ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମରେ ଅକ୍ଷୟ ତୃତୀୟା ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପବିତ୍ର ପର୍ବ ଭାବରେ ପରିଗଣିତ ହୁଏ । ଚଳିତ ବର୍ଷ ଅପ୍ରେଲ ୧୯, ୨୦୨୬ ତାରିଖରେ ଏହି ପର୍ବ ପାଳନ କରାଯିବ । ଏହି ଦିନ ସୁନା କିଣିବା ଏବଂ ନୂତନ କାର୍ଯ୍ୟର ଶୁଭାରମ୍ଭ କରିବା ବହୁତ ଶୁଭ ବୋଲି ବିଶ୍ୱାସ ରହିଛି । କିନ୍ତୁ ସୁନାର ମୂଲ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି କାରଣରୁ ଯଦି ଆପଣ ସୁନା କିଣିବାକୁ ଅସମର୍ଥ, ତେବେ ନିରାଶ ହେବାର ଆବଶ୍ୟକତା ନାହିଁ । କମ ବଜେଟରେ ମଧ୍ୟ ଆପଣ କିଛି ଶସ୍ତା ଏବଂ ଶୁଭ ଜିନିଷ କିଣି ମା' ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ଆଶୀର୍ବାଦ ପ୍ରାପ୍ତ କରିପାରିବେ ।

ଅକ୍ଷୟ ତୃତୀୟାର ମହତ୍ତ୍ୱ

ବୈଶାଖ ମାସ ଶୁକ୍ଳ ପକ୍ଷ ତୃତୀୟା ତିଥିରେ ଅକ୍ଷୟ ତୃତୀୟା ପାଳନ କରାଯାଏ । 'ଅକ୍ଷୟ' ଶବ୍ଦର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଯାହାର କେବେ କ୍ଷୟ ହୁଏ ନାହିଁ । ଜ୍ୟୋତିଷ ଶାସ୍ତ୍ର ଅନୁଯାୟୀ, ଏହି ଦିନ କରାଯାଇଥିବା ଦାନ, ପୂଜାପାଠ ଏବଂ ଶୁଭ କାର୍ଯ୍ୟର ଫଳ କେବେ ବି ଶେଷ ହୁଏ ନାହିଁ । ସାଧାରଣତଃ ଏହି ଦିନ ଲୋକେ ସୁନା, ରୂପା ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ମୂଲ୍ୟବାନ ସାମଗ୍ରୀ କିଣିଥାଆନ୍ତି । ବିଶ୍ୱାସ ରହିଛି ଯେ, ଏହି ଦିନ ଧନର ଦେବତା କୁବେର ଏବଂ ମା' ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ପୂଜା କଲେ ଘରେ ସୁଖ-ସମୃଦ୍ଧି ବୃଦ୍ଧି ପାଇଥାଏ ।

ସୁନା ବଦଳରେ କିଣନ୍ତୁ ଏହି ଶସ୍ତା ସାମଗ୍ରୀ

ଯଦି ଆପଣ ଅକ୍ଷୟ ତୃତୀୟାରେ ସୁନା କିଣିବାକୁ ଚାହୁଁନାହାଁନ୍ତି, ତେବେ ନିମ୍ନଲିଖିତ ଶସ୍ତା ବିକଳ୍ପଗୁଡ଼ିକୁ କିଣିପାରିବେ:

* ମାଟି ପାତ୍ର (କଳସ): ଗ୍ରୀଷ୍ମ ଋତୁରେ ପାଣି ରଖିବା ପାଇଁ ମାଟିର କଳସ କିମ୍ବା ସୁରେଇ କିଣିବା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶୁଭ ମାନାଯାଏ । ଏହାକୁ ଘରକୁ ଆଣିବା ଦ୍ୱାରା ପରିବାରରେ ଶାନ୍ତି ଏବଂ ଶୁଦ୍ଧତା ବଜାୟ ରହିଥାଏ ।

* ରୂପା ସାମଗ୍ରୀ: ସୁନା ତୁଳନାରେ ରୂପା ଶସ୍ତା ଅଟେ । ଆପଣ ଏକ ଛୋଟ ରୂପା ମୁଦ୍ରା, ବାସନ କିମ୍ବା ମୂର୍ତ୍ତି କିଣି ପାରିବେ । ଏହା ମା' ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରିବା ପାଇଁ ଏକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବିକଳ୍ପ ।

* ତମ୍ବା କିମ୍ବା ପିତ୍ତଳ ବାସନ: ପୂଜା କାର୍ଯ୍ୟରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେଉଥିବା ତମ୍ବା କିମ୍ବା ପିତ୍ତଳ ବାସନ କିଣିବା ମଧ୍ୟ ଶୁଭ ଅଟେ । ଏହି ଧାତୁଗୁଡ଼ିକୁ ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମରେ ପବିତ୍ର ବୋଲି ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଛି ।

* କଉଡ଼ି କିମ୍ବା ରକ୍ ସଲ୍ଟ: ଏହି ବିଶେଷ ଦିନରେ କଉଡ଼ି ଏବଂ ସୈନ୍ଧବ ଲୁଣ କିଣିବା ଦ୍ୱାରା ଘରକୁ ସୌଭାଗ୍ୟ ଆସିଥାଏ ଏବଂ ନକାରାତ୍ମକ ଶକ୍ତି ଦୂର ହୋଇଥାଏ ।

* ଦେବଦେବୀଙ୍କ ମୂର୍ତ୍ତି: ଅକ୍ଷୟ ତୃତୀୟାରେ ଭଗବାନ ଗଣେଶ ଏବଂ ମା' ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ମୂର୍ତ୍ତି କିଣି ଘରର ପୂଜା ସ୍ଥାନରେ ସ୍ଥାପନ କଲେ ପରିବାରରେ ସୁଖ-ସମୃଦ୍ଧି ଏବଂ ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟ ପ୍ରାପ୍ତି ହୋଇଥାଏ ।

ଏହା ବ୍ୟତୀତ ତୁଳସୀ ଗଛ କିମ୍ବା ହଳଦିଆ ସୋରିଷ ମଧ୍ୟ କିଣି ଆଣିପାରିବେ । ଏହି ଛୋଟ ଏବଂ ଶସ୍ତା ସାମଗ୍ରୀଗୁଡ଼ିକ ମାଧ୍ୟମରେ ଆପଣ ଅକ୍ଷୟ ତୃତୀୟାରେ ଅକ୍ଷୟ ପୁଣ୍ୟ ଏବଂ ସମୃଦ୍ଧିର ଅଧିକାରୀ ହୋଇପାରିବେ ।

ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମରେ ନବରାତ୍ରୀର ବିଶେଷ ମହତ୍ତ୍ୱ ରହିଛି। ପ୍ରତିବର୍ଷ ଚୈତ୍ର ମାସ ଶୁକ୍ଳ ପକ୍ଷ ପ୍ରତିପଦା ତିଥିରୁ ଚୈତ୍ର ନବରାତ୍ରୀ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥାଏ। ଏହି ନଅ ଦିନ ଧରି ମାତା ଦୁର୍ଗାଙ୍କର ନବସ୍ୱରୂପଙ୍କୁ ଭକ୍ତି ଆଉ ଶ୍ରଦ୍ଧାର ସହ ପୂଜା କରାଯାଏ। ଚଳିତ ବର୍ଷ ଅର୍ଥାତ୍ ୨୦୨୬ ମସିହାରେ ଚୈତ୍ର ନବରାତ୍ରୀ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯ ତାରିଖ (ଗୁରୁବାର) ଦିନ ଆରମ୍ଭ ହେବାକୁ ଯାଉଛି। ନବରାତ୍ରୀର ପ୍ରଥମ ଦିନରେ କଳସ ସ୍ଥାପନ ବା ଘଟସ୍ଥାପନ କରିବାର ବିଧି ରହିଛି। ଆସନ୍ତୁ ଜାଣିବା ଏଥର କଳସ ସ୍ଥାପନର ଶୁଭ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ଏବଂ ପୂଜା ବିଧି ସମ୍ପର୍କରେ ସବିଶେଷ ତଥ୍ୟ।

କଳସ ସ୍ଥାପନର ଶୁଭ ମୁହୂର୍ତ୍ତ (Kalash Sthapana Muhurat)

ପଞ୍ଚାଙ୍ଗ ଅନୁଯାୟୀ, ୨୦୨୬ ମସିହାରେ ଚୈତ୍ର ନବରାତ୍ରୀ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯ ତାରିଖ ରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୭ ତାରିଖ (ଶୁକ୍ରବାର) ରାମ ନବମୀ ସହିତ ଶେଷ ହେବ। ପ୍ରଥମ ଦିନରେ ଘଟସ୍ଥାପନ ପାଇଁ ବିଶେଷ ଶୁଭ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ରହିଛି:

* ସକାଳର ଶୁଭ ମୁହୂର୍ତ୍ତ: ସକାଳ ୬:୫୨ ମିନିଟ୍‌ରୁ ୭:୪୩ ମିନିଟ୍ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କଳସ ସ୍ଥାପନ କରାଯାଇପାରିବ। ଏହାର ଅବଧି ୫୦ ମିନିଟ୍ ରହିଛି।

* ଅଭିଜିତ ମୁହୂର୍ତ୍ତ: ଯଦି କୌଣସି କାରଣବଶତଃ ଆପଣ ସକାଳେ କଳସ ସ୍ଥାପନ କରିପାରିଲେ ନାହିଁ, ତେବେ ଦିନ ୧୨:୦୫ ମିନିଟ୍‌ରୁ ୧୨:୫୩ ମିନିଟ୍ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ଅଭିଜିତ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ମଧ୍ୟ ଘଟସ୍ଥାପନ କରିପାରିବେ।

ଚୈତ୍ର ନବରାତ୍ରୀ ପୂଜା ବିଧି (Puja Vidhi)

* ନବରାତ୍ରୀର ପ୍ରଥମ ଦିନ ବ୍ରହ୍ମ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଉଠି ସ୍ନାନ ଆଦି ସାରି ନିତ୍ୟକର୍ମ ସମ୍ପନ୍ନ କରନ୍ତୁ।

* ଏହାପରେ ପୂଜା ଘରକୁ ଭଲଭାବେ ସଫା କରି ଗଙ୍ଗାଜଳ ସିଞ୍ଚନ କରି ପବିତ୍ର କରନ୍ତୁ।

* ଏକ ଛୋଟ ପିଢ଼ା ଉପରେ ନାଲି ବସ୍ତ୍ର ବିଛାଇ ମାତା ଦୁର୍ଗାଙ୍କ ପ୍ରତିମା କିମ୍ବା ଫଟୋ ସ୍ଥାପନ କରନ୍ତୁ।

* ଶୁଭ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଏକ ମାଟି କିମ୍ବା ତମ୍ବା ପାତ୍ରରେ ପବିତ୍ର ଜଳ ଭରି ସେଥିରେ ଆମ୍ବ ଡାଳ ରଖି କଳସ ସ୍ଥାପନ କରନ୍ତୁ। କଳସ ଉପରେ ନଡ଼ିଆ ରଖନ୍ତୁ। କଳସ ତଳେ ମାଟିରେ ଜଅ (Barley) ବୁଣନ୍ତୁ।

* ମାତାଙ୍କ ଆଗରେ ଅଖଣ୍ଡ ଦୀପ ଲଗାନ୍ତୁ ଏବଂ ପୁଷ୍ପ, ଫଳ, ନୈବେଦ୍ୟ ଓ ଷୋଡ଼ଶୋପଚାର ସାମଗ୍ରୀ (ଶୃଙ୍ଗାର ସାମଗ୍ରୀ) ଅର୍ପଣ କରନ୍ତୁ।

* ପୂଜା ସମୟରେ ମାତା ଦୁର୍ଗାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ର, ଦୁର୍ଗା ଚାଳିଶା ଏବଂ ଦୁର୍ଗା ସପ୍ତଶତୀ ପାଠ କରିବା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଫଳଦାୟକ ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯାଏ। ଶେଷରେ ମାତାଙ୍କ ଆଳତୀ କରନ୍ତୁ।

ଏହି ନଅ ଦିନ ଧରି ଭକ୍ତମାନେ ଉପବାସ ରଖି ମାତାଙ୍କର ଆରାଧନା କଲେ ସମସ୍ତ ମନସ୍କାମନା ପୂରଣ ହେବା ସହ ଘରେ ସୁଖ ଓ ଶାନ୍ତିର ବାସ ହୋଇଥାଏ ବୋଲି ଧାର୍ମିକ ବିଶ୍ୱାସ ରହିଛି।