ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟରେ ଲାଗିରହିଥିବା ଯୁଦ୍ଧ ଏବଂ ଆମେରିକା କଟକଣାରେ କୋହଳ ପରେ ଭାରତୀୟ ତୈଳ ବିଶୋଧନାଗାର କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକ ପାଇଁ ଏକ ବଡ଼ ଆଶ୍ୱସ୍ତି ମିଳିଛି। ଦେଶର ଅଗ୍ରଣୀ କମ୍ପାନୀ ରିଲାଏନ୍ସ ଇଣ୍ଡଷ୍ଟ୍ରିଜ୍ (Reliance Industries) ଇରାନଠାରୁ ବଡ଼ ଧରଣର ଅଶୋଧିତ ତୈଳ କ୍ରୟ କରିଛି। ସୂଚନା ଅନୁଯାୟୀ, କମ୍ପାନୀ ପକ୍ଷରୁ ଇରାନରୁ ୫୦ ନିୟୁତ ବ୍ୟାରେଲ୍ ଅଶୋଧିତ ତୈଳ କିଣାଯାଇଛି।

ଆମେରିକା କଟକଣା କୋହଳର ପ୍ରଭାବ

ଦୀର୍ଘ ବର୍ଷ ଧରି କଡ଼ା ଆମେରିକୀୟ କଟକଣା କାରଣରୁ ଭାରତୀୟ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକ ଇରାନରୁ ତୈଳ ଆମଦାନୀ ବନ୍ଦ କରିଦେଇଥିଲେ। ତେବେ ବର୍ତ୍ତମାନର ଭୌଗୋଳିକ ରାଜନୈତିକ ପରିସ୍ଥିତି ଏବଂ ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟରେ ଚାଲିଥିବା ସଂଘର୍ଷ କାରଣରୁ ଆମେରିକା ନିଜର ନିୟମକୁ କିଛି ମାତ୍ରାରେ କୋହଳ କରିଛି। ଏହାର ଫାଇଦା ଉଠାଇ ରିଲାଏନ୍ସ ଇଣ୍ଡଷ୍ଟ୍ରିଜ୍ ପୁଣିଥରେ ଇରାନରୁ ବିପୁଳ ପରିମାଣର ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ଆମଦାନୀ ଆରମ୍ଭ କରିଛି।

ଭାରତୀୟ ଅର୍ଥନୀତି ଓ ବଜାର ଉପରେ ପ୍ରଭାବ

ବିଶ୍ୱ ବଜାରରେ ତୈଳ ଦର ଅସ୍ଥିର ରହିଥିବା ବେଳେ ଇରାନରୁ ରିହାତି ମୂଲ୍ୟରେ ମିଳୁଥିବା ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ଭାରତ ପାଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଲାଭଦାୟକ ସାବ୍ୟସ୍ତ ହେବ। ଏହି ୫୦ ନିୟୁତ ବ୍ୟାରେଲ୍ ତୈଳ ଆମଦାନୀ ଦ୍ୱାରା ଦେଶର ଶକ୍ତି ଆବଶ୍ୟକତା ପୂରଣ ହେବା ସହ ଆମଦାନୀ ଖର୍ଚ୍ଚ ହ୍ରାସ ପାଇବ। ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ମତରେ, ଏହି ପଦକ୍ଷେପ ଘରୋଇ ବଜାରରେ ଇନ୍ଧନ ଦରକୁ ସ୍ଥିର ରଖିବାରେ ସହାୟକ ହେବ ଏବଂ ଭାରତର ଆର୍ଥିକ ଅଭିବୃଦ୍ଧିକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବ।

ଭାରତ ରୁଷିଆରୁ ତୈଳ ଆମଦାନୀ ହ୍ରାସ କରିବା ପରେ ଚୀନ୍ ଏହାର ଭରପୂର ଫାଇଦା ଉଠାଇଛି। ୨୦୨୬ ଫେବୃଆରୀ ମାସରେ ଚୀନ୍‌ର ରୁଷିଆ ତୈଳ ଆମଦାନୀ ଏକ ନୂତନ ରେକର୍ଡ ସ୍ତରରେ ପହଞ୍ଚିଛି। ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ଚୀନ୍ ଏହି ମାସରେ ଦୈନିକ ପ୍ରାୟ ୨ ନିୟୁତ ବ୍ୟାରେଲରୁ ଅଧିକ ତୈଳ ଆମଦାନୀ କରିବାକୁ ଯାଉଛି, ଯାହାକି ଏକ ଐତିହାସିକ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସୀମା ଅଟେ।

ଭାରତର ପଦକ୍ଷେପ ଏବଂ ଆମେରିକାର ଚାପ

ପାଶ୍ଚାତ୍ୟ ଦେଶଗୁଡିକର କଟକଣା ଏବଂ ଆମେରିକା ସହ ବାଣିଜ୍ୟ ଚୁକ୍ତି ପାଇଁ ଚାପ ଯୋଗୁଁ ଭାରତ ରୁଷିଆରୁ ତୈଳ କ୍ରୟ କମାଇ ଦେଇଛି। ତଥ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ, ଫେବୃଆରୀରେ ଭାରତର ରୁଷିଆ ତୈଳ ଆମଦାନୀ ଦୈନିକ ପ୍ରାୟ ୧.୧୫୯ ନିୟୁତ ବ୍ୟାରେଲକୁ ଖସି ଆସିବ ବୋଲି ଅନୁମାନ କରାଯାଉଛି। ଭାରତ ପଛକୁ ହଟିବା ଫଳରେ ରୁଷିଆର ଶସ୍ତା ତୈଳ ବଜାରରେ ଉପଲବ୍ଧ ହୋଇଛି, ଯାହାକୁ ଚୀନ୍‌ର ରିଫାଇନେରୀଗୁଡିକ ତୁରନ୍ତ କ୍ରୟ କରୁଛନ୍ତି।

ଶସ୍ତା ତୈଳ କିଣୁଛି ଚୀନ୍

ଚୀନ୍‌ର ସ୍ୱାଧୀନ ରିଫାଇନେରୀ ବା 'ଟିପଟ୍ସ' (Teapots) ଏହି ସୁଯୋଗର ସଦୁପଯୋଗ କରି ରୁଷିଆରୁ ବିପୁଳ ପରିମାଣର ରିହାତି ମୂଲ୍ୟର ତୈଳ କିଣୁଛନ୍ତି। ବର୍ତ୍ତମାନ ରୁଷିଆର ତୈଳ ବ୍ରେଣ୍ଟ ମୂଲ୍ୟ ତୁଳନାରେ ବ୍ୟାରେଲ ପିଛା ୯ରୁ ୧୧ ଡଲାର ଶସ୍ତାରେ ମିଳୁଛି। ଏହି କାରଣରୁ ଚୀନ୍ ନିଜର ଆମଦାନୀ ବୃଦ୍ଧି କରିଛି ଏବଂ ରୁଷିଆ ପାଇଁ ସବୁଠାରୁ ବଡ ଗ୍ରାହକ ପାଲଟିଛି।

ଆମେରିକାର ଅସହାୟତା

ୟୁରେସିଆ ଗ୍ରୁପ୍‌ର ସଭାପତି ଇୟାନ୍ ବ୍ରେମର୍ (Ian Bremmer) ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ମତ ଦେଇ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଚୀନ୍‌ର ଏଭଳି ପଦକ୍ଷେପ ସତ୍ତ୍ୱେ ଆମେରିକା ଚୀନ୍ ଉପରେ କଟକଣା ଲଗାଇବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ନୁହେଁ। ଯେତେବେଳେ କି ଭାରତ ଉପରେ ରୁଷିଆଠାରୁ ତୈଳ ନ କିଣିବାକୁ ଚାପ ପକାଯାଉଛି, ସେତେବେଳେ ଚୀନ୍ ବିରୋଧରେ କୌଣସି ଦୃଢ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ନିଆଯାଉ ନାହିଁ ବୋଲି ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ ମତ ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି।