍ୱାରା ଏହି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଜଳପଥ ଉପରେ ଏହାର ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ରହିବ। ଭବିଷ୍ୟତରେ ଯେପରି କୌଣସି ଆକ୍ରମଣ ନହୁଏ, ସେଥିପାଇଁ ଦୃଢ଼ ନିଶ୍ଚିତତା ଦାବି କରିଛି।

କଡ଼ା ସର୍ତ୍ତ ସତ୍ତ୍ୱେ ଇରାନ ପରଦା ପଛରେ କିଛି ନମନୀୟତା ଦେଖାଉଥିବା ସୂଚନା ମିଳିଛି। ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ଇରାନ ଆସନ୍ତା ୫ ବର୍ଷ ପାଇଁ ନିଜର ବାଲାଷ୍ଟିକ କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ର କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ସ୍ଥଗିତ ରଖିବା ସହ ୟୁରାନିୟମ ସମୃଦ୍ଧକରଣ ହ୍ରାସ କରିବାକୁ ବିଚାର କରିପାରେ। ଏହାଛଡ଼ା ୬୦% ସମୃଦ୍ଧ ୟୁରାନିୟମ ଭଣ୍ଡାର ଉପରେ ଆଲୋଚନା କରିବାକୁ ଏବଂ ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ପରମାଣୁ ଶକ୍ତି ସଂସ୍ଥା (IAEA) କୁ ଏହାର ସେଣ୍ଟ୍ରିଫ୍ୟୁଜ ଯାଞ୍ଚ ପାଇଁ ଅନୁମତି ଦେବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଅଛି। ହିଜବୁଲ୍ଲା, ହମାସ ଏବଂ ଇରାକୀ ମିଲିସିଆ ଭଳି ସଂଗଠନକୁ ସମର୍ଥନ ବନ୍ଦ କରିବା ଉପରେ ମଧ୍ୟ ବିଚାର କରିପାରେ।

ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ୧୫-ସୂତ୍ରୀ ଶାନ୍ତି ପ୍ରସ୍ତାବକୁ ନେଇ ଇରାନ ସନ୍ଦେହ ପ୍ରକଟ କରିଛି। ଅତୀତରେ ଆମେରିକା ଏବଂ ଇସ୍ରାଏଲର କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ଯୋଗୁଁ ତେହେରାନ ଆଉ ବୋକା ବନିବାକୁ ଚାହୁଁନାହିଁ ବୋଲି ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛି। ପୂର୍ବରୁ କୂଟନୈତିକ ଆଲୋଚନା ପୂର୍ବରୁ ଆକ୍ରମଣ ହୋଇଥିବାରୁ ଇରାନର ଆମେରିକା ପ୍ରତି ଅବିଶ୍ୱାସ ବଢ଼ିଛି।

ଗତ ଫେବୃଆରୀ ୨୮ ତାରିଖରେ ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକା ଓ ଇସ୍ରାଏଲର ଏକ ମିଳିତ ଆକ୍ରମଣରେ ଇରାନର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନେତା ଆୟାତୋଲ୍ଲା ଅଲି ଖାମେନେଇ ଏବଂ କିଛି ବରିଷ୍ଠ ଅଧିକାରୀଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ପରେ ଏହି ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା। ଏହାର ଜବାବରେ ଇରାନ ପଶ୍ଚିମ ଏସିଆରେ ଥିବା ଆମେରିକାର ସାମରିକ ଘାଟି ଉପରେ ବ୍ୟାପକ କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ର ଓ ଡ୍ରୋନ ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲା। ଏହି ଯୁଦ୍ଧରେ ଇରାନ ମଧ୍ୟରେ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ୨,୩୦୦ ରୁ ଅଧିକ ଲୋକ ପ୍ରାଣ ହରାଇଛନ୍ତି, ଯେଉଁଥିରେ ୧,୩୦୦ ରୁ ଅଧିକ ସାଧାରଣ ନାଗରିକ ଏବଂ ୧୨ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ବୟସର ପ୍ରାୟ ୨୦୦ ଶିଶୁ ସାମିଲ ଅଛନ୍ତି।