ଦୀର୍ଘ ଦିନ ଧରି ଡାଇବେଟିସ୍, ଫ୍ୟାଟି ଲିଭର୍ ଏବଂ ହୃଦରୋଗ ପାଇଁ କେବଳ ଶରୀରର ଓଜନ ବା Body Weight କୁ ମୁଖ୍ୟ କାରଣ ଭାବେ ବିବେଚନା କରାଯାଉଥିଲା। ଲୋକମାନଙ୍କୁ ପ୍ରାୟତଃ ପରାମର୍ଶ ଦିଆଯାଏ ଯେ ଓଜନ କମାଇଲେ ଏହି ସମସ୍ୟାଗୁଡିକର ସମାଧାନ ହୋଇଯିବ। କିନ୍ତୁ ଆଧୁନିକ ଗବେଷଣାରୁ ଜଣାପଡିଛି ଯେ, ଏହା ପଛରେ ଅନ୍ୟ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କାରଣ ରହିଛି, ଯାହା ହେଉଛି ‘କ୍ରନିକ୍ ଇନଫ୍ଲାମେସନ୍’ ବା ଶରୀର ଭିତରେ ସୃଷ୍ଟି ହେଉଥିବା ପ୍ରଦାହ। ଏହା ଏକ ନୀରବ ଘାତକ ଭଳି କାମ କରେ, ଯାହା ବାହାରକୁ ଅନୁଭବ ହୁଏ ନାହିଁ କିନ୍ତୁ ଧୀରେ ଧୀରେ ଶରୀରର ଚର୍ବି ସଂରକ୍ଷଣ ଏବଂ ରକ୍ତ ସଞ୍ଚାଳନ ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ କ୍ଷତି ପହଞ୍ଚାଇଥାଏ।

ଲିଭର୍, ବ୍ଲଡ୍ ସୁଗାର୍ ଏବଂ ହାର୍ଟ ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ପର୍କ

ଡାକ୍ତରୀ ବିଜ୍ଞାନ ଅନୁଯାୟୀ, ଡାଇବେଟିସ୍, ଫ୍ୟାଟି ଲିଭର୍ ଏବଂ ହୃଦରୋଗ ପରସ୍ପର ସହ ଘନିଷ୍ଠ ଭାବେ ଜଡିତ। ଯେତେବେଳେ ଶରୀର ଆବଶ୍ୟକତାଠାରୁ ଅଧିକ ଶର୍କରା ଓ କ୍ୟାଲୋରୀ ଗ୍ରହଣ କରେ, Liver (ଯକୃତ) ଏହାକୁ ଚର୍ବିରେ ପରିଣତ କରେ। ସମୟକ୍ରମେ ଏହି ଚର୍ବି ଯକୃତ କୋଷରେ ଜମା ହୋଇ Fatty Liver ରୂପ ନିଏ। ଏକ ଫ୍ୟାଟି ଲିଭର୍ କେବଳ ଚର୍ବି ଜମା କରେ ନାହିଁ, ବରଂ ଶରୀରରେ ଇନଫ୍ଲାମେସନ୍ ସୃଷ୍ଟି କରୁଥିବା ରାସାୟନିକ ସଙ୍କେତ ମଧ୍ୟ ଛାଡିଥାଏ। ଫଳରେ ଇନସୁଲିନ୍ ଠିକ୍ ଭାବେ କାମ କରେ ନାହିଁ ଏବଂ ରକ୍ତରେ ଶର୍କରା ବଢିବା ସହ ଧମନୀ ଗୁଡିକ ଦୁର୍ବଳ ହୋଇ ହୃଦରୋଗ ଆଶଙ୍କା ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ।

ଖାଦ୍ୟପେୟ ଓ ଜୀବନଶୈଳୀର ପ୍ରଭାବ

ଆମର ଖାଦ୍ୟପେୟ ଇନଫ୍ଲାମେସନ୍ ସ୍ତରକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରିଥାଏ। ଅତ୍ୟଧିକ ପ୍ରକ୍ରିୟାକୃତ ଖାଦ୍ୟ, ଚିନି, ମଇଦା ଜାତୀୟ ଖାଦ୍ୟ ଏବଂ ମିଠା ପାନୀୟ ଶରୀରରେ ଇନଫ୍ଲାମେସନ୍ ବଢାଇଥାଏ। ଅପରପକ୍ଷରେ, ସବୁଜ ପନିପରିବା, ଡାଲି ଜାତୀୟ ଶସ୍ୟ, ବାଦାମ ଏବଂ ସୁସ୍ଥ ଚର୍ବି (Healthy Fats) ଯୁକ୍ତ ଖାଦ୍ୟ ଶରୀରକୁ ସୁସ୍ଥ ରଖିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରେ। ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କଥା ହେଉଛି, କେବଳ ମୋଟାପଣ ଥିବା ଲୋକଙ୍କୁ ଯେ ଏହି ରୋଗ ହୁଏ ତାହା ନୁହେଁ। ଦକ୍ଷିଣ ଏସିଆର ଅନେକ ଲୋକଙ୍କର ଓଜନ ସ୍ୱାଭାବିକ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସେମାନେ Metabolic Health ସମସ୍ୟାର ଶିକାର ହେଉଛନ୍ତି।

ସୁସ୍ଥ ରହିବାର ସହଜ ଉପାୟ

କେବଳ ଓଜନ କମାଇବା ଉପରେ ଧ୍ୟାନ ନ ଦେଇ ଜୀବନଶୈଳୀରେ କିଛି ଛୋଟ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଆଣିବା ଜରୁରୀ। ଏଥିପାଇଁ ଖାଦ୍ୟରେ ଉତ୍ତମ ମାନର Protein (ଯେପରିକି ଡାଲି, ଅଣ୍ଡା, ସୋୟାବିନ୍) ସାମିଲ କରନ୍ତୁ। ମଇଦା ଓ ଚିନି ଜାତୀୟ ଖାଦ୍ୟ କମ କରନ୍ତୁ ଏବଂ ପ୍ରଚୁର ପରିମାଣରେ ଫାଇବର ଯୁକ୍ତ ଖାଦ୍ୟ ଖାଆନ୍ତୁ। ଏହା ସହିତ ନିୟମିତ ବ୍ୟାୟାମ, ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ନିଦ୍ରା ଏବଂ ମାନସିକ ଚାପ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବା ଦ୍ୱାରା ଶରୀରର ମେଟାବୋଲିଜିମ୍ ସୁସ୍ଥ ରହିପାରିବ।

ମୁଖ ସ୍ବଚ୍ଛତା ବଜାୟ ରଖିବା ପାଇଁ ଅନେକ ଲୋକ ନିୟମିତ ବ୍ରଶ୍ କରିବା ସହ ମାଉଥ୍‌ୱାଶ୍‌ (Mouthwash) ବ୍ୟବହାର କରିଥାନ୍ତି। ତେବେ ସଦ୍ୟତମ ଅଧ୍ୟୟନ ଅନୁଯାୟୀ, ଆଣ୍ଟିସେପ୍ଟିକ୍‌ ମାଉଥ୍‌ୱାଶ୍‌ର ଅତ୍ୟଧିକ ବ୍ୟବହାର ଶରୀର ପାଇଁ କ୍ଷତିକାରକ ହୋଇପାରେ। ଏହାଦ୍ୱାରା ଉଚ୍ଚ ରକ୍ତଚାପ ଏବଂ ହୃଦ୍‌ରୋଗ ଭଳି ଗମ୍ଭୀର ସମସ୍ୟା ସୃଷ୍ଟି ହେବାର ଆଶଙ୍କା ରହିଛି।

ଦନ୍ତ ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ମତରେ, ମାଉଥୱାଶ୍‌ରେ ଥିବା କଡା ରାସାୟନିକ ଉପାଦାନ ମୁଖ ଗହ୍ୱରରେ ଥିବା ଉପକାରୀ ଜୀବାଣୁଗୁଡିକୁ ମାରିଦେଇଥାଏ। ଏହି ଜୀବାଣୁଗୁଡିକ ମନୁଷ୍ୟ ଶରୀରରେ ନାଇଟ୍ରିକ୍‌ ଅକ୍ସାଇଡ୍‌ ତିଆରି କରିବାରେ ପ୍ରମୁଖ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିଥାନ୍ତି। ନାଇଟ୍ରିକ୍‌ ଅକ୍ସାଇଡ୍‌ ରକ୍ତନାଳୀକୁ ସୁସ୍ଥ ରଖିବା ସହ ରକ୍ତଚାପକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣରେ ରଖିଥାଏ। କିନ୍ତୁ ମାଉଥୱାଶ୍ ବ୍ୟବହାର ଦ୍ୱାରା ଯେତେବେଳେ ଏହି ଜୀବାଣୁ ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଆନ୍ତି, ଶରୀରରେ ନାଇଟ୍ରିକ୍‌ ଅକ୍ସାଇଡ୍‌ର ସ୍ତର ହ୍ରାସ ପାଏ ଏବଂ ରକ୍ତନଳୀ ସଙ୍କୁଚିତ ହେବାକୁ ଲାଗେ।

ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ କହିବା ଅନୁଯାୟୀ, ଯେଉଁ ବ୍ୟକ୍ତିମାନେ ଦିନକୁ ଦୁଇଥର ଜୀବାଣୁମୁକ୍ତ ମାଉଥୱାଶ୍ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ଠାରେ ଉଚ୍ଚ ରକ୍ତଚାପ ଆଶଙ୍କା ପ୍ରାୟ ଦୁଇଗୁଣ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଥାଏ। ବିଶେଷକରି ଯେଉଁମାନେ ପୂର୍ବରୁ ହୃଦ୍‌ରୋଗ କିମ୍ବା ରକ୍ତଚାପ ଜନିତ ସମସ୍ୟାରେ ପୀଡିତ ଅଛନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏହା ଅଧିକ ବିପଜ୍ଜନକ ସାବ୍ୟସ୍ତ ହୋଇପାରେ। ତେଣୁ କେବଳ ସତେଜତା ପାଇଁ ଏହାକୁ ପ୍ରତିଦିନ ବ୍ୟବହାର କରିବା ଅନୁଚିତ।

ମୁଖ ସ୍ବଚ୍ଛତା ପାଇଁ ଦିନରେ ଦୁଇ ଥର ସଠିକ୍‌ ଭାବରେ ବ୍ରଶ୍ କରିବା ଏବଂ ପାଣିରେ କୁଳି କରିବା ଯଥେଷ୍ଟ। ଡାକ୍ତରଙ୍କ ପରାମର୍ଶ କ୍ରମେ କେବଳ ଦନ୍ତ ସଂକ୍ରମଣ, ସର୍ଜରୀ କିମ୍ବା ମାଢ଼ିଜନିତ ସମସ୍ୟା ସମୟରେ ହିଁ ମାଉଥୱାଶ୍ ବ୍ୟବହାର କରିବା ଉଚିତ। ସପ୍ତାହକୁ ୨ରୁ ୩ ଥରରୁ ଅଧିକ ଏହା ବ୍ୟବହାର କରିବା ଅନୁଚିତ ଏବଂ ଯଥାସମ୍ଭବ ଆଲକହଲମୁକ୍ତ ମାଉଥୱାଶ୍ ବାଛିବା ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ପକ୍ଷେ ହିତକର।

ବର୍ତ୍ତମାନ ସମୟରେ ବଢିଚାଲିଥିବା ମୋଟାପଣ ଓ ସ୍ବାସ୍ଥ୍ୟ ଗତ ସମସ୍ୟାକୁ ନେଇ ସମସ୍ତେ ଚିନ୍ତିତ। ନିଜକୁ ସୁସ୍ଥ ଓ ସୁନ୍ଦର ରଖିବା ପାଇଁ ଯୁବକଙ୍କଠୁ ନେଇ ବୟସ୍କଙ୍କ ଯାଏଁ ଜିମ୍‌କୁ ଦୌଡୁଛନ୍ତି। ଆଉ କିଛି ଅଛନ୍ତି ଯେଉଁମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଜିମ୍‌ ସ୍ବର୍ଗ ପରି। ଜିମ୍‌ରେ ଟ୍ରେଡମିଲର ଗୁଞ୍ଜରଣ, ଓଜନ ଉଠାଇବାର ଶବ୍ଦ ଏବଂ ୱାର୍କଆଉଟ ସମୟରେ ସଙ୍ଗୀତ ବାଜିଲେ ସେମାନଙ୍କ ପାଦ ତଳେ ଲାଗେନି। ଜିମ୍‌ ଏପରି ଏକ ସ୍ଥାନ ଯେଉଁଠାରେ ଲୋକମାନେ ନିଜକୁ ଫିଟ୍‌ ରଖିବା ପାଇଁ ସୀମା ଲଙ୍ଘନ କରନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ଆପଣ କ’ଣ ଜାଣନ୍ତି ଯେ ଏହି ସମାନ ସ୍ଥାନ କେତେବେଳେ ଆପଣଙ୍କ ଜୀବନ ନେଇଯାଇପାରେ । ଜିମ୍‌ରେ ହୃଦଘାତର ଚିନ୍ତା ପ୍ରାୟତଃ ମନକୁ ଆସେ, ଏବଂ ଏହା ସତ୍ୟ ଯେ ଅତ୍ୟଧିକ ବ୍ୟାୟାମ ଗୁରୁତର ହୃଦ୍‌ ସମସ୍ୟା ସୃଷ୍ଟି କରିପାରେ।

ଡାକ୍ତରଙ୍କ ମତରେ, ବ୍ୟାୟାମ ହୃଦୟ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ପାଇଁ ଲାଭଦାୟକ, କିନ୍ତୁ ଅତ୍ୟଧିକ ବ୍ୟାୟାମ ହୃଦୟ ଉପରେ ଚାପ ପକାଇପାରେ। ବ୍ୟାୟାମ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ହୃଦଘାତ ସେତେବେଳେ ହୁଏ ଯେତେବେଳେ ଶରୀର ଉପରେ ଅତ୍ୟଧିକ ଚାପ ଯୋଗୁଁ ହୃଦୟ ମାଂସପେଶୀକୁ ରକ୍ତ ଯୋଗାଣ ହ୍ରାସ କରେ ଏବଂ ହୃଦଘାତର କାରଣ ହୋଇପାରେ। ଏହା ବିଶେଷକରି ସେହି ଲୋକମାନଙ୍କ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଦେଖାଦିଏ ଯେଉଁମାନଙ୍କର ପୂର୍ବରୁ ହୃଦ୍‌ରୋଗ ସମସ୍ୟା ଅଛି କିମ୍ବା ଯେଉଁମାନଙ୍କର ଅନିୟମିତ ବ୍ୟାୟାମ ଅଭ୍ୟାସ ଅଛି।

