ଭାରତୀୟ ମହାକାଶ ଗବେଷଣା ସଂସ୍ଥା (ISRO) ର ଐତିହାସିକ ମିଶନ ଚନ୍ଦ୍ରଯାନ-୨ ପୁଣି ଏକ ବଡ଼ ସଫଳତା ହାସଲ କରିଛି। ଭାରତର ଚନ୍ଦ୍ରଯାନ-୨ ମିଶନରୁ ମିଳିଥିବା ତଥ୍ୟକୁ ଅନୁଧ୍ୟାନ କରୁଥିବା ବୈଜ୍ଞାନିକମାନେ ଚନ୍ଦ୍ରପୃଷ୍ଠର ଦକ୍ଷିଣ ମେରୁ (South Polar Region) ତଳେ ବରଫ ଥିବାର ସମ୍ଭାବନାକୁ ନେଇ ନୂତନ ପ୍ରମାଣ ପାଇଛନ୍ତି।

ଅହମ୍ମଦାବାଦ ପିଆରଏଲ୍ (PRL) ଗବେଷକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅଧ୍ୟୟନ

ଅହମ୍ମଦାବାଦ ସ୍ଥିତ ଫିଜିକାଲ୍ ରିସର୍ଚ୍ଚ ଲାବୋରେଟୋରୀ (PRL) ର ଗବେଷକମାନେ ଏହି ବିସ୍ତୃତ ଅଧ୍ୟୟନ କରିଛନ୍ତି। ସେମାନେ ଚନ୍ଦ୍ରଯାନ-୨ ଅର୍ବିଟରରେ ଥିବା ଡୁଆଲ୍ ଫ୍ରିକ୍ୱେନ୍ସି ସିନ୍ଥେଟିକ୍ ଆପର୍ଚର୍ ରାଡାର୍ (DFSAR) ର ବ୍ୟବହାର କରିଥିଲେ। ଏହି ଗବେଷଣାରେ ବିଶେଷ କରି ଚନ୍ଦ୍ରର ଦକ୍ଷିଣ ମେରୁ ନିକଟରେ ଥିବା ସ୍ଥାୟୀ ଅନ୍ଧକାରମୟ ଅଞ୍ଚଳ ବା PSRs (Permanently Shadowed Regions) ଉପରେ ଧ୍ୟାନ ଦିଆଯାଇଥିଲା। ଏଠାରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ କିରଣ କେବେବି ପଡ଼େ ନାହିଁ ଏବଂ ଏହା ସୌରଜଗତର ସବୁଠାରୁ ଥଣ୍ଡା ଅଞ୍ଚଳ ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ। ଇସ୍ରୋ (ISRO) ର ସୂଚନା ଅନୁଯାୟୀ, ବୈଜ୍ଞାନିକମାନେ ଏହି ଅଞ୍ଚଳ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା "ଡବଲି ସ୍ୟାଡୋଡ୍ କ୍ରେଟର୍ସ" ବା ଦ୍ୱିଗୁଣିତ ଛାୟାବୃତ ଗର୍ତ୍ତଗୁଡ଼ିକର ତନ୍ନ ତନ୍ନ କରି ପରୀକ୍ଷା କରିଥିଲେ।

ତାପମାତ୍ରା ମାତ୍ର ୨୫ କେଲଭିନ୍

ଚନ୍ଦ୍ରର ଏହି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଅଞ୍ଚଳଗୁଡ଼ିକ ସୂର୍ଯ୍ୟ କିରଣ ଏବଂ ତାପଜ ବିକିରଣରୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ଦୂରରେ ରହୁଥିବାରୁ, ଏଠାକାର ତାପମାତ୍ରା ସବୁବେଳେ ଅତି ନିମ୍ନ ରହିଥାଏ। ରିପୋର୍ଟ ଅନୁସାରେ, ଏହି ସ୍ଥାନଗୁଡ଼ିକର ତାପମାତ୍ରା ପ୍ରାୟ ୨୫ କେଲଭିନ୍ ପାଖାପାଖି ରହିଥାଏ। ଏଭଳି ଅତ୍ୟଧିକ ଥଣ୍ଡା ପରିବେଶ ଜଳକୁ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବରଫ ଆକାରରେ ସଂରକ୍ଷିତ କରି ରଖିବା ପାଇଁ ସବୁଠାରୁ ଅନୁକୂଳ ଅଟେ।

ରହସ୍ୟ ଖୋଲିଲା DFSAR ଉପକରଣ

ଚନ୍ଦ୍ରଯାନ-୨ ଅର୍ବିଟରର DFSAR ଉପକରଣ ଏହି ଗବେଷଣାରେ ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିଛି। ଏହା L- ଏବଂ S-ବ୍ୟାଣ୍ଡ ମାଇକ୍ରୋୱେଭ୍ ଫ୍ରିକ୍ୱେନ୍ସିରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥାଏ ଏବଂ ଚନ୍ଦ୍ରର ଅଧ୍ୟୟନ ପାଇଁ ଡିଜାଇନ୍ ହୋଇଥିବା ପ୍ରଥମ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପୋଲାରିମେଟ୍ରିକ୍ ସିନ୍ଥେଟିକ୍ ଆପର୍ଚର୍ ରାଡାର୍ ଅଟେ। ଏହି ଉନ୍ନତ ଉପକରଣ ବୈଜ୍ଞାନିକମାନଙ୍କୁ ଚନ୍ଦ୍ରପୃଷ୍ଠର ତଳ ଭାଗକୁ ଅନୁଧ୍ୟାନ କରିବାରେ ଏବଂ ମାଟି ତଳୁ ପ୍ରତିଫଳିତ ହେଉଥିବା ରାଡାର୍ ସିଗ୍ନାଲଗୁଡ଼ିକ ବୁଝିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିଥିଲା। ଏହି ରାଡାର୍ ପ୍ୟାଟର୍ଣ୍ଣରୁ ହିଁ ଚନ୍ଦ୍ରପୃଷ୍ଠ ତଳେ ବରଫ ରହିଥିବାର ବଳିଷ୍ଠ ପ୍ରମାଣ ମିଳିଛି।

କେମ୍ବ୍ରିଜ: ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ମହାକାଶରେ ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ଦୃଶ୍ୟକୁ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଛି। ଏକ ଗ୍ରହକୁ ତାରା ଗିଳିଦେଇଛି। ଏହି ତାରାର ଆକାର ପ୍ରାୟ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ପରି ଏବଂ ଗ୍ରହଟି ବୃହସ୍ପତି ଆକାରର ଗ୍ୟାସ ପିଣ୍ଡ ସଦୃଶ ଥିଲା। ଏହି ବିରଳ ମହାଜାଗତିକ ଦୃଶ୍ୟକୁ ହାଭାର୍ଡ ୟୁନିଭର୍ସିଟି ଏବଂ କାଲିଫର୍ଣ୍ଣିଆ ଇନ୍‌ଷ୍ଟିଚ୍ୟୁଟ ଅଫ୍‌ ଟେକ୍ନୋଲୋଜିର ବୈଜ୍ଞାନିକଙ୍କ ଟିମ୍‌ ଦେଖିଛନ୍ତି। ଟିମ୍‌ ପକ୍ଷରୁ କୁହାଯାଇଛି ଯେ ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭୟାନକ ଥିଲା। ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟା ବିଷୟରେ ତଥ୍ୟ ହାସଲ କରିବା ଗୁରୁତ୍ବପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲା। ଦିନେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଆମ ପୃଥିବୀ ଏବଂ ଏହା ଆଗରେ ଥିବା ତିନି ଗ୍ରହକୁ ଗିଳିଦେବ ବୋଲି ବୈଜ୍ଞାନିକମାନେ କହିଛନ୍ତି।

ବୈଜ୍ଞାନିକଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ ପୂର୍ବରୁ କେବେ ତାରା ଗ୍ରହକୁ ଗିଳୁଥିବାର ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖାଯାଇ ନାହିଁ। ଏମ୍‌ଆଇଟିରେ ଏହା ଉପରେ ଗବେଷଣା କରୁଥିବା କିସଲେ ଡେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଦିନେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସୌରମଣ୍ଡଳକୁ ଗିଳିଦେବ ବୋଲି ଆମେ ପଢିଆସୁଛୁ। ୫ ଅରବ ବର୍ଷ ପରେ ଏପରି ହେବ। ସେ ସମୟରେ କିଛି କ୍ଷଣରେ ପୃଥିବୀ ଧ୍ବଂସ ହୋଇଯିବ। ଏବେ ଏହାର ଏକ ଉଦାହରଣ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଛି। ୨୦୨୦ରେ ତାରା ଗ୍ରହକୁ ଗିଳି ଦେଇଥିଲା। ଏହାକୁ ବୁଝିବା ପାଇଁ ବୈଜ୍ଞାନିକଙ୍କୁ ତିନି ବର୍ଷ ଲାଗିଥିଲା। ଗ୍ରହକୁ ଗିଳିଥିବା ତାରା ସୂର୍ଯ୍ୟ ଭଳି ୧୦ ଅରବ ବର୍ଷ ତଳର ଥିଲା। ପୃଥିବୀଠାରୁ ୧୨ ହଜାର ଆଲୋକ ବର୍ଷ ଦୂରରେ ଥିବା ଏକ୍ବିଲା ନାମକ ତାରାମଣ୍ଡଳରେ ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥିଲା।