ଆମେରିକା ବାଣିଜ୍ୟ ପ୍ରତିନିଧି (USTR) ଜାମିସନ ଗ୍ରୀର ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ ଶ୍ରମ (Forced labour) ଦ୍ୱାରା ଉତ୍ପାଦିତ ସାମଗ୍ରୀର ଆମଦାନୀ ଉପରେ ରୋକ ଲଗାଇବାରେ ବିଫଳ ହୋଇଥିବା ଦର୍ଶାଇ ଭାରତ ସମେତ ୬୦ଟି ଦେଶ ବିରୋଧରେ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ଗ୍ରହଣ କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତାବ ଦେଇଛନ୍ତି। ଏହି ପ୍ରସ୍ତାବ ଅଧୀନରେ ଭାରତରୁ ଆମଦାନୀ ହେଉଥିବା ସାମଗ୍ରୀ ଉପରେ ୧୨.୫ ପ୍ରତିଶତ ଅତିରିକ୍ତ ଶୁଳ୍କ ଲଗାଯାଇପାରେ ବୋଲି ଆଶଙ୍କା ପ୍ରକାଶ ପାଇଛି।

ଆମେରିକାର ପଦକ୍ଷେପ ଏବଂ କାରଣ

ମଙ୍ଗଳବାର ଦିନ ଜାରି କରାଯାଇଥିବା ଏକ ବିବୃତ୍ତିରେ ୟୁଏସଟିଆର କହିଛି ଯେ ୧୯୭୪ ମସିହା ଆମେରିକା ବାଣିଜ୍ୟ ଆଇନର ଧାରା ୩୦୧ ଅନୁଯାୟୀ ଏହି ଅନୁସନ୍ଧାନ କରାଯାଇଥିଲା। ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ ଶ୍ରମ ବ୍ୟବହାର କରି ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯାଉଥିବା ସାମଗ୍ରୀକୁ ଆମେରିକା ବଜାରରେ ପ୍ରବେଶ କରାଇବା ଦ୍ୱାରା ଆମେରିକୀୟ ଶ୍ରମିକମାନେ ଅସମାନ ପ୍ରତିଯୋଗିତାର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଛନ୍ତି ଏବଂ ଏହା ଅଗ୍ରହଣୀୟ ବୋଲି ଶ୍ରୀ ଗ୍ରୀର କହିଛନ୍ତି। ଗତ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୨ ତାରିଖରୁ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ତଦନ୍ତ ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଥିଲା।

ପ୍ରଭାବିତ ଦେଶଗୁଡ଼ିକର ତାଲିକା

ୟୁଏସଟିଆରଙ୍କ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ଭାରତ ସମେତ ୫୪ଟି ଦେଶ ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ ଶ୍ରମ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ସାମଗ୍ରୀ ଉପରେ କଟକଣା ଲଗାଇବାରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବିଫଳ ହୋଇଛନ୍ତି। ଏହି ତାଲିକାରେ ଚୀନ୍, ଅଷ୍ଟ୍ରେଲିଆ, ଜାପାନ, ବ୍ରିଟେନ, ସାଉଦି ଆରବ, ୟୁଏଇ ଏବଂ ସିଙ୍ଗାପୁର ଭଳି ପ୍ରମୁଖ ଦେଶ ରହିଛନ୍ତି। ଏହି ଦେଶଗୁଡ଼ିକରୁ ଆସୁଥିବା ସାମଗ୍ରୀ ଉପରେ ୧୨.୫% ଶୁଳ୍କ ଲାଗିବାର ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି। ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ ନିୟମ ଲାଗୁ କରିବା ଦିଗରେ କିଛି ପଦକ୍ଷେପ ନେଇଥିବା ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ଉପରେ ୧୦ ପ୍ରତିଶତ ଅତିରିକ୍ତ ଶୁଳ୍କ ଲଗାଇବାକୁ ପ୍ରସ୍ତାବ ଦିଆଯାଇଛି।

ଭାରତର ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ଏବଂ ଆଗାମୀ ପଦକ୍ଷେପ

ଭାରତ ଏହି ଅଭିଯୋଗକୁ ଦୃଢ଼ତାର ସହ ଖଣ୍ଡନ କରିଛି। ବର୍ତ୍ତମାନ ନୂଆଦିଲ୍ଲୀରେ ଚାଲିଥିବା ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ବାଣିଜ୍ୟ ଆଲୋଚନା ମାଧ୍ୟମରେ ଏହି ସମସ୍ୟାର ସମାଧାନ କରାଯିବା ଉଚିତ ବୋଲି ଭାରତୀୟ ଅଧିକାରୀମାନେ ମତ ରଖିଛନ୍ତି। ଏହି ପ୍ରସ୍ତାବିତ ଶୁଳ୍କ ନୀତି ଉପରେ ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ମତାମତ ଗ୍ରହଣ କରିବା ପାଇଁ ୟୁଏସଟିଆର ଜୁଲାଇ ୬ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସମୟସୀମା ଧାର୍ଯ୍ୟ କରିଛି ଏବଂ ଜୁଲାଇ ୭ ରେ ଏକ ଜନ ଶୁଣାଣି କରିବା ପରେ ଏହା ଉପରେ ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଆଯିବ।

ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଜମ୍ମୁ ଓ କାଶ୍ମୀର ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ଭାରତ ପାଇଁ ଏକ ବଡ଼ କୂଟନୈତିକ ବିଜୟର ଖବର ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଛି। ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ ସର୍ବଦା ଜମ୍ମୁ ଓ କାଶ୍ମୀରକୁ ଭାରତର ଅବିଚ୍ଛେଦ୍ୟ ଅଙ୍ଗ ଭାବରେ ଦାବି କରିଆସୁଥିବା ବେଳେ ଏବେ ବିଶ୍ୱର ସବୁଠାରୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକା (United States) ଏହାକୁ ସରକାରୀ ସ୍ୱୀକୃତି ଦେଇଛି। ଆମେରିକା ନିଜର ଏକ ଅଫିସିଆଲ୍ ମାନଚିତ୍ରରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଜମ୍ମୁ ଓ କାଶ୍ମୀରକୁ ଭାରତର ଅଂଶ ଭାବରେ ଦର୍ଶାଇଛି, ଯାହା ପାକିସ୍ତାନ ପାଇଁ ଏକ ଶକ୍ତ ଧକ୍କା ବୋଲି କୁହାଯାଉଛି।

ଆମେରିକାର ୟୁଏସ୍ ଟ୍ରେଡ୍ ରିପ୍ରେଜେଣ୍ଟେଟିଭ୍ (USTR) କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ ପକ୍ଷରୁ ଜାରି କରାଯାଇଥିବା ଏହି ନୂତନ ମାନଚିତ୍ରରେ ପାକିସ୍ତାନ ଅଧିକୃତ କାଶ୍ମୀର (PoK) ଏବଂ ଚୀନ୍ ଦାବି କରୁଥିବା ଅକ୍ସାଇ ଚୀନ୍ ଅଞ୍ଚଳକୁ ଭାରତର ଅଂଶ ଭାବରେ ଦର୍ଶାଯାଇଛି। ସବୁଠାରୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କଥା ହେଲା, ଏହି ମାନଚିତ୍ରରେ କୌଣସି ବିବାଦୀୟ ସୀମାରେଖା ବା 'ଡଟେଡ୍ ଲାଇନ୍' ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇନାହିଁ। ପୂର୍ବରୁ ଆମେରିକାର ବୈଦେଶିକ ବିଭାଗ ଦ୍ୱାରା ଜାରି ମାନଚିତ୍ରଗୁଡ଼ିକରେ ଏହି ଅଞ୍ଚଳଗୁଡ଼ିକୁ ବିବାଦୀୟ ବୋଲି ଦର୍ଶାଯାଉଥିଲା, କିନ୍ତୁ ଏଥର ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ ଏହାକୁ ଭାରତର ଭୂଖଣ୍ଡ ବୋଲି ଚିହ୍ନିତ କରାଯାଇଛି।

ଫେବୃଆରୀ ୭, ୨୦୨୬ରେ ଆମେରିକା ଓ ଭାରତ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଅନ୍ତରୀଣ ବାଣିଜ୍ୟ ଚୁକ୍ତି ଘୋଷଣା କରାଯିବା ସମୟରେ ଏହି ମାନଚିତ୍ରଟି ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଛି। ଏହି ଚୁକ୍ତି ଅନୁଯାୟୀ:

*   ଆମେରିକା ଭାରତୀୟ ସାମଗ୍ରୀ ଉପରେ ଲାଗୁ ହେଉଥିବା ଉଚ୍ଚ ଶୁଳ୍କକୁ ୫୦%ରୁ ହ୍ରାସ କରି ୧୮% କରିଛି।
*   ବଦଳରେ ଭାରତ ମଧ୍ୟ ଆମେରିକୀୟ କୃଷିଜାତ ଦ୍ରବ୍ୟ (ଯେପରିକି ବାଦାମ, ଫଳ ଇତ୍ୟାଦି) ଏବଂ ଶିଳ୍ପ ସାମଗ୍ରୀ ଉପରୁ ଶୁଳ୍କ ହ୍ରାସ କରିବାକୁ ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି ଦେଇଛି।
*   ଋଷିଆ ଠାରୁ ତେଲ ଆମଦାନୀ କମାଇ ଆମେରିକାର ଶକ୍ତି ଉତ୍ସ ଆଡ଼କୁ ଅଗ୍ରସର ହେବା ପାଇଁ ଭାରତ ସହମତି ପ୍ରକାଶ କରିଛି।

ଆମେରିକାର ଏହି ପଦକ୍ଷେପ ପାକିସ୍ତାନକୁ ଏକ ସ୍ପଷ୍ଟ କୂଟନୈତିକ ବାର୍ତ୍ତା ଦେଇଛି। ଯଦିଓ ଭାରତର ସାର୍ବଭୌମତ୍ୱ ପାଇଁ କୌଣସି ବାହ୍ୟ ଦେଶର ଅନୁମୋଦନ ଆବଶ୍ୟକ ନାହିଁ, ତଥାପି ଆମେରିକା ଭଳି ମହାଶକ୍ତିର ଏହି ସ୍ୱୀକୃତି ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସ୍ତରରେ ଭାରତର ସ୍ଥିତିକୁ ଆହୁରି ମଜବୁତ କରିଛି। ସୋସିଆଲ ମିଡିଆରେ ମଧ୍ୟ ଏହି ମାନଚିତ୍ରକୁ ନେଇ ବେଶ୍ ଚର୍ଚ୍ଚା ହେଉଛି ଏବଂ ଏହାକୁ ଭାରତ-ଆମେରିକା ସମ୍ପର୍କର ଏକ ନୂତନ ଅଧ୍ୟାୟ ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯାଉଛି।