ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଭାରତୀୟ ମହାକାଶ ଗବେଷଣା କ୍ଷେତ୍ରରେ ଆଉ ଏକ ନୂତନ ଅଧ୍ୟାୟ ଯୋଡ଼ି ହେବାକୁ ଯାଉଛି। ୨୦୨୬ ଡିସେମ୍ବର ମାସ ସୁଦ୍ଧା ଭାରତ ମହାକାଶରେ ନିଜର ପ୍ରଥମ 'ଅର୍ବିଟାଲ୍ ଏଆଇ ଡାଟା ସେଣ୍ଟର' ସ୍ଥାପନ କରି ଇତିହାସ ରଚିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଉଛି। ଏହି ପଦକ୍ଷେପ ଦ୍ୱାରା ମହାକାଶ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ଏବଂ କୃତ୍ରିମ ବୁଦ୍ଧିମତା (AI) କ୍ଷେତ୍ରରେ ଭାରତ ବିଶ୍ୱର ଅନେକ ଦେଶକୁ ପଛରେ ପକାଇଦେବ ବୋଲି ଆଶା କରାଯାଉଛି।

ଏହି ଐତିହାସିକ ମିଶନ ପାଇଁ ବେଙ୍ଗାଲୁରୁର ଷ୍ଟାର୍ଟଅପ୍ ନିଓଭିକ୍ଲାଉଡ୍ (NeovCloud) ଏବଂ ଚେନ୍ନାଇ ସ୍ଥିତ ଅଗ୍ନିକୂଳ କସ୍‌ମସ୍ (Agnikul Cosmos) ହାତ ମିଳାଇଛନ୍ତି। ନୂଆଦିଲ୍ଲୀର ଭାରତ ମଣ୍ଡପମ୍ ଠାରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ 'ଏଆଇ ଇମ୍ପାକ୍ଟ ସମିଟ୍ ୨୦୨୬'ରେ ଏହି ଡାଟା ସେଣ୍ଟରର ପ୍ରଥମ ଝଲକ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥିଲା। ଏହି ଡାଟା ସେଣ୍ଟର ମହାକାଶରେ ସୌରଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ପରିଚାଳିତ ହେବ।

ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ମତରେ, ପୃଥିବୀ ପୃଷ୍ଠରେ ଡାଟା ସେଣ୍ଟର ଚଳାଇବା ପାଇଁ ପ୍ରଚୁର ବିଜୁଳି ଏବଂ ପାଣିର ଆବଶ୍ୟକତା ପଡ଼ିଥାଏ। କିନ୍ତୁ ମହାକାଶରେ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ଠାରୁ ମାଗଣାରେ ଶକ୍ତି ମିଳିବା ସହ ମହାକାଶର ଶୀତଳ ପରିବେଶ (Vacuum) କୁଲିଂ ବା ଥଣ୍ଡା କରିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିବ। ଏହାଦ୍ୱାରା ଖର୍ଚ୍ଚ କମିବା ସହ ଡାଟା ପ୍ରବାହର ବେଗ ମଧ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ପାଇବ। ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ କଥା ହେଲା, ପୃଥିବୀରେ ହେଉଥିବା ପ୍ରାକୃତିକ ବିପର୍ଯ୍ୟୟରୁ ଏହି ଡାଟା ସେଣ୍ଟର ସୁରକ୍ଷିତ ରହିବ।

ନିଓଭିକ୍ଲାଉଡର ପ୍ରତିଷ୍ଠାତା ତଥା ସିଇଓ ଏ ନରେନ୍ଦ୍ର ସେନ୍ କହିଛନ୍ତି, "ଆମେ କେବଳ ମହାକାଶରେ ଏକ ଡାଟା ସେଣ୍ଟର ନିର୍ମାଣ କରୁନାହୁଁ, ବରଂ 'ଅର୍ବିଟାଲ୍ ଇନଫରେନ୍ସିଂ ଇନଫ୍ରାଷ୍ଟ୍ରକଚର୍'ର ଏକ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ନୂତନ ସ୍ତର ସୃଷ୍ଟି କରୁଛୁ।" ଏହି ମିଶନ ସଫଳ ହେଲେ ଭାରତ ମହାକାଶ ତଥା ଟେକ୍ନୋଲୋଜି ଦୁନିଆରେ ଏକ ନୂତନ କୀର୍ତ୍ତିମାନ ସ୍ଥାପନ କରିବ।

ୱାଶିଂଟନ୍‌ : ବିଭିନ୍ନ ଦେଶ ଚନ୍ଦ୍ର ଅଭିଯାନ ଚଳାଇଥିବା ବେଳେ ଆମେରିକାର ଏକ ଘରୋଇ ସଂସ୍ଥାର ଫାୟାରଫ୍ଲାଏର ମହାକାଶ ଯାନ ‘ବ୍ଲୁ ଘୋଷ୍ଟ’ ରବିବାର ପ୍ରତ୍ୟୁଷ ୩.୩୪ରେ ଚନ୍ଦ୍ରରେ ଅବତରଣ କରିଛି। ବିଶ୍ୱର ଦ୍ୱିତୀୟ ଘରୋଇ ସଂସ୍ଥା ଭାବରେ ଫାୟାରଫ୍ଲାୟ ଚନ୍ଦ୍ରରେ ମହାକାଶଯାନ ଅବତରଣ କରିବାରେ ସମର୍ଥ ହୋଇଛି। ‘ଘୋଷ୍ଟ ରାଇଡ଼ର୍ସ ଇନ୍‌ ଦ ସ୍କାଏ’ ନାମରେ ପରିଚିତ ଏହି ମିଶନକୁ ଆମେରିକୀୟ ଅନ୍ତରୀକ୍ଷ ଗବେଷଣା ସଂସ୍ଥା ନାସା ସହଯୋଗ ଦେଇଥିବା କୁହାଯାଉଛି।

୧୫ ଜାନୁଆରୀରେ ସ୍ପେସ-ଏକ୍ସ ଫାଲକନ୍‌-୯ ରକେଟରେ ସାମୁଦ୍ରିକ ଘୋଡ଼ା ଆକାରର ଏହି ମହାକାଶଯାନକୁ ଉତ୍‌କ୍ଷେପଣ କରାଯାଇଥିଲା। ‘ବ୍ଲୁ-ଘୋଷ୍ଟ’ରେ ବିକୀରଣ ସହିଷ୍ଣୁ କମ୍ପ୍ୟୁଟର ଲଗାଯାଇଛି ଏବଂ ଏଥିରେ ବ୍ୟବହାର୍ଯ୍ୟ ପରୀକ୍ଷଣ କରିବାର କ୍ଷମତା ରଖାଯାଇଥିବା ସାମଗ୍ରୀ ରଖାଯାଇଛି। ୧୪ ମାର୍ଚ୍ଚରେ ହେବାକୁ ଥିବା ପୂର୍ଣ୍ଣ ଗ୍ରହଣ ଓ ୧୬ ମାର୍ଚ୍ଚରେ ଚନ୍ଦ୍ର ସୂର୍ଯ୍ୟାସ୍ତକୁ ଏହି ଚନ୍ଦ୍ରଯାନ ରେକର୍ଡ କରିବ। ଯେଉଁଥିରୁ ପୃଥିବୀ ଉପରେ ସୌର ପ୍ରଭାବର ଆକଳନ କରାଯାଇ ପାରିବ। ‘ବ୍ଲୁ ଘୋଷ୍ଟ’ର ଚନ୍ଦ୍ର ଅଭିଯାନ ସଫଳତାକୁ କମ୍ପାନୀର ସିଇଓ ଜେସନ୍‌ କିମ୍‌ ସ୍ୱୀକାର କରିଛନ୍ତି। ସ୍ଥିର ଓ ସିଧା ଭାବରେ ଚନ୍ଦ୍ର ଯାନର ଅବତରଣ ପରେ କମ୍ପାନୀ ର ସହଯୋଗୀ ପ୍ରଶାସକ ନିକି ଫକ୍ସ ‘ଆମେ ଚନ୍ଦ୍ରରେ ପହଞ୍ଚିଛୁ’ ବୋଲି ଉଲ୍ଲେଖ କରି ଖୁସି ପ୍ରକଟ କରିଛନ୍ତି ।