ହୃଦରୋଗ ବିଶେଷଜ୍ଞ ମତରେ ଜିମ୍‌ କରିବା ସ୍ଵାସ୍ଥ୍ୟ ପକ୍ଷେ କ୍ଷତିକାରକ ନୁହଁ। ମାତ୍ର ଏ ଜିମକୁ ସଠିକ୍ ଭାବେ ନକଲେ ଅନେକ ସମୟରେ ଏହାର ପରିଣାମ ଭୋଗିବାକୁ ପଡିପାରେ। ଖାଲି ପେଟରେ ଜିମ୍‌ କରିବା ଦ୍ୱାରା ଏହା ହାର୍ଟ ଉପରକୁ ପ୍ରଭାବ ପକାଇଥାଏ।ସେହିଭଳି ଭାବେ ଜିମ ପୂର୍ବରୁ ଅତ୍ୟଧିକ କ୍ୟାଫିନର ବ୍ୟବହାର ଜିମରଙ୍କ ପାଇଁ ହାର୍ଟ ଆଟକର କାରଣ ସାଜିପାରେ। ଯଦି ଆପଣ ହାଇ ବ୍ଲଡ଼ ପ୍ରେସର୍ ବା ହାଇ ସୁଗାରରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ତେବେ ନିହାତି ରୂପେ ଡାକ୍ତରଙ୍କ ପରାମର୍ଶ ସହ ଜିମ କରନ୍ତୁ। ଏହା ଆପଣଙ୍କୁ ଅସୁସ୍ଥ ହେବାରୁ ରକ୍ଷା କରି ପାରିବ।

ଯେଉଁମାନେ ଧୂମପାନ କରନ୍ତି, ଉଚ୍ଚ ରକ୍ତଚାପ, ମଧୁମେହ ଏବଂ ହୃଦରୋଗର ସମସ୍ୟାରେ ଥାଆନ୍ତି, ସେମାନେ ଜିମ୍‌ରେ ଅଧିକ ସତର୍କ ରହିବା ଉଚିତ। ବ୍ୟାୟାମ କରିବା ସମୟରେ ନିଜର ସୀମା ଜାଣନ୍ତୁ ଏବଂ ନିଜକୁ ଅତ୍ୟଧିକ କଷ୍ଟକର କିମ୍ବା ଅତ୍ୟଧିକ ଶୀଘ୍ର ଚାପ ଦିଅନ୍ତୁ ନାହିଁ।” ଅତ୍ୟଧିକ ବ୍ୟାୟାମ କିମ୍ବା ଅତ୍ୟଧିକ ଓଜନ ଉଠାଇବା ଦ୍ୱାରା ହୃଦୟ ଉପରେ ଚାପ ବଢ଼ିପାରେ, ଯାହା ହୃଦଘାତର ଆଶଙ୍କା ସୃଷ୍ଟି କରିପାରେ।

ଏହା ବ୍ୟତୀତ, ଜିମ୍‌ରେ ହଠାତ୍ ଅଧିକ ବ୍ୟାୟାମ କରିବା ମଧ୍ୟ ହୃଦୟକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରିପାରେ, ବିଶେଷକରି ଯେଉଁମାନେ ପୂର୍ବରୁ ସକ୍ରିୟ ନଥିଲେ। ଏ ବିଷୟରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହୃଦରୋଗ ବିଶେଷଜ୍ଞ ଡାକ୍ତର ସତୀଶ ସାୱନ୍ତ କୁହନ୍ତି ଯେ ଯଦି କେହି ଛାତିରେ ଯନ୍ତ୍ରଣା, ନିଶ୍ୱାସ ନେବାରେ କଷ୍ଟ, ମୁଣ୍ଡ ବୁଲାଇବା କିମ୍ବା ମୁଣ୍ଡ ବିନ୍ଧା ଅନୁଭବ କରନ୍ତି, ତେବେ ତୁରନ୍ତ ବ୍ୟାୟାମ ବନ୍ଦ କରିବା ଉଚିତ। ଆପଣଙ୍କ ଶରୀରର କଥା ଶୁଣନ୍ତୁ ଏବଂ ଯେକୌଣସି ରୋଗ ବିଷୟରେ ପ୍ରଥମେ ଡାକ୍ତରଙ୍କ ସହିତ ପରାମର୍ଶ କରନ୍ତୁ।